▶ თამბაქოს კვამლში იდენტიფიცირებულია 7000-ზე მეტი ქიმიკატი
▶მწეველები რეგულარულად მოიხმარენ თამბაქოს, რადგან ისინი ნიკოტინზე არიან დამოკიდებულნი
▶ თამბაქოს კვამლი შეიცავს 69 კარცენოგენურ (კიბოს გამომწვევი) ნივთიერებას
▶ თამბაქოს მეორადი კვამლი შეიცავს 4000-ზე მეტ ქიმიურ ნივთიერებას, მათგან 50 კიბოს გამომწვევია
▶ თამბაქოს კვამლში არის იგივე ნივთიერებები, რაც სადეზინფექციო ხსნარებსა და ფხვნილებში, ფანჯრის საწმენდ სითხეებში, გაზის ბალონებში, ბენზინში, ლაქის გამხსნელებში და ა.შ.
▶ თამბაქოს ერთ-ერთ შემადგენელ ნაწილს - ნიკოტინს, ადამიანი ისევე ეჩვევა, როგორც კოკაინს ან ჰეროინს
▶ დღეში 10 ან მეტი სიგარეტის ღერის მოწევა სიცოცხლის ხანგრძლივობას საშუალოდ 5 წლით ამცირებს, ხოლო ფილტვის კიბოს განვითარების რისკს 20-ჯერ ზრდის
▶ თამბაქოზე დამოკიდებულების დაავადების ძირითადი ეტიოლოგიური ფაქტორია ნიკოტინი
▶ ნიკოტინი არის მაღალდამოკიდებულების ნარკოტიკი რომელიც თამბაქოს შემადგენლობაშია და რომელიც განსაზღვრავს დამოკიდებულებას
▶ ნიკოტინური დამოკიდებულების ხარისხი დამოკიდებულია თამბაქოს მოხმარების სტაჟზე, ყოველდღიურად მოხმარებული ღერების სიხშირეზე და გამოყენებული თამბაქოს ნაწარმის სახეობაზე
▶ თამბაქოზე დამოკიდებულება დაავადებაა, რომელიც იწვევს თამბაქოს უწყვეტ და დროში გახანგრძლივებულ მოხმარებას.
▶ თამბაქოს მოხმარება ასოცირდება ხანგრძლივ, თამბაქოს ნაწარმის (სიგარეტი, სიგარები, ჩიბუხი, ბიდი, ჰუკა, საღეჭი თამბაქო და სხვ.) ყოველდღიურ მოხმარებასთან.
▶ მწეველების უმრავლესობა ვერ ანებებს თამბაქოს მოწევას თავს საკუთარი სურვილით.
▶ სამედიცინო ტერმინოლოგიით მოწევა განისაზღვრება როგორც თამბაქოზე დამოკიდებულება, ნიკოტინდამოკიდებულება, თამბაქოზე მიჩვევა ან ნიკოტინზე მიჩვევა.
▶ თამბაქოზე დამოკიდებულება არის სამედიცინო მდგომარეობა და არა ჩვევა, სისუსტე, სიამოვნება ან ცხოვრების სტილის არჩევანი.
▶მწეველები რეგულარულად მოიხმარენ თამბაქოს, რადგან ისინი ნიკოტინზე არიან დამოკიდებულნი
▶ თამბაქოს კვამლი შეიცავს 69 კარცენოგენურ (კიბოს გამომწვევი) ნივთიერებას
▶ თამბაქოს მეორადი კვამლი შეიცავს 4000-ზე მეტ ქიმიურ ნივთიერებას, მათგან 50 კიბოს გამომწვევია
▶ თამბაქოს კვამლში არის იგივე ნივთიერებები, რაც სადეზინფექციო ხსნარებსა და ფხვნილებში, ფანჯრის საწმენდ სითხეებში, გაზის ბალონებში, ბენზინში, ლაქის გამხსნელებში და ა.შ.
▶ თამბაქოს ერთ-ერთ შემადგენელ ნაწილს - ნიკოტინს, ადამიანი ისევე ეჩვევა, როგორც კოკაინს ან ჰეროინს
▶ დღეში 10 ან მეტი სიგარეტის ღერის მოწევა სიცოცხლის ხანგრძლივობას საშუალოდ 5 წლით ამცირებს, ხოლო ფილტვის კიბოს განვითარების რისკს 20-ჯერ ზრდის
▶ თამბაქოზე დამოკიდებულების დაავადების ძირითადი ეტიოლოგიური ფაქტორია ნიკოტინი
▶ ნიკოტინი არის მაღალდამოკიდებულების ნარკოტიკი რომელიც თამბაქოს შემადგენლობაშია და რომელიც განსაზღვრავს დამოკიდებულებას
▶ ნიკოტინური დამოკიდებულების ხარისხი დამოკიდებულია თამბაქოს მოხმარების სტაჟზე, ყოველდღიურად მოხმარებული ღერების სიხშირეზე და გამოყენებული თამბაქოს ნაწარმის სახეობაზე
▶ თამბაქოზე დამოკიდებულება დაავადებაა, რომელიც იწვევს თამბაქოს უწყვეტ და დროში გახანგრძლივებულ მოხმარებას.
▶ თამბაქოს მოხმარება ასოცირდება ხანგრძლივ, თამბაქოს ნაწარმის (სიგარეტი, სიგარები, ჩიბუხი, ბიდი, ჰუკა, საღეჭი თამბაქო და სხვ.) ყოველდღიურ მოხმარებასთან.
▶ მწეველების უმრავლესობა ვერ ანებებს თამბაქოს მოწევას თავს საკუთარი სურვილით.
▶ სამედიცინო ტერმინოლოგიით მოწევა განისაზღვრება როგორც თამბაქოზე დამოკიდებულება, ნიკოტინდამოკიდებულება, თამბაქოზე მიჩვევა ან ნიკოტინზე მიჩვევა.
▶ თამბაქოზე დამოკიდებულება არის სამედიცინო მდგომარეობა და არა ჩვევა, სისუსტე, სიამოვნება ან ცხოვრების სტილის არჩევანი.
გთავაზობთ რამდენიმე სასარგებლო რჩევას, რომლის დაცვით შეძლებთ ოდნავ მაინც შეამციროთ სიგარეტის მიერ თქვენი ჯანმრთელობისთვის მიყენებული ზიანი.
არ მოწიოთ უზმოზე
ნერწყვში გახსნისას და კუჭში მოხვედრის შემდეგ, ნიკოტინი აღიზიანებს ლორწოვან გარსს. რის შედეგადაც იწყება კუჭის წვენის გამოყოფა და იზრდება სიმჟავე. თითქოს კუჭი ჭამდეს საკუთარ თავს. ასეთ შემთხვევაში ჩნდება ანთების, წყლულის, კოლიკისა და სხვა დაავადებების წარმოქმნის რისკი.
გაიუმჯობესეთ პერიფერიული სისხლის მიმოქცევა
შეიძინეთ საშუალო სიხისტის მქონე ტანის ღრუბელი და დაიზილეთ ხელები და ფეხები ყოველ დილით პირველი მოწევის წინ.
ისუნთქეთ უფრო მეტი სუფთა ჰაერი
გაანიავეთ ოთახი ძილის წინ და არ მოწიოთ იმ ოთახში, რომელშიც იძინებთ. იმოძრავეთ უფრო მეტი ფეხით, ეს სასარგებლოა თქვენი ფილტვების ნორმალურად მუშაობისათვის.
შეეცადეთ არ მოწიოთ სიარულისას და ქუჩაში ყინვის დროს
არ მოწიოთ ფიზიკური დატვირთვის შემდეგ
ამაში იგულისხმება სექსიც. დატვირთვის შემდეგ იზრდება სისხლის მიმოქცევის სიხშირე, რის შედეგადაც მავნე აირები უფრო სწრაფად და დიდი რაოდენობით შეითვისება ქსოვილების მიერ.
არ მოწიოთ ჩვეულებრივზე უფხო ხშირად ალკოჰოლთან ერთად
სპირტიანი სასმელების ტოქსინების და სიგარეტის კვამლის ნაერთს თქვენი ორგანიზმისათვის ბევრად უფრო დიდი ზიანი მოაქვს, ვიდრე ჩვეულებრივს.
დააძლევინეთ თქვენს ორგანიზმს С ვიტამინის ნაკლებობა
მისი მოთხოვნილება მწეველებში 2.5 ჯერ უფრო მაღალია. ამასთან ერთად უმჯობესი იქნება, აფთიაქში ხელოვნურად მიღებული ვიტამინების საყიდლად წასვლის ნაცვლად, წახვიდეთ ბაზარში და შეიძინოთ გრეიფრუტი, კივი, ვაშლი, ლიმონი და სხვა.
იმ შემთხვევაში, თუ გადაწყვეტილი გაქვთ განთავისუფლდეთ ამ მავნე ჩვევისაგან და საუკეთესო საჩუქარი გაუკეთოთ საკუთარ ორგანიზმს, მაშინ იხილეთ ჩვენს მიერ შემოთავაზებული მოწევის შეწყვეტის პროგრამა, რომელიც აუცილებლად დაგეხმარებათ.
არ მოწიოთ უზმოზე
ნერწყვში გახსნისას და კუჭში მოხვედრის შემდეგ, ნიკოტინი აღიზიანებს ლორწოვან გარსს. რის შედეგადაც იწყება კუჭის წვენის გამოყოფა და იზრდება სიმჟავე. თითქოს კუჭი ჭამდეს საკუთარ თავს. ასეთ შემთხვევაში ჩნდება ანთების, წყლულის, კოლიკისა და სხვა დაავადებების წარმოქმნის რისკი.
გაიუმჯობესეთ პერიფერიული სისხლის მიმოქცევა
შეიძინეთ საშუალო სიხისტის მქონე ტანის ღრუბელი და დაიზილეთ ხელები და ფეხები ყოველ დილით პირველი მოწევის წინ.
ისუნთქეთ უფრო მეტი სუფთა ჰაერი
გაანიავეთ ოთახი ძილის წინ და არ მოწიოთ იმ ოთახში, რომელშიც იძინებთ. იმოძრავეთ უფრო მეტი ფეხით, ეს სასარგებლოა თქვენი ფილტვების ნორმალურად მუშაობისათვის.
შეეცადეთ არ მოწიოთ სიარულისას და ქუჩაში ყინვის დროს
არ მოწიოთ ფიზიკური დატვირთვის შემდეგ
ამაში იგულისხმება სექსიც. დატვირთვის შემდეგ იზრდება სისხლის მიმოქცევის სიხშირე, რის შედეგადაც მავნე აირები უფრო სწრაფად და დიდი რაოდენობით შეითვისება ქსოვილების მიერ.
არ მოწიოთ ჩვეულებრივზე უფხო ხშირად ალკოჰოლთან ერთად
სპირტიანი სასმელების ტოქსინების და სიგარეტის კვამლის ნაერთს თქვენი ორგანიზმისათვის ბევრად უფრო დიდი ზიანი მოაქვს, ვიდრე ჩვეულებრივს.
დააძლევინეთ თქვენს ორგანიზმს С ვიტამინის ნაკლებობა
მისი მოთხოვნილება მწეველებში 2.5 ჯერ უფრო მაღალია. ამასთან ერთად უმჯობესი იქნება, აფთიაქში ხელოვნურად მიღებული ვიტამინების საყიდლად წასვლის ნაცვლად, წახვიდეთ ბაზარში და შეიძინოთ გრეიფრუტი, კივი, ვაშლი, ლიმონი და სხვა.
იმ შემთხვევაში, თუ გადაწყვეტილი გაქვთ განთავისუფლდეთ ამ მავნე ჩვევისაგან და საუკეთესო საჩუქარი გაუკეთოთ საკუთარ ორგანიზმს, მაშინ იხილეთ ჩვენს მიერ შემოთავაზებული მოწევის შეწყვეტის პროგრამა, რომელიც აუცილებლად დაგეხმარებათ.
გამარჯობა, კეთილო ხალხო.
ერთი ისტორია მინდა მოგიყვეთ, ისტორია, რომელმაც მთლიანად შეცვალა ჩემი ცხოვრება....
სიგარეტის მოწევა მერვე კლასში დავიწყე, ჩუმად ვეწეოდი, თუმცა ამ მიზეზით მამისგან არაერთხელ მივიღე მკაცრი რეაქცია, ინსტიტუტში რომ ჩავირიცხე იალქნები ავუშვი და მინდოდა თუ არ მინდოდა სიგარეტს სიგარეტზე ვეწეოდი.
დღეს 39 წლის ვარ, ერთი დღე არ ჩამიგდია სიგარეტის გარეშე, მაგრამ რაც 2022 წლის 20 მარტს მოხდა მართლაც რომ ახალი ცხოვრების დასაწყისი გახდა.
მოკლედ, ორშაბათი დღე იყო, ძალიან დაღლილი მოვედი სახლში, ჩემი ცოლი და ერთადერთი შვილი ვატო სახლში არ იყვნენ. ვატო 11 წლისაა და ასაკთან შედარებით ძალზე მიზანდასახული და სწორად მოაზროვნე ბავშვია.
