თამბაქოს მოწევა პირდაპირ კავშირშია ტიპი 2 შაქრიანი დიაბეტის განვითარების რისკთან. სამედიცინო კვლევები აჩვენებს, რომ მწეველებს 30%-დან 40%-მდე უფრო მაღალი შანსი აქვთ დაავადდნენ ტიპი 2 დიაბეტით, ვიდრე არამწეველებს. რაც უფრო მეტ სიგარეტს ეწევა ადამიანი დღის განმავლობაში, მით უფრო იზრდება ეს რისკი.
ტიპი 2 შაქრიანი დიაბეტი - მეტაბოლური დაავადებაა. ამ დროს, ორგანიზმი საკმარისი რაოდენობით ინსულინს არ წარმოქნის ან პერიფერიული ქსოვილების მგრძნობელობა ინსულინზე დაქვეითებულია.
ორგანიზმში ნიკოტინისა და თამბაქოს კვამლში არსებული ტოქსინების მოხვედრა რამდენიმე უარყოფით მექანიზმს ააქტიურებს:
- ინსულინრეზისტენტობა: ნიკოტინი ცვლის უჯრედების ქიმიურ პროცესებს, რის გამოც ისინი ვეღარ რეაგირებენ ინსულინზე. შედეგად, გლუკოზა სისხლში გროვდება და შაქრის დონე იმატებს.
- ქრონიკული ანთება: მოწევა იწვევს ორგანიზმში ოქსიდაციურ სტრესსა და ანთებით პროცესებს, რაც აზიანებს პანკრეასის ბეტა-უჯრედებს (რომლებიც ინსულინს გამოიმუშავებენ).
- მუცლის ცხიმის დაგროვება: მწეველებს ხშირად უგროვდებათ ე.წ. „ვისცერული ცხიმი“ მუცლის ღრუში (მაშინაც კი, თუ ჭარბი წონა არ აქვთ). მუცლის არეში სიმსუქნე კი დიაბეტის ერთ-ერთი მთავარი რისკ-ფაქტორია.
თუ ადამიანს უკვე აქვს შაქრიანი დიაბეტი და აგრძელებს მოწევას, ეს მკვეთრად ართულებს დაავადების მართვას და აჩქარებს მძიმე გართულებებს:
- გულ-სისხლძარღვთა სისტემა: ავიწროებს სისხლძარღვებს, 2-3-ჯერ ზრდის ინფარქტისა და ინსულტის რისკს.
- მხედველობის პრობლემები: აზიანებს თვალის ბადურის სისხლძარღვებს (რეტინოპათია) და ზრდის სიბრმავის რისკს.
- თირკმლის დაზიანება: აჩქარებს ნეფროპათიის განვითარებას და თირკმლის უკმარისობას.
- „დიაბეტური ტერფი“: აუარესებს კიდურებში სისხლის მიმოქცევას, იწვევს ნერვების დაზიანებას, ჭრილობების ნელ შეხორცებას და ზრდის ამპუტაციის ალბათობას.
თამბაქოზე უარის თქმა პირდაპირ აისახება ჯანმრთელობაზე. ჯანმრთელობის მსოფლიო ორგანიზაციის (WHO) კვლევებით, მოწევის შეწყვეტიდან დროთა განმავლობაში დიაბეტის განვითარების ალბათობა სტაბილურად იკლებს.