ვიცოდი მალე მოვიდოდნენ, ცოტა ხანი ტელევიზორს ვუყურე, მერე კი აივანზე გავედი და სიგარეტს მოვუკიდე. ნელა ვეწეოდი და საქმეებზე ვფიქრობდი; ფიქრებმა ისე გამიტაცეს, რომ ვერც გავიგე როდის დაბრუნდნენ სახლში ჩემები.
- მამაააა - ვატოს ხმამ გამომაფხიზლა, კარებს იქეთ იდგა, ხელს მიქნევდა და მიღიმოდა. ბოლო ნაფაზიც დავარტყი, სიგარეტი საფერფლეში ჩავაქრე და ოთახში შევედი.
- როგორ ხარ მამააა - ხელები გაშალა ვატომ და ჩემსკენ გამოიქცა. მეც დავიკუზე და შვილს ჩავეხუტე.
- შენ როგორ ხარ მეფეო - ასე მივმართავ ხოლმე, მერე მოვეხვიე და ჩავკოცნე. მოულოდნელად ვატომ ხელები გამაშვებინა და უკან გადახტა, გაოცებულმა შევხედე, ვერ მივხვდი ასე უცბად რა დაემართა.
- რა მოგივიდა მამი, არ გინდა რომ ჩაგეხუტო? - ვკითხე ღიმილით. ვატომ გაბრაზებული მზერა მომაპყრო, მართლა ვერ ვხვდებოდი ბავშვი ასე რატომ შეიცვალა, თანაც ასე უცბად,
- მამა, არ მაკოცო! - მკაცრად მითხრა, მიტრიალდა და ოთახიდან გავიდა.
გაოგნებული დავრჩი, ვატოს ჩემთვის ასეთი რამ არასდროს არ უთქვამს, ვერ მივხვდი რამ გამოიწვია მისი ასეთი რეაქცია... სიმართლე გითხრათ, ოდნავ მეწყინა კიდეც მისი ასეთი საქციელი.
ოთახში ჩემი ცოლი შემოვიდა
- რა ჭირს ბავშვს? რატომაა გაბრაზებული? - გაოცებულმა ვკითხე
- მამამ აღარ მაკოცოსო, ასე მითხრა - ღიმილით მიპასუხა
- კი მაგრამ, რატომ? - სიმართლე გითხრათ, უკვე ბრაზი მერეოდა.
- იმიტომ, რომ პირიდან საშინელი სუნი ამოსდის და რომ ვეხუტები ცუდათ ვხდებიო. აი, ამიტომ არ მაკოცოსო - ჩემი ცოლი ისევ იღიმოდა
- ღადაობთ? რა სუნი? - მართლა გამიკვირდა
- რა სუნი და სიგარეტის სუნი ძვირფასოო - ეს მითხრა და ოთახიდან გავიდა.
ესენი ვერ არიან კარგად-მეთი - ჩემთვის წავილაპარაკე და დაღლილი ტახტზე წამოვწექი.
ბევრი რომ არ გავაგრძელო, მალე ბავშვის ძილის დრო მოვიდა. როგორც ყოველთვის, ახლაც შევედი საძინებელ ოთახში, რომ ჩავხუტებოდი და ტკბილი ძილი მესურვა.
ვატომ რომ დამინახა, ისევ წარბები შეკრა და ხელით მანიშნა ახლოს არ მოხვიდეო, მე მაინც გადავდგი მისკენ ნაბიჯი და ის იყო ლოგინთან უნდა დავხრილიყავი რომ ისევ ვატოს ხმა გავიგე:
- არ მაკოცო! - ეს თქვა, ლოგინში გადატრიალდა და ზურგი მაქცია; ცოლმა გამიღიმა და მანიშნა გადი ოთახიდანო.
ასმაგად გაოგნებული გამოვედი და ისევ ტახტზე წამოვწექი. ბრაზი და გაოცება ერთმანეთში ირეოდა, მაგრამ თავი შევიკავე, არ მინდოდა ძილის წინ ბავშვისთვის ლექციები წამეკითხა, ან სულაც დამეტუქსა...
ვერ ვისვენებდი, წამოვდექი და მოსაწევად აივანზე გავედი. სიგარეტს მოვუკიდე და ის იყო ნაფაზი უნდა დამერტყა, რომ უცბად ვიგრძენი, რომ რაღაც დამემართა, ოღონდ ვერ ვიტყვი ეს რა იყო. სიგარეტი პირიდან გამივიღე და დავხედე.
არ მაკოცო! - ეს სიტყვები წამომიტივტივდა. მივაშტერდი სიგარეტს, თითქოს სიგარეტი კი არა, რაღაც ბოროტი ძალა მეჭირა, რომელმაც შვილს დამაშორა. ვცადე მომეწია, მაგრამ როგორც კი სიგარეტი პირთან მივიტანე ისევ ვატოს ,,არ მაკოცო!“ მომესმა. უცბად ჩავაქრე სიგარეტი და ოთახში შევბრუნდი...
მოკლედ, დაძინებამდე ორჯერ გავედი კიდევ აივანზე, მაგრამ მოვუკიდებდი თუ არა სიგარეტს ყურში ისევ ,,არ მაკოცო!“ ჩამესმოდა. არ მომიწევია, ორივე შემთხვევაში სიგარეტი ჩავაქრე და ოთახში შევბრუნდი.
მოუსვენრობამ შემიპყრო, უკვე საკუთარ თავზე ვბრაზდებოდი. იქვე, მაგიდაზე სიგარეტის კოლოფი იდო, ხელი დავავლე და გამწარებულმა კედელს ვესროლე.
- ამის გამო შვილს ვერ უნდა ჩავეხუტო?! - გამოვცარი გამწარებლმა და დასაძინებლად წავედი.
მთელი ღამე ვერ მოვისვენე. თვალწინ გაბრაზებული ვატოს სახე მედგა, ხოლო მისი სიტყვები ,,არ მაკოცო!“ არ მშორდებოდა, ყველა მხრიდან ჩამესმოდა და საკუთარი თავის მიმართ ბრაზს მიძლიერებდა...
დილით ძალიან ადრე ავდექი, რა შედარებაა, დამშვიდებული ვიყავი. იატაკზე დაგდებული სიგარეტის კოლოფი რომ დავინახე, ვიფიქრე მოვწევ მეთქი, მაგრამ როგორც კი მივუახლოვდი ისევ ჩამესმა ,,არ მაკოცო!“
ერთი წამით შევჩერდი, სიგარეტის კოლოფი ავიღე, ისევ ის ბოროტო ძალა წარმომიდგა თვალწინ, რომელიც შვილს მაშორებდა.
შენი დედა ............ მეთქი, ხმამაღლა შევაგინე კოლოფს, გავხსენი აივნის კარები და მეხუთე სართულიდან მოვისროლე.
ისევ ავფორიაქდი, ოღონდ ახლა მხოლოდ ვატოზე ვფიქრობდი, ვაი თუ დილასაც იგივე მითხრას მეთქი. მას მალე უნდა გაეღვიძა. აბაზანაში შევარდი, წყალი გადავივლე, მთელი სხეული დაუნდობლად გავიხეხე და თან ვცდილობდი გამეგო სხეულზე სიგარეტის სუნი ხომ არ ამდის მეთქი.
მერე, დიდი ხანი კბილებს ვიხეხავდი, მივიტანდი ხელის გულს პირთან და ღრმად ამოვისუნთქავდი, მერე ვსუნავდი ხელის გულს.
ამასობაში ვატომაც გაიღვიძა. ძალიან თამამად მისი საძინებლისკენ გავემართე და ოთახში შევედი; ვატომ რომ დამინახა კოპები შეკრა, მაგრამ თქმა არ ვაცალე და ვუთხარი:
- მამიკო, მეფეო, დღეიდან ჩემ პირში სიგარეტს ვერ ნახავ, მორჩა აღარ ვეწევი! აღარც ცუდი სუნი მექნება და იცოდე შენ ყველაზე ძვირფასი ხარ მამი, ბოდიში რომ გაგაბრაზე.
ვატომ შემომხედა და მოღუშულმა მკითხა:
- მართალს მეუბნები?
- კი, მამა, შენ თავს გეფიცები, დღეიდან იმ საშინელებას აღარ მივეკარები...
ვატოს სახე გაუნათდა, ხელები ჩემკენ გამოიშვირა და სიცილით მითხრა:
- მამა, მოდი მაკოცე!
ვეხუტებოდი, ვკოცნიდი, თითქოს ახლა დავიბრუნე შვილი....
ამ ამბის შემდეგ სიგარეტს აღარ გავკარებივარ, შემეზიზღა, როცა ვხდედავ სხვა რომ ეწევა ისევ ის ბოროტი ძალა მახსენდება.
სიმართლეს გეტყვით, პირველ დღეებში იყო ისეთი მომენტიც, როცა მოწევა ძალიან მომინდა, მაგრამ ყოველ ასეთ დროს ვატოს სიტყვები მახსენდებოდა - ,,მამა არ მაკოცო!“ და უცბად ვიშორებდი მოწევის სურვილს.
გავიდა წელიწადზე მეტი და უბედნიერესი მამა ვარ - ყოველ შეხვედრაზე ჩემ შვილს ვეხუტები და ვეფერები.
შვილს პირობა მივეცი და ვასრულებ და მომავალშიც შევასრულებ!
ყველა მწეველს გისურვებთ - გადააგდეთ სიგარეტი და ჩაეხუტეთ შვილებს, ახლობლებს!
ამაზე დიდი ბედნიერება არაფერია.
პატივისცემით,
გიორგი
ერთი ისტორია მინდა მოგიყვეთ, ისტორია, რომელმაც მთლიანად შეცვალა ჩემი ცხოვრება....
სიგარეტის მოწევა მერვე კლასში დავიწყე, ჩუმად ვეწეოდი, თუმცა ამ მიზეზით მამისგან არაერთხელ მივიღე მკაცრი რეაქცია, ინსტიტუტში რომ ჩავირიცხე იალქნები ავუშვი და მინდოდა თუ არ მინდოდა სიგარეტს სიგარეტზე ვეწეოდი.
დღეს 39 წლის ვარ, ერთი დღე არ ჩამიგდია სიგარეტის გარეშე, მაგრამ რაც 2022 წლის 20 მარტს მოხდა მართლაც რომ ახალი ცხოვრების დასაწყისი გახდა.
მოკლედ, ორშაბათი დღე იყო, ძალიან დაღლილი მოვედი სახლში, ჩემი ცოლი და ერთადერთი შვილი ვატო სახლში არ იყვნენ. ვატო 11 წლისაა და ასაკთან შედარებით ძალზე მიზანდასახული და სწორად მოაზროვნე ბავშვია.
ვიცოდი მალე მოვიდოდნენ, ცოტა ხანი ტელევიზორს ვუყურე, მერე კი აივანზე გავედი და სიგარეტს მოვუკიდე. ნელა ვეწეოდი და საქმეებზე ვფიქრობდი; ფიქრებმა ისე გამიტაცეს, რომ ვერც გავიგე როდის დაბრუნდნენ სახლში ჩემები.
- მამაააა - ვატოს ხმამ გამომაფხიზლა, კარებს იქეთ იდგა, ხელს მიქნევდა და მიღიმოდა. ბოლო ნაფაზიც დავარტყი, სიგარეტი საფერფლეში ჩავაქრე და ოთახში შევედი.
- როგორ ხარ მამააა - ხელები გაშალა ვატომ და ჩემსკენ გამოიქცა. მეც დავიკუზე და შვილს ჩავეხუტე.
- შენ როგორ ხარ მეფეო - ასე მივმართავ ხოლმე, მერე მოვეხვიე და ჩავკოცნე. მოულოდნელად ვატომ ხელები გამაშვებინა და უკან გადახტა, გაოცებულმა შევხედე, ვერ მივხვდი ასე უცბად რა დაემართა.
- რა მოგივიდა მამი, არ გინდა რომ ჩაგეხუტო? - ვკითხე ღიმილით. ვატომ გაბრაზებული მზერა მომაპყრო, მართლა ვერ ვხვდებოდი ბავშვი ასე რატომ შეიცვალა, თანაც ასე უცბად,
- მამა, არ მაკოცო! - მკაცრად მითხრა, მიტრიალდა და ოთახიდან გავიდა.
გაოგნებული დავრჩი, ვატოს ჩემთვის ასეთი რამ არასდროს არ უთქვამს, ვერ მივხვდი რამ გამოიწვია მისი ასეთი რეაქცია... სიმართლე გითხრათ, ოდნავ მეწყინა კიდეც მისი ასეთი საქციელი.
ოთახში ჩემი ცოლი შემოვიდა
- რა ჭირს ბავშვს? რატომაა გაბრაზებული? - გაოცებულმა ვკითხე
- მამამ აღარ მაკოცოსო, ასე მითხრა - ღიმილით მიპასუხა
- კი მაგრამ, რატომ? - სიმართლე გითხრათ, უკვე ბრაზი მერეოდა.
- იმიტომ, რომ პირიდან საშინელი სუნი ამოსდის და რომ ვეხუტები ცუდათ ვხდებიო. აი, ამიტომ არ მაკოცოსო - ჩემი ცოლი ისევ იღიმოდა
- ღადაობთ? რა სუნი? - მართლა გამიკვირდა
- რა სუნი და სიგარეტის სუნი ძვირფასოო - ეს მითხრა და ოთახიდან გავიდა.
ესენი ვერ არიან კარგად-მეთი - ჩემთვის წავილაპარაკე და დაღლილი ტახტზე წამოვწექი.
ბევრი რომ არ გავაგრძელო, მალე ბავშვის ძილის დრო მოვიდა. როგორც ყოველთვის, ახლაც შევედი საძინებელ ოთახში, რომ ჩავხუტებოდი და ტკბილი ძილი მესურვა.
ვატომ რომ დამინახა, ისევ წარბები შეკრა და ხელით მანიშნა ახლოს არ მოხვიდეო, მე მაინც გადავდგი მისკენ ნაბიჯი და ის იყო ლოგინთან უნდა დავხრილიყავი რომ ისევ ვატოს ხმა გავიგე:
- არ მაკოცო! - ეს თქვა, ლოგინში გადატრიალდა და ზურგი მაქცია; ცოლმა გამიღიმა და მანიშნა გადი ოთახიდანო.
ასმაგად გაოგნებული გამოვედი და ისევ ტახტზე წამოვწექი. ბრაზი და გაოცება ერთმანეთში ირეოდა, მაგრამ თავი შევიკავე, არ მინდოდა ძილის წინ ბავშვისთვის ლექციები წამეკითხა, ან სულაც დამეტუქსა...
ვერ ვისვენებდი, წამოვდექი და მოსაწევად აივანზე გავედი. სიგარეტს მოვუკიდე და ის იყო ნაფაზი უნდა დამერტყა, რომ უცბად ვიგრძენი, რომ რაღაც დამემართა, ოღონდ ვერ ვიტყვი ეს რა იყო. სიგარეტი პირიდან გამივიღე და დავხედე.
არ მაკოცო! - ეს სიტყვები წამომიტივტივდა. მივაშტერდი სიგარეტს, თითქოს სიგარეტი კი არა, რაღაც ბოროტი ძალა მეჭირა, რომელმაც შვილს დამაშორა. ვცადე მომეწია, მაგრამ როგორც კი სიგარეტი პირთან მივიტანე ისევ ვატოს ,,არ მაკოცო!“ მომესმა. უცბად ჩავაქრე სიგარეტი და ოთახში შევბრუნდი...
მოკლედ, დაძინებამდე ორჯერ გავედი კიდევ აივანზე, მაგრამ მოვუკიდებდი თუ არა სიგარეტს ყურში ისევ ,,არ მაკოცო!“ ჩამესმოდა. არ მომიწევია, ორივე შემთხვევაში სიგარეტი ჩავაქრე და ოთახში შევბრუნდი.
მოუსვენრობამ შემიპყრო, უკვე საკუთარ თავზე ვბრაზდებოდი. იქვე, მაგიდაზე სიგარეტის კოლოფი იდო, ხელი დავავლე და გამწარებულმა კედელს ვესროლე.
- ამის გამო შვილს ვერ უნდა ჩავეხუტო?! - გამოვცარი გამწარებლმა და დასაძინებლად წავედი.
მთელი ღამე ვერ მოვისვენე. თვალწინ გაბრაზებული ვატოს სახე მედგა, ხოლო მისი სიტყვები ,,არ მაკოცო!“ არ მშორდებოდა, ყველა მხრიდან ჩამესმოდა და საკუთარი თავის მიმართ ბრაზს მიძლიერებდა...
დილით ძალიან ადრე ავდექი, რა შედარებაა, დამშვიდებული ვიყავი. იატაკზე დაგდებული სიგარეტის კოლოფი რომ დავინახე, ვიფიქრე მოვწევ მეთქი, მაგრამ როგორც კი მივუახლოვდი ისევ ჩამესმა ,,არ მაკოცო!“
ერთი წამით შევჩერდი, სიგარეტის კოლოფი ავიღე, ისევ ის ბოროტო ძალა წარმომიდგა თვალწინ, რომელიც შვილს მაშორებდა.
შენი დედა ............ მეთქი, ხმამაღლა შევაგინე კოლოფს, გავხსენი აივნის კარები და მეხუთე სართულიდან მოვისროლე.
ისევ ავფორიაქდი, ოღონდ ახლა მხოლოდ ვატოზე ვფიქრობდი, ვაი თუ დილასაც იგივე მითხრას მეთქი. მას მალე უნდა გაეღვიძა. აბაზანაში შევარდი, წყალი გადავივლე, მთელი სხეული დაუნდობლად გავიხეხე და თან ვცდილობდი გამეგო სხეულზე სიგარეტის სუნი ხომ არ ამდის მეთქი.
მერე, დიდი ხანი კბილებს ვიხეხავდი, მივიტანდი ხელის გულს პირთან და ღრმად ამოვისუნთქავდი, მერე ვსუნავდი ხელის გულს.
ამასობაში ვატომაც გაიღვიძა. ძალიან თამამად მისი საძინებლისკენ გავემართე და ოთახში შევედი; ვატომ რომ დამინახა კოპები შეკრა, მაგრამ თქმა არ ვაცალე და ვუთხარი:
- მამიკო, მეფეო, დღეიდან ჩემ პირში სიგარეტს ვერ ნახავ, მორჩა აღარ ვეწევი! აღარც ცუდი სუნი მექნება და იცოდე შენ ყველაზე ძვირფასი ხარ მამი, ბოდიში რომ გაგაბრაზე.
ვატომ შემომხედა და მოღუშულმა მკითხა:
- მართალს მეუბნები?
- კი, მამა, შენ თავს გეფიცები, დღეიდან იმ საშინელებას აღარ მივეკარები...
ვატოს სახე გაუნათდა, ხელები ჩემკენ გამოიშვირა და სიცილით მითხრა:
- მამა, მოდი მაკოცე!
ვეხუტებოდი, ვკოცნიდი, თითქოს ახლა დავიბრუნე შვილი....
ამ ამბის შემდეგ სიგარეტს აღარ გავკარებივარ, შემეზიზღა, როცა ვხდედავ სხვა რომ ეწევა ისევ ის ბოროტი ძალა მახსენდება.
სიმართლეს გეტყვით, პირველ დღეებში იყო ისეთი მომენტიც, როცა მოწევა ძალიან მომინდა, მაგრამ ყოველ ასეთ დროს ვატოს სიტყვები მახსენდებოდა - ,,მამა არ მაკოცო!“ და უცბად ვიშორებდი მოწევის სურვილს.
გავიდა წელიწადზე მეტი და უბედნიერესი მამა ვარ - ყოველ შეხვედრაზე ჩემ შვილს ვეხუტები და ვეფერები.
შვილს პირობა მივეცი და ვასრულებ და მომავალშიც შევასრულებ!
ყველა მწეველს გისურვებთ - გადააგდეთ სიგარეტი და ჩაეხუტეთ შვილებს, ახლობლებს!
ამაზე დიდი ბედნიერება არაფერია.
პატივისცემით,
გიორგი
თამბაქოს მოხმარების გადაჩვევის წარმატებული მცდელობისთვის უდიდესი მნიშვნელობა ენიჭება იმ მოტივაციას, ანუ მიზანს, რის გამოც გსურთ მოწევის შეწყვეტა;
ამიტომ, მოწევის შეწყვეტის გადაწყვეტილების მიღებამდე კარგად და სრულფასოვნათ ჩამოიყალიბეთ მოტივაცია. სწორედ ეს ფაქტორი გახდება თქვენი უმთავრესი მეგზური სიგარეტის გარეშე ცხოვრების დაწყებაში.
ამის შემდეგ, მაქსიმალურად გაითვალისწინეთ ჩვენი 10 რეკომენდაცია:
1. დაგეგმე
დაპირდი საკუთარ თავს, რომ მოწევას შეეშვები. განსაზღვრე თარიღი და სწორედ იმ დღიდან თქვი უარი სიგარეტზე. თუკი გაგიჭირდება, უთხარი შენს თავს, რომ ერთ ნაფაზსაც არ დაარტყამ და გაიმეორე მანამ, სანამ გაუსაძლისი სურვილი არ გადაგივლის. ასევე, წინასწარ განსაზღვრე, როდის აღმოჩნდები ისეთ სიტუაციაში, როცა, შესაძლოა სიგარეტზე უარი ვერ თქვა და გეგმებიც შესაბამისად დააწყვე.
2. განეწყვე დადებითად
შესაძლოა აქამდეც გიცდია სიგარეტის მოწევისთვის თავის დანებება და არ გამოგსვლია, მაგრამ წარუმატებელ შემთხვევას ნუ მისცემ საშუალებას, წინასწარვე უარყოფითად განეწყო და იფიქრო, რომ არ გამოგივა. პირიქით, წინა გამოცდილება გამოიყენე იმისათვის, რომ ამჯერად ეს პროცესი უკეთესად წარმართო.
3. შეცვალე კვების რაციონი
მოწევა გემრიელად დანაყრების შემდეგ მოგწონს? ერთ-ერთი კვლევის თანახმად, ზოგიერთი საკვები, მათ შორის ხორცი, სიგარეტს უფრო სასიამოვნოს ხდის. ხოლო ისეთი პროდუქტები, როგორიცაა ყველი, ხილი და ბოსტნეული სიგარეტის გემოს "აფუჭებს". ეცადე, შეცვალო რუტინა — გემრიელ სადილზე სიგარეტის დაყოლების ნაცვლად, დაისვენე ისეთ ოთახში, სადაც სიგარეტის მოწევას ვერ შეძლებ, ან ჭურჭელი დარეცხე.
იგივე ეხება სასმელსაც. ალკოჰოლთან და გაზიან სასმელთან ერთად სიგარეტი უფრო გემრიელი გვეჩვენება. ამიტომ, უფრო მეტად წყლის ან ჯანსაღი წვენის დალევა სცადე. შესაძლოა, ჯანსაღმა ცვლილებებმა სიგარეტის მოწევის სურვილზეც იმოქმედოს.
4. გაიხსენე, რა დროს გინდება მოწევა
ჭამის შემდეგ? წერისას? მუშაობის დაწყებამდე? ალკოჰოლის დალევისას? სინამდვილეში, მოწევის დაუძლეველი სურვილი მხოლოდ 5 წუთი გრძელდება. სანამ დანებდები, ჩამოაყალიბე 5-წუთიანი სტრატეგია. მაგალითად, თუ წვეულებაზე ხარ, მოსაწევი სივრცის ნაცვლად, 5 წუთით საცეკვაო მოედანზე გადაინაცვლე.
5. ითხოვე დახმარება
თუკი შენს მეგობრებს ან ოჯახის წევრებსაც უნდათ მოწევაზე თავის დანებება, სცადეთ, ერთად გაიაროთ ეს გზა. უთხარი ყველას, რომ აღარ აპირებ სიგარეტი მოწიო და სთხოვე, დაგეხმარონ, როცა სანთებელისკენ გაგექცევა ხელი. გარდა ამისა, თუ საჭიროდ ჩათვლით, მოგვმართეთ და მიიღეთ ჩვენი სპეციალისტის უფასო დისტანციური კონსულტაცია.
6. ივარჯიშე
მეცნიერები ამბობენ, რომ 5-წუთიანი სეირნობა, გაწელვები ან სხვა სახის ვარჯიშები სიგარეტის მოწევის სურვილს ამცირებს. ვარჯიშის დროს ორგანიზმში გამომუშავებული ჰორმონებიც, შესაძლოა, კარგ გავლენას ახდენდეს ამ პროცესზე.
7. სცადე სარელაქსაციო ტექნიკები
შესაძლოა, ფიქრობდი, რომ მოწევა ნერვიულობისას გამშვიდებდა, მაგრამ ხშირად ის პირიქით, შფოთვასა და მოუსვენრობას იწვევს. სცადე სარელაქსაციო მეთოდები — ღრმად ჩაისუნთე, სცადე იოგა, კუნთების მოდუნება, მასაჟი ან მოუსმინე მშვიდ მუსიკას.
8. თავი აარიდე გამაღიზიანებელ ფაქტორებს
ალკოჰოლის დალევისას რთულია, უარი თქვა ერთ ღერზე მაინც. ამიტომ, როცა თავის დანებება გადაწყვიტე, განსაკუთრებით საწყის ეტაპზე, ეცადე, ალკოჰოლსაც მოერიდო, ხოლო თუ ყავის დალევისას ეწევი, რამდენიმე კვირით ჩაიზე გადაერთე. სადილის შემდეგ მოწევის ნაცვლად დაღეჭე საღეჭი რეზინი, გაიხეხე კბილები, გაისეირნე ან მეგობარს მისწერე, რომ "კიდევ ერთი ღერზე" თქვი უარი.
დაალაგე სახლი, გარეცხე ტანსაცმელი და მოაშორე სიგარეტის სუნი შენს ნივთებს, — ეს უფრო ნაკლებად გაგახსენებს მოწევას.
9. უარი თქვი ,,იმ ერთ ღერზე"
ცდუნება დიდია! — შეიძლება შენს თავს უთხრა, რომ ეს მხოლოდ ერთი ღერია და ამით მორჩები, მაგრამ უმეტესად ამ დროს ყველაფერი თავიდან იწყება და შენი მცდელობაც წყალში ჩაიყრება.
10. შეახსენე შენს თავს, რატომ არ უნდა მოწიო
ჩამოწერე ან ხმამაღლა თქვი მიზეზები, რატომ გადაწყვიტე მოწევაზე თავის დანებება. ეს შეიძლება იყოს უკეთ ყოფნა, გამოჯანმრთელება, შენი საყვარელი ადამიანების დაცვა პასიური მწეველობისგან, ფულის დაზოგვა, ჯანსაღი ღიმილი და სუნთქვის გაუმჯობესება.
ასე რომ, რამდენჯერაც უარს იტყვი მოწევაზე, მისგან სრულიად გათავისუფლებას ერთი ნაბიჯით მიუახლოვდები.
ამიტომ, მოწევის შეწყვეტის გადაწყვეტილების მიღებამდე კარგად და სრულფასოვნათ ჩამოიყალიბეთ მოტივაცია. სწორედ ეს ფაქტორი გახდება თქვენი უმთავრესი მეგზური სიგარეტის გარეშე ცხოვრების დაწყებაში.
ამის შემდეგ, მაქსიმალურად გაითვალისწინეთ ჩვენი 10 რეკომენდაცია:
1. დაგეგმე
დაპირდი საკუთარ თავს, რომ მოწევას შეეშვები. განსაზღვრე თარიღი და სწორედ იმ დღიდან თქვი უარი სიგარეტზე. თუკი გაგიჭირდება, უთხარი შენს თავს, რომ ერთ ნაფაზსაც არ დაარტყამ და გაიმეორე მანამ, სანამ გაუსაძლისი სურვილი არ გადაგივლის. ასევე, წინასწარ განსაზღვრე, როდის აღმოჩნდები ისეთ სიტუაციაში, როცა, შესაძლოა სიგარეტზე უარი ვერ თქვა და გეგმებიც შესაბამისად დააწყვე.
2. განეწყვე დადებითად
შესაძლოა აქამდეც გიცდია სიგარეტის მოწევისთვის თავის დანებება და არ გამოგსვლია, მაგრამ წარუმატებელ შემთხვევას ნუ მისცემ საშუალებას, წინასწარვე უარყოფითად განეწყო და იფიქრო, რომ არ გამოგივა. პირიქით, წინა გამოცდილება გამოიყენე იმისათვის, რომ ამჯერად ეს პროცესი უკეთესად წარმართო.
3. შეცვალე კვების რაციონი
მოწევა გემრიელად დანაყრების შემდეგ მოგწონს? ერთ-ერთი კვლევის თანახმად, ზოგიერთი საკვები, მათ შორის ხორცი, სიგარეტს უფრო სასიამოვნოს ხდის. ხოლო ისეთი პროდუქტები, როგორიცაა ყველი, ხილი და ბოსტნეული სიგარეტის გემოს "აფუჭებს". ეცადე, შეცვალო რუტინა — გემრიელ სადილზე სიგარეტის დაყოლების ნაცვლად, დაისვენე ისეთ ოთახში, სადაც სიგარეტის მოწევას ვერ შეძლებ, ან ჭურჭელი დარეცხე.
იგივე ეხება სასმელსაც. ალკოჰოლთან და გაზიან სასმელთან ერთად სიგარეტი უფრო გემრიელი გვეჩვენება. ამიტომ, უფრო მეტად წყლის ან ჯანსაღი წვენის დალევა სცადე. შესაძლოა, ჯანსაღმა ცვლილებებმა სიგარეტის მოწევის სურვილზეც იმოქმედოს.
4. გაიხსენე, რა დროს გინდება მოწევა
ჭამის შემდეგ? წერისას? მუშაობის დაწყებამდე? ალკოჰოლის დალევისას? სინამდვილეში, მოწევის დაუძლეველი სურვილი მხოლოდ 5 წუთი გრძელდება. სანამ დანებდები, ჩამოაყალიბე 5-წუთიანი სტრატეგია. მაგალითად, თუ წვეულებაზე ხარ, მოსაწევი სივრცის ნაცვლად, 5 წუთით საცეკვაო მოედანზე გადაინაცვლე.
5. ითხოვე დახმარება
თუკი შენს მეგობრებს ან ოჯახის წევრებსაც უნდათ მოწევაზე თავის დანებება, სცადეთ, ერთად გაიაროთ ეს გზა. უთხარი ყველას, რომ აღარ აპირებ სიგარეტი მოწიო და სთხოვე, დაგეხმარონ, როცა სანთებელისკენ გაგექცევა ხელი. გარდა ამისა, თუ საჭიროდ ჩათვლით, მოგვმართეთ და მიიღეთ ჩვენი სპეციალისტის უფასო დისტანციური კონსულტაცია.
6. ივარჯიშე
მეცნიერები ამბობენ, რომ 5-წუთიანი სეირნობა, გაწელვები ან სხვა სახის ვარჯიშები სიგარეტის მოწევის სურვილს ამცირებს. ვარჯიშის დროს ორგანიზმში გამომუშავებული ჰორმონებიც, შესაძლოა, კარგ გავლენას ახდენდეს ამ პროცესზე.
7. სცადე სარელაქსაციო ტექნიკები
შესაძლოა, ფიქრობდი, რომ მოწევა ნერვიულობისას გამშვიდებდა, მაგრამ ხშირად ის პირიქით, შფოთვასა და მოუსვენრობას იწვევს. სცადე სარელაქსაციო მეთოდები — ღრმად ჩაისუნთე, სცადე იოგა, კუნთების მოდუნება, მასაჟი ან მოუსმინე მშვიდ მუსიკას.
8. თავი აარიდე გამაღიზიანებელ ფაქტორებს
ალკოჰოლის დალევისას რთულია, უარი თქვა ერთ ღერზე მაინც. ამიტომ, როცა თავის დანებება გადაწყვიტე, განსაკუთრებით საწყის ეტაპზე, ეცადე, ალკოჰოლსაც მოერიდო, ხოლო თუ ყავის დალევისას ეწევი, რამდენიმე კვირით ჩაიზე გადაერთე. სადილის შემდეგ მოწევის ნაცვლად დაღეჭე საღეჭი რეზინი, გაიხეხე კბილები, გაისეირნე ან მეგობარს მისწერე, რომ "კიდევ ერთი ღერზე" თქვი უარი.
დაალაგე სახლი, გარეცხე ტანსაცმელი და მოაშორე სიგარეტის სუნი შენს ნივთებს, — ეს უფრო ნაკლებად გაგახსენებს მოწევას.
9. უარი თქვი ,,იმ ერთ ღერზე"
ცდუნება დიდია! — შეიძლება შენს თავს უთხრა, რომ ეს მხოლოდ ერთი ღერია და ამით მორჩები, მაგრამ უმეტესად ამ დროს ყველაფერი თავიდან იწყება და შენი მცდელობაც წყალში ჩაიყრება.
10. შეახსენე შენს თავს, რატომ არ უნდა მოწიო
ჩამოწერე ან ხმამაღლა თქვი მიზეზები, რატომ გადაწყვიტე მოწევაზე თავის დანებება. ეს შეიძლება იყოს უკეთ ყოფნა, გამოჯანმრთელება, შენი საყვარელი ადამიანების დაცვა პასიური მწეველობისგან, ფულის დაზოგვა, ჯანსაღი ღიმილი და სუნთქვის გაუმჯობესება.
ასე რომ, რამდენჯერაც უარს იტყვი მოწევაზე, მისგან სრულიად გათავისუფლებას ერთი ნაბიჯით მიუახლოვდები.
თუ დამოუკიდებლად ვერ ახერხებთ მოწევის შეწყვეტას - ჩვენ დაგეხმარებით!
გაეცანით ,,ანტინიკოტინის" მოწევის შეწყვეტის ციფრულ პროგრამას, ჩაეწერეთ და უმარტივესი გზით დაანებეთ მოწევას თავი.
გაეცანით ,,ანტინიკოტინის" მოწევის შეწყვეტის ციფრულ პროგრამას, ჩაეწერეთ და უმარტივესი გზით დაანებეთ მოწევას თავი.
5 ნაბიჯი ჩვენი პლატფორმის სარეკომენდაციო პროგრამაა, რომელიც დაგეხმარებათ მოწევის შეწყვეტის პროცესში:
ნაბიჯი 1. ამოიცანი პრობლემა
მოწევა ჩვევაა? სინამდვილეში, მოწევა არის დაავადება, რომლის სახელია ნიკოტინის დამოკიდებულება! ნარკოტიკების მსგავსად, ნიკოტინი იწვევს ფსიქოლოგიური და ფიზიკური დამოკიდებულების განვითარებას.
ეს არის უწყვეტი ბორკილი, თუ მას არ გატეხავთ!
საჭირო იყო მოწევა? თქვენ იცით, რომ სანამ მოწევაზე დამოკიდებული გახდებოდით, მოწევა არ გჭირდებოდათ. მწეველთა უმეტესობას ახსოვს პირველი სიგარეტის უსიამოვნო გემო და ის ფაქტი, რომ მოწევაზე დამოკიდებულება თანდათან ჩამოყალიბდა... ამავდროულად, გესმით, არამწეველებისგან განსხვავებით თქვენ მუდმივად ხართ ადგილისა და დროის ძიებაში, რომ დააკმაყოფილოთ ნიკოტინური შიმშილი, რომელიც სინამდვილეში, განსაზღვრაავს კიდეც თქვენი ცხოვრების წესს.
შეადგინეთ ცხრილი და შეეცადეთ უპასუხოთ კითხვას:
რა აჩუქე თამბაქოს?
- ჯანმრთელობა
- ენერგია
- კეთილდღეობა
- სულიერი სიმშვიდე
- ნდობა
- საკუთარი თავის პატივისცემა
- ბედნიერება
- მოიფიქრეთ თქვენი ვერსია -------------------------------
რა შეიძინე?
აბსოლუტურად არაფერი - გარდა ილუზიისა, რომ თქვენ მუდმივად ცდილობთ დაუბრუნდეთ მშვიდობას, წესრიგს და ნდობას, რომლითაც არამწეველები მუდმივად სარგებლობენ.
რა გაიძულებს გააგრძელო მოწევა?
როგორც კი მწეველში იკლებს ნიკოტინის დონე და იცვლება მისი ფსიქოემოციური მდგომარეობა, ჩნდება სიცარიელის და დაუცველობის განცდა. ამ მდგომარეობის ჩავარდნის შიშით, მწეველი კვლავ ეწევა სიგარეტს, ავსებს სისხლში ნიკოტინის დონეს. გარდა ამისა, მცდარი რწმენა იმისა, რომ სიგარეტს სიამოვნება მოაქვს არის ერთგვარი ალიბი და ემსახურება მოწევის გაგრძელებას. ეს ნიშნავს, რომ სანამ სიგარეტზე მთლიანად უარს იტყვით, თქვენ უნდა მოიცილოთ სიგარეტს სიამოვნებასთან და ფსიქო-ემოციური სტრესის განმუხტვასთან დაკავშირებული იარლიყი.
გჯეროდეთ შემდეგი აქსიომის:
- რა სარგებლობა მოაქვს ჩემთვის მოწევას? - აბსოლუტურად არანაირი!
- რისთვის მჭირდება მოწევა? მე არ მჭირდება მოწევა! მეტიც, მოწევით ნელ-ნელა ვანადგურებ ჩემს თავს!
ეს არის უწყვეტი ბორკილი, თუ მას არ გატეხავთ!
საჭირო იყო მოწევა? თქვენ იცით, რომ სანამ მოწევაზე დამოკიდებული გახდებოდით, მოწევა არ გჭირდებოდათ. მწეველთა უმეტესობას ახსოვს პირველი სიგარეტის უსიამოვნო გემო და ის ფაქტი, რომ მოწევაზე დამოკიდებულება თანდათან ჩამოყალიბდა... ამავდროულად, გესმით, არამწეველებისგან განსხვავებით თქვენ მუდმივად ხართ ადგილისა და დროის ძიებაში, რომ დააკმაყოფილოთ ნიკოტინური შიმშილი, რომელიც სინამდვილეში, განსაზღვრაავს კიდეც თქვენი ცხოვრების წესს.
შეადგინეთ ცხრილი და შეეცადეთ უპასუხოთ კითხვას:
რა აჩუქე თამბაქოს?
- ჯანმრთელობა
- ენერგია
- კეთილდღეობა
- სულიერი სიმშვიდე
- ნდობა
- საკუთარი თავის პატივისცემა
- ბედნიერება
- მოიფიქრეთ თქვენი ვერსია -------------------------------
რა შეიძინე?
აბსოლუტურად არაფერი - გარდა ილუზიისა, რომ თქვენ მუდმივად ცდილობთ დაუბრუნდეთ მშვიდობას, წესრიგს და ნდობას, რომლითაც არამწეველები მუდმივად სარგებლობენ.
რა გაიძულებს გააგრძელო მოწევა?
როგორც კი მწეველში იკლებს ნიკოტინის დონე და იცვლება მისი ფსიქოემოციური მდგომარეობა, ჩნდება სიცარიელის და დაუცველობის განცდა. ამ მდგომარეობის ჩავარდნის შიშით, მწეველი კვლავ ეწევა სიგარეტს, ავსებს სისხლში ნიკოტინის დონეს. გარდა ამისა, მცდარი რწმენა იმისა, რომ სიგარეტს სიამოვნება მოაქვს არის ერთგვარი ალიბი და ემსახურება მოწევის გაგრძელებას. ეს ნიშნავს, რომ სანამ სიგარეტზე მთლიანად უარს იტყვით, თქვენ უნდა მოიცილოთ სიგარეტს სიამოვნებასთან და ფსიქო-ემოციური სტრესის განმუხტვასთან დაკავშირებული იარლიყი.
გჯეროდეთ შემდეგი აქსიომის:
- რა სარგებლობა მოაქვს ჩემთვის მოწევას? - აბსოლუტურად არანაირი!
- რისთვის მჭირდება მოწევა? მე არ მჭირდება მოწევა! მეტიც, მოწევით ნელ-ნელა ვანადგურებ ჩემს თავს!
ნაბიჯი 2. განიხილეთ თქვენი ახალი მიზანი
რა მინდა?
- გავიუმჯობესო ჩემი ფინანსური მდგომარეობა
- დავზოგო და გავაუმჯობესო ჯანმრთელობა
- გავთავისუფლდე დამოკიდებულებისგან
- მქონდეს მიმზიდველი გარეგნობა
- მყავდეს ჯანმრთელი შთამომავლობა
- ვიზრუნო საყვარელი ადამიანების ჯანმრთელობაზე
- მივიღო პრესტიჟული სამუშაო
- დავამტკიცო, რომ ძლიერი ადამიანი ვარ
- ან მოიფიქრეთ სხვა მნიშვნელოვანი მიზანი-----------------------------------
- გავიუმჯობესო ჩემი ფინანსური მდგომარეობა
- დავზოგო და გავაუმჯობესო ჯანმრთელობა
- გავთავისუფლდე დამოკიდებულებისგან
- მქონდეს მიმზიდველი გარეგნობა
- მყავდეს ჯანმრთელი შთამომავლობა
- ვიზრუნო საყვარელი ადამიანების ჯანმრთელობაზე
- მივიღო პრესტიჟული სამუშაო
- დავამტკიცო, რომ ძლიერი ადამიანი ვარ
- ან მოიფიქრეთ სხვა მნიშვნელოვანი მიზანი-----------------------------------
ნაბიჯი 3. მიიღეთ გადაწყვეტილება
მიიღეთ მნიშვნელოვანი გადაწყვეტილება - საბოლოოდ და შეუქცევად მოიშორეთ ეს მავნე და, ფაქტობრივად, არასაჭირო დამოკიდებულება! ფსიქოლოგიური განწყობა, რომელიც თან ახლავს ამ გადაწყვეტილების მიღებას, დადებითი უნდა იყოს. ეს უნდა იყოს სიხარულისა და კმაყოფილების გრძნობა.
მორჩა! მე ვაფიქსირებ აზრს! მე საბოლოოდ ვამსხვრევ ნიკოტინზე მონობის ბორკილებს!
მორჩა! მე ვაფიქსირებ აზრს! მე საბოლოოდ ვამსხვრევ ნიკოტინზე მონობის ბორკილებს!
ნაბიჯი 4. მოემზადეთ ცვლილებისთვის
ახალი მიზნით შეიარაღებულმა დაიწყეთ მზადება ცვლილებებისთვის, რაც დაგეხმარებათ თამბაქოსთან ემოციური კავშირების გაწყვეტაში, რაც ჩამოყალიბდა წლების განმავლობაში მოწევის დროს.
ასწავლე საკუთარ თავს ცხოვრება ახალი გზით! ჯერ გააანალიზეთ და შეინახეთ მოწევის დღიური შემოთავაზებული მოდელის მიხედვით:
- დღეს მერამდენე ღერია -
- მოწევის დრო -
- მოწევის სურვილი* -
- ადგილი -
- ვინც ჩემთან იყო -
- განწყობა -
*1- სურვილის გარეშე, 2-სუსტი, 3-საშუალო, 4-ძლიერი, 5-გადაულახავი
სიგარეტი მოწევის სურვილის ხარისხი 1-2 ქულით გიჩვენებთ ჩვეულ მოწევის რიტუალებს, რომლებიც წლების განმავლობაში ჩამოყალიბდა. ამ შემთხვევაში სიგარეტზე მარტივად შეგიძლიათ უარი თქვათ.
სიგარეტი მოწევის 3-5 სურვილით გიჩვენებთ სიტუაციებს, რომლებიც იწვევს მოწევის ძლიერ სურვილს.
თქვენი ამოცანაა იპოვოთ ალტერნატიული გამოსავალი: როგორ ვიცხოვროთ ამ სიტუაციებში სიგარეტის მოხმარების გარეშე.
მაგალითად:
- ჭამის შემდეგ მოწევის სურვილის გასანეიტრალებლად - მოვასუფთავებ სუფრას, გავიხეხავ კბილებს, გავისეირნებ.
- მანქანის მართვისას მოწევის სურვილის გასანეიტრალებლად - მოვუსმენ რადიოს, მოვიხმარ პიტნის საღეჭ რეზინა.
- ყავის სმის დროს მოწევის სურვილის გასანეიტრალებლად - წავიკითხავ ახალ ამბებს, მესიჯებს ტელეფონზე, მეილზე, პოსტებს სოციალურ ქსელში ან თუ ეს არ გაჭრის - შევცვლი ყავას წვენით, ჩაით, წყლით.
- წვეულებაზე მოწევის სურვილის გასანეიტრალებლად - ავირჩევ არამწეველი სტუმრების ჯგუფს.
- სტრესის დროს მოწევის სურვილის გასანეიტრალებლად - გამოვიყენებ სტრესის საწინააღმდეგო მეთოდებს: ღრმა სუნთქვას, არტთერაპიას, ფიზიკურ შრომას და ა.შ.
იფიქრეთ მედიკამენტების გამოყენებაზე თამბაქოზე დამოკიდებულების სამკურნალოდ
მწეველთა უმეტესობას ეშინია უსიამოვნო შეგრძნებების, რომლებიც ჩნდება მოწევის უეცარი შეწყვეტის დროს (მოწევის სურვილი, ბრაზის გრძნობა, გაღიზიანება, განწყობის გაუარესება, ძილიანობა და ა.შ.). მედიკამენტები ამცირებს ამ სიმპტომების სიმძიმეს და ზრდის წარმატების შანსებს.
ასწავლე საკუთარ თავს ცხოვრება ახალი გზით! ჯერ გააანალიზეთ და შეინახეთ მოწევის დღიური შემოთავაზებული მოდელის მიხედვით:
- დღეს მერამდენე ღერია -
- მოწევის დრო -
- მოწევის სურვილი* -
- ადგილი -
- ვინც ჩემთან იყო -
- განწყობა -
*1- სურვილის გარეშე, 2-სუსტი, 3-საშუალო, 4-ძლიერი, 5-გადაულახავი
სიგარეტი მოწევის სურვილის ხარისხი 1-2 ქულით გიჩვენებთ ჩვეულ მოწევის რიტუალებს, რომლებიც წლების განმავლობაში ჩამოყალიბდა. ამ შემთხვევაში სიგარეტზე მარტივად შეგიძლიათ უარი თქვათ.
სიგარეტი მოწევის 3-5 სურვილით გიჩვენებთ სიტუაციებს, რომლებიც იწვევს მოწევის ძლიერ სურვილს.
თქვენი ამოცანაა იპოვოთ ალტერნატიული გამოსავალი: როგორ ვიცხოვროთ ამ სიტუაციებში სიგარეტის მოხმარების გარეშე.
მაგალითად:
- ჭამის შემდეგ მოწევის სურვილის გასანეიტრალებლად - მოვასუფთავებ სუფრას, გავიხეხავ კბილებს, გავისეირნებ.
- მანქანის მართვისას მოწევის სურვილის გასანეიტრალებლად - მოვუსმენ რადიოს, მოვიხმარ პიტნის საღეჭ რეზინა.
- ყავის სმის დროს მოწევის სურვილის გასანეიტრალებლად - წავიკითხავ ახალ ამბებს, მესიჯებს ტელეფონზე, მეილზე, პოსტებს სოციალურ ქსელში ან თუ ეს არ გაჭრის - შევცვლი ყავას წვენით, ჩაით, წყლით.
- წვეულებაზე მოწევის სურვილის გასანეიტრალებლად - ავირჩევ არამწეველი სტუმრების ჯგუფს.
- სტრესის დროს მოწევის სურვილის გასანეიტრალებლად - გამოვიყენებ სტრესის საწინააღმდეგო მეთოდებს: ღრმა სუნთქვას, არტთერაპიას, ფიზიკურ შრომას და ა.შ.
იფიქრეთ მედიკამენტების გამოყენებაზე თამბაქოზე დამოკიდებულების სამკურნალოდ
მწეველთა უმეტესობას ეშინია უსიამოვნო შეგრძნებების, რომლებიც ჩნდება მოწევის უეცარი შეწყვეტის დროს (მოწევის სურვილი, ბრაზის გრძნობა, გაღიზიანება, განწყობის გაუარესება, ძილიანობა და ა.შ.). მედიკამენტები ამცირებს ამ სიმპტომების სიმძიმეს და ზრდის წარმატების შანსებს.
ნაბიჯი 5. აირჩიეთ თარიღი
აირჩიეთ დღე, როცა შეწყვეტთ მოწევას
იმ დღიდან, როცა მოწევას თავი დაანებეთ, არცერთი ღერი და არცერთი ნაფაზი!
- მოერიდეთ მოწევას თქვენს მანქანაში და სახლში. მიიღეთ გარშემომყოფების მხარდაჭერა
- იპოვნეთ სხვა ადამიანი, ვისაც სურთ მოწევის შეწყვეტა
- მოძებნეთ დადებითი მხარეები თქვენს ახალ ცხოვრების წესში
- შეაქეთ საკუთარი თავი, დააჯილდოვეთ ფინანსურად პირველი დღე თამბაქოს გარეშე, კვირაში, თვეში
- შეცვალეთ ტვინი ისე, რომ არ იფიქროთ მოწევაზე
მაშინაც კი, თუ კვლავ დაიწყებთ მოწევას, არ დანებდეთ და არ დაკარგოთ იმედი - ისევ სცადეთ.
იმ დღიდან, როცა მოწევას თავი დაანებეთ, არცერთი ღერი და არცერთი ნაფაზი!
- მოერიდეთ მოწევას თქვენს მანქანაში და სახლში. მიიღეთ გარშემომყოფების მხარდაჭერა
- იპოვნეთ სხვა ადამიანი, ვისაც სურთ მოწევის შეწყვეტა
- მოძებნეთ დადებითი მხარეები თქვენს ახალ ცხოვრების წესში
- შეაქეთ საკუთარი თავი, დააჯილდოვეთ ფინანსურად პირველი დღე თამბაქოს გარეშე, კვირაში, თვეში
- შეცვალეთ ტვინი ისე, რომ არ იფიქროთ მოწევაზე
მაშინაც კი, თუ კვლავ დაიწყებთ მოწევას, არ დანებდეთ და არ დაკარგოთ იმედი - ისევ სცადეთ.
დასასრულს...
ის ფაქტი, რომ თქვენ ახლა ამ წინადადებას კითხულობთ, იმის მანიშნებელია, რომ თამბაქოზე უარის თქმა ნამდვილად გსურთ!
არ შეუშინდეთ არანაირ დისკომფორტს და რაც მთავარია - ცხოვრებას თამბაქოს გარეშე!
პირიქით, დაგვიჯერეთ - თამბაქოზე უარის თქმა არის ერთადერთი სწორი ნაბიჯი, რომელიც თქვენც და თქვენს ახლობლებსაც მხოლოდ ბედნიერებას, სიჯანსაღეს და საკუთარი თავის რწმენას მოგიტანთ!
არ დაიხიოთ უკან!
მაგრამ თუ მაინც თვლით, რომ ამ სენთან დამოუკიდებლად ვერ შეძლებთ გამკლავებას - მოგვმართეთ!
არ შეუშინდეთ არანაირ დისკომფორტს და რაც მთავარია - ცხოვრებას თამბაქოს გარეშე!
პირიქით, დაგვიჯერეთ - თამბაქოზე უარის თქმა არის ერთადერთი სწორი ნაბიჯი, რომელიც თქვენც და თქვენს ახლობლებსაც მხოლოდ ბედნიერებას, სიჯანსაღეს და საკუთარი თავის რწმენას მოგიტანთ!
არ დაიხიოთ უკან!
მაგრამ თუ მაინც თვლით, რომ ამ სენთან დამოუკიდებლად ვერ შეძლებთ გამკლავებას - მოგვმართეთ!
თუ დამოუკიდებლად ვერ ახერხებთ მოწევის შეწყვეტას - ჩვენ დაგეხმარებით!
გაეცანით ,,ანტინიკოტინის" მოწევის შეწყვეტის ციფრულ პროგრამას, ჩაეწერეთ და უმარტივესი გზით დაანებეთ მოწევას თავი.
გაეცანით ,,ანტინიკოტინის" მოწევის შეწყვეტის ციფრულ პროგრამას, ჩაეწერეთ და უმარტივესი გზით დაანებეთ მოწევას თავი.
ჩვენი სახელმძღვანელო ნიკოტინზე დამოკიდებულებისგან გათავისუფლებაში დაგეხმარებათ. ნიკოტინი სერიოზულ საფრთხეს არამხოლოდ თქვენს, ირგვლივ მყოფთა ჯანმრთელობასაც უქმნის. მწეველების თქმით, მოწევის შეწყვეტა ძალიან რთულია. ამიტომ წინასწარი მომზადება
სჯობს.
მოიკრიბეთ ნებისყოფა!
ქვემოთ მოყვანილი პრაქტიკული რჩევები დაგეხმარებათ, რეალურად გათავსუფლდეთ ამ მავნე ჩვევისაგან.
როდესაც იგრძნობ, რომ მზად ხარ, შეწყვიტო მოწევა, დაიწყე შემდეგი ხუთი პუნქტის შესრულება:
სჯობს.
მოიკრიბეთ ნებისყოფა!
ქვემოთ მოყვანილი პრაქტიკული რჩევები დაგეხმარებათ, რეალურად გათავსუფლდეთ ამ მავნე ჩვევისაგან.
როდესაც იგრძნობ, რომ მზად ხარ, შეწყვიტო მოწევა, დაიწყე შემდეგი ხუთი პუნქტის შესრულება:
პუნქტი 1.
დათქვი მოწევის შეწყვეტის თარიღი
დათქვი მოწევის შეწყვეტის თარიღი
თარიღი მომდევნო ორი კვირის განმავლობაში შეარჩიე, რაც მოსამზადებლად საკმარის დროს მოგცემს. ნუ აირჩევ ისეთ დღეს, როდესაც დაკავებული, დაძაბული იქნები ან ცდუნებაზე უარის თქმა გაგიძნელდება (მაგალითად, მეგობრებთან ერთად გატარებული საღამო და სხვა).
პუნქტი 2.
აცნობე ოჯახის წევრებს და მეგობრებს, რომ მოწევას წყვეტ
აცნობე ოჯახის წევრებს და მეგობრებს, რომ მოწევას წყვეტ
მოწევის შეწყვეტა უფრო ადვილია, როდესაც გარშემო მყოფნი მხარს გიჭერენ. აცნობე, რომ მოწევის შეწყვეტა გადაწყვიტე და აუხსენი როგორ შეუძლიათ შენი დახმარება. ყოველ ჩვენგანს განსხვავებული შეხედულებები აქვს.
კარგად აუხსენი მეგობრებსა და ოჯახის წევრებს რა გჭირდება. არ იცი რა გჭირდება? შეგიძლია დაიწყო საუბარი მოწევის შეწყვეტის მიზეზებზე;
- სთხოვე ოჯახის წევრებსა და მეგობრებს შენთან ერთად დააკვირდნენ პროცესის მიმდინარეობას;
- აღნიშნე რატომ ეწევი და სთხოვე მეგობრებსა და ოჯახის წევრებს დაგეხმარონ.
- სთხოვე მათ თქვენთვის თამბაქოსგან თავისუფალი საქმიანობის მოფიქრება (მაგ. კინოში ერთად წასვლა)
- გყავს მეგობარი ან ოჯახის წევრი, რომელიც ეწევა? თხოვე შეწყვიტოს მოწევა ან შენთან ყოფნის დროს თავი შეიკავოს მოწევისაგან.
- მოწევის სურვილი შეიძლება გაგიჩნდეთ. ამიტომ, თხოვე მეგობრებს და ოჯახის წევრებს, რადაც არ უნდა დაუჯდეთ, სიგარეტის შოვნაში შეგიშალონ ხელი.
- გააფრთხილე მეგობრები და ოჯახის წევრები, რომ მოწევის შეწყვეტის პერიოდში უხასიათოდ იქნები, ამიტომ მოთმინება გამოიჩინონ და ხელი შეგიწყონ.
- იღებ რაიმე მედიკამენტს? შეატყობინე პირად ექიმს ან ფარმაცევტს, რომ აპირებ შეწყვიტო მოწევა. შესაძლოა დანიშნულების შეცვლა დაგჭირდეს.
მხარდაჭერა მოწევის წარმატებით შეწყვეტის ერთ-ერთი მნიშვნელოვანი ასპექტია. გაარკვიე სხვა მხარდამჭერი საშუალებები, ვარიანტები.
კარგად აუხსენი მეგობრებსა და ოჯახის წევრებს რა გჭირდება. არ იცი რა გჭირდება? შეგიძლია დაიწყო საუბარი მოწევის შეწყვეტის მიზეზებზე;
- სთხოვე ოჯახის წევრებსა და მეგობრებს შენთან ერთად დააკვირდნენ პროცესის მიმდინარეობას;
- აღნიშნე რატომ ეწევი და სთხოვე მეგობრებსა და ოჯახის წევრებს დაგეხმარონ.
- სთხოვე მათ თქვენთვის თამბაქოსგან თავისუფალი საქმიანობის მოფიქრება (მაგ. კინოში ერთად წასვლა)
- გყავს მეგობარი ან ოჯახის წევრი, რომელიც ეწევა? თხოვე შეწყვიტოს მოწევა ან შენთან ყოფნის დროს თავი შეიკავოს მოწევისაგან.
- მოწევის სურვილი შეიძლება გაგიჩნდეთ. ამიტომ, თხოვე მეგობრებს და ოჯახის წევრებს, რადაც არ უნდა დაუჯდეთ, სიგარეტის შოვნაში შეგიშალონ ხელი.
- გააფრთხილე მეგობრები და ოჯახის წევრები, რომ მოწევის შეწყვეტის პერიოდში უხასიათოდ იქნები, ამიტომ მოთმინება გამოიჩინონ და ხელი შეგიწყონ.
- იღებ რაიმე მედიკამენტს? შეატყობინე პირად ექიმს ან ფარმაცევტს, რომ აპირებ შეწყვიტო მოწევა. შესაძლოა დანიშნულების შეცვლა დაგჭირდეს.
მხარდაჭერა მოწევის წარმატებით შეწყვეტის ერთ-ერთი მნიშვნელოვანი ასპექტია. გაარკვიე სხვა მხარდამჭერი საშუალებები, ვარიანტები.
პუნქტი 3.
წინასწარ გაითვალისწინე და შესაბამისად დაგეგმე მოწევის შეწყვეტის დროს როგორ უნდა გადალახო სირთულეები
წინასწარ გაითვალისწინე და შესაბამისად დაგეგმე მოწევის შეწყვეტის დროს როგორ უნდა გადალახო სირთულეები
მოწევის შეწყვეტა ყველაზე რთული დასაწყისშია. უსიამოვნო შეგრძნებები, მოწევის ჟინი, თამბაქოს მოწევის შეწყვეტის შედეგად გამოწვეული სიმპტომები და სიგარეტის მოკიდების სურვილი გექნება. მოწევაზე თავის დანებებისათვის მზად რომ იყო, მნიშვნელოვანია ამ სირთულეებისათვის მომზადება. როდესაც დაიწყებ, გაითვალისწინე შემდეგი:
უსიამოვნო შეგრძნებები
მოწევის შეწყვეტიდან რამდენიმე კვირაში ხშირია უსიამოვნო შეგრძნებები და სიგარეტის მოწევის დიდი სურვილი, რასაც თამბაქო მოწევის შეწყვეტა, ანუ ორგანიზმის ნიკოტინის გარეშე არსებობის, შეგუების პერიოდი იწვევს. თუმცა, ყოფილ მწეველთა დიდი ნაწილი მსგავს სიმტომებს არ აღნიშნავს, ეგუება.
სიგარეტის შემადგენლობაში შემავალი ქიმიური ნივთიერება ნიკოტინი, დამოკიდებულებას იწვევს. მოწევის შეწყვეტამ, ზოგიერთ შემთხვევაში შეიძლება გამოიწვიოს ისეთი სიმპტომები როგორიცაა:
- უხალისოდ ყოფნა, დეპრესია,
- უძილობა,
- ადვილად გაღიზიანება, სიბრაზე
- მოუსვენრობა, აღგზნებულობა ან შფოთვა,
- საღად მსჯელობის პრობლემები.
შესაძლოა, ამ შეგრძნებებისგან თავის დასაღწევად მოწევის სურვილი გაგიჩნდეს. გახსოვდეს, ეს ყველაფერი დროებითია, მიუხედავად იმისა, თუ როგორი ძლიერიც არ უნდა იყოს შეგრძნებები.
მოწევის მაპროვოცირებელი მიზეზები
მოწევის პროვოცირება შესაძლებელია გამოიწვიოს მწეველმა ადამიანმა, გარკვეულმა ადგილმა, ან თუნდაც საქმიანობამ. აუცილებელია ამ ყველაფრის გაანალიზება, რათა მათთან გამკლავება შეძლო;
ძლიერი სურვილი ხანმოკლე, მაგრამ ინტენსიურია. როგორც წესი, გრძელდება მხოლოდ რამდენიმე წუთი. წინასწარ მოიფიქრე და დაგეგმე რას გააკეთებ მოწევის ძლიერი სურვილის დროს.
უსიამოვნო შეგრძნებები
მოწევის შეწყვეტიდან რამდენიმე კვირაში ხშირია უსიამოვნო შეგრძნებები და სიგარეტის მოწევის დიდი სურვილი, რასაც თამბაქო მოწევის შეწყვეტა, ანუ ორგანიზმის ნიკოტინის გარეშე არსებობის, შეგუების პერიოდი იწვევს. თუმცა, ყოფილ მწეველთა დიდი ნაწილი მსგავს სიმტომებს არ აღნიშნავს, ეგუება.
სიგარეტის შემადგენლობაში შემავალი ქიმიური ნივთიერება ნიკოტინი, დამოკიდებულებას იწვევს. მოწევის შეწყვეტამ, ზოგიერთ შემთხვევაში შეიძლება გამოიწვიოს ისეთი სიმპტომები როგორიცაა:
- უხალისოდ ყოფნა, დეპრესია,
- უძილობა,
- ადვილად გაღიზიანება, სიბრაზე
- მოუსვენრობა, აღგზნებულობა ან შფოთვა,
- საღად მსჯელობის პრობლემები.
შესაძლოა, ამ შეგრძნებებისგან თავის დასაღწევად მოწევის სურვილი გაგიჩნდეს. გახსოვდეს, ეს ყველაფერი დროებითია, მიუხედავად იმისა, თუ როგორი ძლიერიც არ უნდა იყოს შეგრძნებები.
მოწევის მაპროვოცირებელი მიზეზები
მოწევის პროვოცირება შესაძლებელია გამოიწვიოს მწეველმა ადამიანმა, გარკვეულმა ადგილმა, ან თუნდაც საქმიანობამ. აუცილებელია ამ ყველაფრის გაანალიზება, რათა მათთან გამკლავება შეძლო;
ძლიერი სურვილი ხანმოკლე, მაგრამ ინტენსიურია. როგორც წესი, გრძელდება მხოლოდ რამდენიმე წუთი. წინასწარ მოიფიქრე და დაგეგმე რას გააკეთებ მოწევის ძლიერი სურვილის დროს.
პუნქტი 4.
მოაშორე სიგარეტი და მასთან დაკავშირებული ყველა ნივთი სახლიდან, მანქანიდან და სამსახურიდან
მოაშორე სიგარეტი და მასთან დაკავშირებული ყველა ნივთი სახლიდან, მანქანიდან და სამსახურიდან
შეწყვეტის პერიოდში მოწევის სურვილი გექნება. გაუძელი; შენ ძლიერი ხარ! მოიშორე ის ნივთები, რაც მოწევის სურვილს იწვევს.
გაითვალისწინე შემდეგი:
- გადააგდე სიგარეტი და ასანთი, სანთებელა და საფერფლე. არ დაგავიწყდეს მანქანის საფერფლე და სანთებელა!
- ნუ შეინახავ სიგარეტის კოლოფს "ყოველი შემთხვევისათვის”. სიგარეტის კოლოფის შენახვა ხელს უწყობს მოწევის ხელახლა დაწყებას!
- უნდა მოიშორო სიგარეტის სუნი. გაასუფთავე და განაახლე ნივთები სახლში, მანქანაში, სამსახურში. მოწევის შეწყვეტა გაგიადვილდება, თუ სიგარეტის სუნს არ იგრძნობ;
- მოიშორე თამბაქოს ლაქები კბილებიდან. როდესაც სიგარეტის მოწევას შეწყვეტ, ყოველთვის სუფთა კბილები გექნება;
- ნუ გამოიყენებ თამბაქოს სხვა პროდუქტს (მაგ. ელ. სიგარეტი, ვაპოვაიზერი, აიქოსი ან სხვა მსგავსი).
სიგარეტის ნაცვლად თამბაქოს სხვა ნაწარმის გამოყენებაზე ფიქრობ?
კარგად დაფიქრდი. თამბაქოს შემცველი ყველა ნაწარმი შეიცავს ქიმიურ და მომწამვლელ ნივთიერებებს. ნიკოტინის ან კუპრის დაბალი შემცველობის მიუხედავად, ისინი ისევე საზიანო არიან, როგორც სიგარეტი. უკვამლო თამბაქო‚ ჩიბუხი‚ სიგარა‚ სიგარილო‚ ყალიონი, ჩილიმი, ელექტრონული სიგარეტი ასევე სერიოზულად ვნებს თქვენს ჯანმრთელობას.
გაითვალისწინე შემდეგი:
- გადააგდე სიგარეტი და ასანთი, სანთებელა და საფერფლე. არ დაგავიწყდეს მანქანის საფერფლე და სანთებელა!
- ნუ შეინახავ სიგარეტის კოლოფს "ყოველი შემთხვევისათვის”. სიგარეტის კოლოფის შენახვა ხელს უწყობს მოწევის ხელახლა დაწყებას!
- უნდა მოიშორო სიგარეტის სუნი. გაასუფთავე და განაახლე ნივთები სახლში, მანქანაში, სამსახურში. მოწევის შეწყვეტა გაგიადვილდება, თუ სიგარეტის სუნს არ იგრძნობ;
- მოიშორე თამბაქოს ლაქები კბილებიდან. როდესაც სიგარეტის მოწევას შეწყვეტ, ყოველთვის სუფთა კბილები გექნება;
- ნუ გამოიყენებ თამბაქოს სხვა პროდუქტს (მაგ. ელ. სიგარეტი, ვაპოვაიზერი, აიქოსი ან სხვა მსგავსი).
სიგარეტის ნაცვლად თამბაქოს სხვა ნაწარმის გამოყენებაზე ფიქრობ?
კარგად დაფიქრდი. თამბაქოს შემცველი ყველა ნაწარმი შეიცავს ქიმიურ და მომწამვლელ ნივთიერებებს. ნიკოტინის ან კუპრის დაბალი შემცველობის მიუხედავად, ისინი ისევე საზიანო არიან, როგორც სიგარეტი. უკვამლო თამბაქო‚ ჩიბუხი‚ სიგარა‚ სიგარილო‚ ყალიონი, ჩილიმი, ელექტრონული სიგარეტი ასევე სერიოზულად ვნებს თქვენს ჯანმრთელობას.
პუნქტი 5.
გაესაუბრე ექიმს ან ფარმაცევტს თამბაქოზე დამოკიდებულების მკურნალობის საშუალებებზე
გაესაუბრე ექიმს ან ფარმაცევტს თამბაქოზე დამოკიდებულების მკურნალობის საშუალებებზე
მოწევის ერთბაშად შეწყვეტა რთულია. ამიტომ გაესაუბრე ექიმს ან ფარმაცევტს თამბაქოზე დამოკიდებულების მკურნალობის საშუალებებზე. ექიმების და ფარმაცევტების უმრავლესობას შესწევს უნარი გიპასუხონ შეკითხვებზე, მოგაწოდონ ინფორმაცია და მიგანიშნონ შესაბამისი დაწესებულებები, სადაც დაგეხმარებიან.
თამბაქოზე დამოკიდებულების მკურნალობის მედიკამენტები, მათ შორის პლასტირი, საღეჭი რეზინი, ტაბლეტები და სხვ. ეფექტური საშუალებაა. მედიკამენტების გამოყენებამდე გაეცანი ინსტრუქციებს. თუ რაიმე შეკითხვა გაქვს, მიმართე ექიმს ან ფარმაცევტს.
თუ ორსულად ხარ ან დაორსულებას აპირებ, გაესაუბრე ექიმს ნებისმიერი სახის მედიკამენტის გამოყენებამდე. თუ თამბაქოზე დამოკიდებულების მკურნალობის მედიკამენტის გამოყენება გაქვს გადაწყვეტილი, არ დაგავიწყდეს მისი შეძენა დათქმული თარიღისათვის.
თამბაქოზე დამოკიდებულების მკურნალობის მედიკამენტები, მათ შორის პლასტირი, საღეჭი რეზინი, ტაბლეტები და სხვ. ეფექტური საშუალებაა. მედიკამენტების გამოყენებამდე გაეცანი ინსტრუქციებს. თუ რაიმე შეკითხვა გაქვს, მიმართე ექიმს ან ფარმაცევტს.
თუ ორსულად ხარ ან დაორსულებას აპირებ, გაესაუბრე ექიმს ნებისმიერი სახის მედიკამენტის გამოყენებამდე. თუ თამბაქოზე დამოკიდებულების მკურნალობის მედიკამენტის გამოყენება გაქვს გადაწყვეტილი, არ დაგავიწყდეს მისი შეძენა დათქმული თარიღისათვის.
მოწევის ძლიერი სურვილი
მოწევის ძლიერი სურვილი ჩნდება და ქრება. გარკვეული პიროვნებები, ადგილები და სიტუაციები ხელს უწყობენ მოწევის სურვილის გაჩენას. როგორ აპირებ ამ მომენტებთან გამკლავებას?
დაადგინე მაპროვოცირებელი მიზეზები
ამ მიზეზების ამოცნობა ხელს შეგიწყობს მათ კონტროლში. თავდაპირველად, მათი მთლიანად თავიდან არიდება მოგინდება; შემდეგ, მათ დასაძლევად შეიძლება იპოვო სხვა გზები. ქვემოთ ჩამოთვლილია მოწევის მაპროვიცირებელი მიზეზები:
- სტრესი/დაძაბულობა;
- უხასიათოდ ყოფნა;
- მარტოსულობა;
- მობილურზე საუბარი;
- ალკოჰოლის მიღება;
- ტელევიზორის ყურება;
- ავტომობილის მართვა;
- საკვების მიღების შემდგომი პერიოდი;
- შესვენება სამსახურში;
- კაფე/რესტორანი/ბარში ყოფნა;
- სხვა მწეველების დანახვა;
- სექსის შემდეგ;
- ყავის სმა.
დაგეგმე, როგორ გაუმკლავდები მოწევის ძლიერ სურვილს, რომელიც 5-10 წთ-ის განმავლობაში გრძელდება. ეს უსიამოვნო შეგრძნებაა, მაგრამ მალევე დასრულდება.
ჩამოწერე, რაზე შეგიძლია ყურადღების გადატანა.
დაურეკე ან ტექსტური შეტყობინება გაუგზავნე ვინმეს. ნუ იქნები მარტო ამ სიტუაციაში, დაიხმარე სხვებიც.
მოითმინე 15 წუთი. წაიკითხე ჟურნალი, მოუსმინე მუსიკას ან ითამაშე საყვარელი თამაში 15 წუთის განმავლობაში. სურვილი რამდენიმე წუთში გაქრება!
გაისეირნე. არ გაქვს საკმარისი დრო? კიბეზე ჩაირბინე და ამოირბინე რამდენჯერმე. ფიზიკური დატვირთვა, სულ მცირეოდენიც კი, ხელს უწყობს ენერგიის მატებას და მოწევის სურვილის გაქრობას.
იფიქრე თამბაქოსთვის თავის დანებების მიზეზზე. იმის გაანალიზება, თუ რატომ გსურს იყო თამბაქოსგან თავისუფალი, გაგიადვილებს მოწევის სურვილის დაძლევას.
ეწვიე ადგილებს, სადაც არ ეწევიან; ადგილებს, სადაც მოწევა აკრძალულია. რიგ საზოგადო ადგილებში მოწევა აკრძალულია. წაბრძანდი კინოში, თეატრში, მაღაზიაში ან სხვა ადგილას, სადაც იძულებული იქნები, არ მოწიო.
დათვალე ხარჯები. სიგარეტი ძვირია. დათვალე, რამდენს ზოგავ და გადაწყვიტე რისი შეძენა გსურს ამ დანაზოგით.
სიგარეტის ნაცვლად დაღეჭე საღეჭი რეზინი, ან თან იქონიე მაგარი კანფეტი.
კარგად მოქმედებს წყლის ყლუპ-ყლუპად სმა!
გადაიტანე ყურადღება სხვა რაიმეზე. როდესაც მოწევის ძლიერი სურვილი გიჩნდება, შეწყვიტე, რასაც აკეთებ და დაიწყე სხვა საქმიანობა. რუტინული საქმიანობის შეცვლა ხშირად უწყობს ხელს მოწევის სურვილის გაქრობას.
ღრმად ჩაისუნთქე და ამოისუნთქე. გაიმეორე 10-ჯერ, სანამ არ მოდუნდები. ამოსუნთქვას გაატანე მოწევის სურვილი.
მოწევის ძლიერი სურვილი გაჩნდება და გაქრება. გახსოვდეს, მისი დამარცხებისათვის ყოველთვის ქმედება ჯობს უმოქმედობას. უბრალოდ, არ მოწიო არცერთი ნაფაზი!
დაადგინე მაპროვოცირებელი მიზეზები
ამ მიზეზების ამოცნობა ხელს შეგიწყობს მათ კონტროლში. თავდაპირველად, მათი მთლიანად თავიდან არიდება მოგინდება; შემდეგ, მათ დასაძლევად შეიძლება იპოვო სხვა გზები. ქვემოთ ჩამოთვლილია მოწევის მაპროვიცირებელი მიზეზები:
- სტრესი/დაძაბულობა;
- უხასიათოდ ყოფნა;
- მარტოსულობა;
- მობილურზე საუბარი;
- ალკოჰოლის მიღება;
- ტელევიზორის ყურება;
- ავტომობილის მართვა;
- საკვების მიღების შემდგომი პერიოდი;
- შესვენება სამსახურში;
- კაფე/რესტორანი/ბარში ყოფნა;
- სხვა მწეველების დანახვა;
- სექსის შემდეგ;
- ყავის სმა.
დაგეგმე, როგორ გაუმკლავდები მოწევის ძლიერ სურვილს, რომელიც 5-10 წთ-ის განმავლობაში გრძელდება. ეს უსიამოვნო შეგრძნებაა, მაგრამ მალევე დასრულდება.
ჩამოწერე, რაზე შეგიძლია ყურადღების გადატანა.
დაურეკე ან ტექსტური შეტყობინება გაუგზავნე ვინმეს. ნუ იქნები მარტო ამ სიტუაციაში, დაიხმარე სხვებიც.
მოითმინე 15 წუთი. წაიკითხე ჟურნალი, მოუსმინე მუსიკას ან ითამაშე საყვარელი თამაში 15 წუთის განმავლობაში. სურვილი რამდენიმე წუთში გაქრება!
გაისეირნე. არ გაქვს საკმარისი დრო? კიბეზე ჩაირბინე და ამოირბინე რამდენჯერმე. ფიზიკური დატვირთვა, სულ მცირეოდენიც კი, ხელს უწყობს ენერგიის მატებას და მოწევის სურვილის გაქრობას.
იფიქრე თამბაქოსთვის თავის დანებების მიზეზზე. იმის გაანალიზება, თუ რატომ გსურს იყო თამბაქოსგან თავისუფალი, გაგიადვილებს მოწევის სურვილის დაძლევას.
ეწვიე ადგილებს, სადაც არ ეწევიან; ადგილებს, სადაც მოწევა აკრძალულია. რიგ საზოგადო ადგილებში მოწევა აკრძალულია. წაბრძანდი კინოში, თეატრში, მაღაზიაში ან სხვა ადგილას, სადაც იძულებული იქნები, არ მოწიო.
დათვალე ხარჯები. სიგარეტი ძვირია. დათვალე, რამდენს ზოგავ და გადაწყვიტე რისი შეძენა გსურს ამ დანაზოგით.
სიგარეტის ნაცვლად დაღეჭე საღეჭი რეზინი, ან თან იქონიე მაგარი კანფეტი.
კარგად მოქმედებს წყლის ყლუპ-ყლუპად სმა!
გადაიტანე ყურადღება სხვა რაიმეზე. როდესაც მოწევის ძლიერი სურვილი გიჩნდება, შეწყვიტე, რასაც აკეთებ და დაიწყე სხვა საქმიანობა. რუტინული საქმიანობის შეცვლა ხშირად უწყობს ხელს მოწევის სურვილის გაქრობას.
ღრმად ჩაისუნთქე და ამოისუნთქე. გაიმეორე 10-ჯერ, სანამ არ მოდუნდები. ამოსუნთქვას გაატანე მოწევის სურვილი.
მოწევის ძლიერი სურვილი გაჩნდება და გაქრება. გახსოვდეს, მისი დამარცხებისათვის ყოველთვის ქმედება ჯობს უმოქმედობას. უბრალოდ, არ მოწიო არცერთი ნაფაზი!
თამბაქოსთვის თავის დანებება
მწეველთა უმრავლესობამ იცის როგორ გრძნობს თავს, როდესაც არ ეწევა, მაგრამ არ იცის რატომ გრძნობს თავს ასე. ნიკოტინი დამოკიდებულების გამომწვევი მთავარი ნივთიერებაა. მწეველთა დაახლოებით 80-90% ნიკოტინზეა დამოკიდებული.
ნიკოტინი გავლენას ახდენს ორგანიზმზე‚ ასევე გონებაზე. დროთა განმავლობაში ორგანიზმი და გონება ნიკოტინს ეჩვევა.
მოწევის შეწყვეტის შემდეგ ორგანიზმი ნიკოტინის გარეშე არსებობას უნდა შეეგუოს, რამაც შესაძლებელია არასასიამოვნო შეგრძნებები გამოიწვიოს. ხშირად უარყოფითი სიმპტომები რამდენიმე დღე ან კვირა გრძელდება. ზოგიერთი ვერ უმკლავდება ამ შეგრძნებას და ხელახლა იწყებს მოწევას, რათა თავი უკეთ იგრძნოს.
უმრავლესობა ხელახლა მოწევას თავის დანებებიდან ერთი კვირის განმავლობაში იწყებს. ამ პერიოდში თამბაქოს შეწყვეტით გამოწვეული შეგრძნებები ყველაზე ძლიერია.
რა სიმპტომებს იწვევს ნიკოტინის მიტოვება („ლომკა“)
შეგრძნებები ინდივიდუალურია. აქ ჩამოთვლილია ყველაზე გავრცელებული სიმპტომები, რომლებიც ზოგიერთ მწეველს საერთოდ არ ახასიათებს ან ზოგიერთს კი გადაგდების დასაწყისში ერთი ორი სიმპტომი აღენიშნება:
- უხალისოდ ყოფნა, მოწყენილობა;
- უძილობა;
- გაღიზიანებულობა, სიბრაზე;
- საღად მსჯელობის, ფიქრის, კონცენტრირების პრობლემები;
- მოუსვენრობა;
- გულისცემის შენელება;
- შიმშილის გაძლიერებული გრძნობა ან წონის მატება.
მედიკამენტებისა და ქცევის ცვლილებების საშუალებით შესაძლებელია სიმპტომების მართვა. გახსოვდეთ, რომ სიმპტომები, ისევე როგორც მოწევის ძლიერი სურვილი, თანდათან ქრება.
რატომ მაქვს ისევ მოწევის სურვილი? მოწევის შეწყვეტით გამოწვეული სხვა სიმპტომები უკვე რამდენიმე კვირაა გაქრა.
მწეველთა უმრავლესობისთვის მოწევის სურვილი სხვა სიმპტომებზე უფრო ხანგრძლივია, რადგან მოწევის სურვილს სხვადასხვა ფაქტორი განაპირობებს, როგორიცაა ადამიანები, ადგილები, საგნები, და სხვა. ამიტომ მნიშვნელოვანია, მათთან გასამკლავებლად სამოქმედო გეგმის მომზადება.
საშიშია ნიკოტინის მიტოვება („ლომკა“)?
მიუხედავად იმისა, რომ თამბაქოზე თავის დანებება არასასიამოვნო შეგრძნებებსა და სხვადასხვა სიმპტომებს იწვევს, იგი არ არის ჯანმრთელობისათვის საშიში; პირიქით, ჯანმრთელობის გაუმჯობესების საუკეთესო საშუალებაა.
თამბაქოს მოწევის შეწყვეტით გამოწვეული ყველაზე არასასიამოვნო სიმპტომებიც კი დაახლოებით ერთი კვირის განმავლობაში ქრება.
მოწევის შეწყვეტის შემდეგ, მწეველები ხშირად უჩივიან უხასიათოდ ყოფნას, მოწყენილობას. ეს ფაქტი, განსაკუთრებით საყურადღებოა დეპრესიისაკენ მიდრეკილ ადამიანებში.
თუ გაქვთ დეპრესია, ან თავს მოწყენილად გრძნობთ, აუცილებლად გესაჭიროებათ დახმარება!
შეიძლება ნიკოტინური დამოკიდებულების სამკურნალო საშუალებების მიღება?
დიახ! მედიკამენტები აორმაგებენ მოწევის სამუდამოდ შეწყვეტის შესაძლებლობას. მიიღე ინფორმაცია ექიმისგან ან ფარმაცევტისაგან. გახსოვდეს, რომ მედიკამენტები დაგეხმარება, მაგრამ მხოლოდ მათი იმედი ნუ გექნება. მზად იყავი, რომ გექნება მოწევის სურვილი და მედიკამენტებთან ერთად გამოიყენე სხვა მეთოდები.
აქ ჩამოთვლილია სხვადასხვა მედიკამენტი, რომელიც დაგეხმარება:
ნიკოტინჩანაცვლებითი საღეჭი რეზინი‚ პლასტირი‚ ინჰალატორი‚ სპრეი და ტაბლეტები. ნიკოტინჩანაცვლებითი თერაპია, ხელს უწყობს სიგარეტზე თავის დანებებით გამოწვეული სიმპტომების და მოწევის სურვილის შემცირებას.
თუ ორსულად ხარ ან დაორსულებას აპირებ, ნიკოტინჩანაცვლებითი თერაპიის გამოყენებამდე გაესაუბრე ექიმს ან ფარმაცევტს.
არანიკოტინური საშუალებები
მედიკამენტები, რომლებიც არ შეიცავს ნიკოტინს და გამოიყენება თამბაქოზე თავის დანებების მიზნით. ეს მედიკამენტები ხელს უწყობს თამბაქოს მოწევის შეწყვეტით გამოწვეული სიმპტომებისა და მოწევის სურვილის შემცირებას; ასევე ახდენს ნიკოტინის მოქმედების ეფექტის ბლოკირებას იმ შემთხვევაში თუ ადამიანი მოწევს.
შესაძლებელია განვითარდეს ისეთი გვერდითი მოვლენები, როგორიც არის: გულისრევა, უცნაური სიზმრები; უფრო იშვიათია ხასიათის ცვლებადობა. გაესაუბრე ექიმს, ფარმაცევტს ამ მედიკამენტის შესახებ და მიიღე მხოლოდ ექიმის დანიშნულების მიხედვით, რომელიც გაიცემა რეცეპტით.
მედიკამენტი არ უნდა გამოიყენონ:
- თირკმლის პრობლემების მქონე პირებმა,
- ორსულებმა, მათ, ვინც გეგმავს ორსულობას ან მეძუძურმა დედებმა.
ნიკოტინი გავლენას ახდენს ორგანიზმზე‚ ასევე გონებაზე. დროთა განმავლობაში ორგანიზმი და გონება ნიკოტინს ეჩვევა.
მოწევის შეწყვეტის შემდეგ ორგანიზმი ნიკოტინის გარეშე არსებობას უნდა შეეგუოს, რამაც შესაძლებელია არასასიამოვნო შეგრძნებები გამოიწვიოს. ხშირად უარყოფითი სიმპტომები რამდენიმე დღე ან კვირა გრძელდება. ზოგიერთი ვერ უმკლავდება ამ შეგრძნებას და ხელახლა იწყებს მოწევას, რათა თავი უკეთ იგრძნოს.
უმრავლესობა ხელახლა მოწევას თავის დანებებიდან ერთი კვირის განმავლობაში იწყებს. ამ პერიოდში თამბაქოს შეწყვეტით გამოწვეული შეგრძნებები ყველაზე ძლიერია.
რა სიმპტომებს იწვევს ნიკოტინის მიტოვება („ლომკა“)
შეგრძნებები ინდივიდუალურია. აქ ჩამოთვლილია ყველაზე გავრცელებული სიმპტომები, რომლებიც ზოგიერთ მწეველს საერთოდ არ ახასიათებს ან ზოგიერთს კი გადაგდების დასაწყისში ერთი ორი სიმპტომი აღენიშნება:
- უხალისოდ ყოფნა, მოწყენილობა;
- უძილობა;
- გაღიზიანებულობა, სიბრაზე;
- საღად მსჯელობის, ფიქრის, კონცენტრირების პრობლემები;
- მოუსვენრობა;
- გულისცემის შენელება;
- შიმშილის გაძლიერებული გრძნობა ან წონის მატება.
მედიკამენტებისა და ქცევის ცვლილებების საშუალებით შესაძლებელია სიმპტომების მართვა. გახსოვდეთ, რომ სიმპტომები, ისევე როგორც მოწევის ძლიერი სურვილი, თანდათან ქრება.
რატომ მაქვს ისევ მოწევის სურვილი? მოწევის შეწყვეტით გამოწვეული სხვა სიმპტომები უკვე რამდენიმე კვირაა გაქრა.
მწეველთა უმრავლესობისთვის მოწევის სურვილი სხვა სიმპტომებზე უფრო ხანგრძლივია, რადგან მოწევის სურვილს სხვადასხვა ფაქტორი განაპირობებს, როგორიცაა ადამიანები, ადგილები, საგნები, და სხვა. ამიტომ მნიშვნელოვანია, მათთან გასამკლავებლად სამოქმედო გეგმის მომზადება.
საშიშია ნიკოტინის მიტოვება („ლომკა“)?
მიუხედავად იმისა, რომ თამბაქოზე თავის დანებება არასასიამოვნო შეგრძნებებსა და სხვადასხვა სიმპტომებს იწვევს, იგი არ არის ჯანმრთელობისათვის საშიში; პირიქით, ჯანმრთელობის გაუმჯობესების საუკეთესო საშუალებაა.
თამბაქოს მოწევის შეწყვეტით გამოწვეული ყველაზე არასასიამოვნო სიმპტომებიც კი დაახლოებით ერთი კვირის განმავლობაში ქრება.
მოწევის შეწყვეტის შემდეგ, მწეველები ხშირად უჩივიან უხასიათოდ ყოფნას, მოწყენილობას. ეს ფაქტი, განსაკუთრებით საყურადღებოა დეპრესიისაკენ მიდრეკილ ადამიანებში.
თუ გაქვთ დეპრესია, ან თავს მოწყენილად გრძნობთ, აუცილებლად გესაჭიროებათ დახმარება!
შეიძლება ნიკოტინური დამოკიდებულების სამკურნალო საშუალებების მიღება?
დიახ! მედიკამენტები აორმაგებენ მოწევის სამუდამოდ შეწყვეტის შესაძლებლობას. მიიღე ინფორმაცია ექიმისგან ან ფარმაცევტისაგან. გახსოვდეს, რომ მედიკამენტები დაგეხმარება, მაგრამ მხოლოდ მათი იმედი ნუ გექნება. მზად იყავი, რომ გექნება მოწევის სურვილი და მედიკამენტებთან ერთად გამოიყენე სხვა მეთოდები.
აქ ჩამოთვლილია სხვადასხვა მედიკამენტი, რომელიც დაგეხმარება:
ნიკოტინჩანაცვლებითი საღეჭი რეზინი‚ პლასტირი‚ ინჰალატორი‚ სპრეი და ტაბლეტები. ნიკოტინჩანაცვლებითი თერაპია, ხელს უწყობს სიგარეტზე თავის დანებებით გამოწვეული სიმპტომების და მოწევის სურვილის შემცირებას.
თუ ორსულად ხარ ან დაორსულებას აპირებ, ნიკოტინჩანაცვლებითი თერაპიის გამოყენებამდე გაესაუბრე ექიმს ან ფარმაცევტს.
არანიკოტინური საშუალებები
მედიკამენტები, რომლებიც არ შეიცავს ნიკოტინს და გამოიყენება თამბაქოზე თავის დანებების მიზნით. ეს მედიკამენტები ხელს უწყობს თამბაქოს მოწევის შეწყვეტით გამოწვეული სიმპტომებისა და მოწევის სურვილის შემცირებას; ასევე ახდენს ნიკოტინის მოქმედების ეფექტის ბლოკირებას იმ შემთხვევაში თუ ადამიანი მოწევს.
შესაძლებელია განვითარდეს ისეთი გვერდითი მოვლენები, როგორიც არის: გულისრევა, უცნაური სიზმრები; უფრო იშვიათია ხასიათის ცვლებადობა. გაესაუბრე ექიმს, ფარმაცევტს ამ მედიკამენტის შესახებ და მიიღე მხოლოდ ექიმის დანიშნულების მიხედვით, რომელიც გაიცემა რეცეპტით.
მედიკამენტი არ უნდა გამოიყენონ:
- თირკმლის პრობლემების მქონე პირებმა,
- ორსულებმა, მათ, ვინც გეგმავს ორსულობას ან მეძუძურმა დედებმა.
ცდუნებები/ჩავარდნა
ნუ დაყრით ფარ-ხმალს, თუ ერთ ან ორ ღერ სიგარეტს მოწევთ. ერთი სიგარეტის მოწევა უკეთესია ვიდრე ერთ კოლოფის. ამ შეცდომას ნუ გამოიყენებთ მიზეზად, რომ კვლავ დაიწყოთ მოწევა. როგორც წესი, ამგვარი ჩავარდნა მოწევის შეწყვეტიდან პირველი სამი თვის განმვალობაში ხდება. მწეველთა უმრავლესობა რამდენიმე მცდელობის შემდეგ აღწევს შედეგს და თამბაქოსგან თავისუფლდება.
რისი გაკეთება შეგიძლიათ:
- გაანალიზე, რომ შეცდი. ადგილი ჰქონდა უბრალოდ მცირე რეგრესს. ამით ხელახლა არ ხდები მწეველი;
- ნუ გააკრიტიკებ ზედმეტად საკუთარ თავს. ეს არ ნიშნავს, რომ დამარცხდი და არ შეგიძლია მოწევის სამუდამოდ შეწყვეტა;
- ძალიან მარტივადაც ნუ შეხედავ ჩავარდნას. ნუ იფიქრებ "არა უშავს, შემიძლია მთელი კოლოფიც მოვწიო". აუცილებელია მაშინვე არამწეველ გადაწყვეტილებას დაუბრუნდე. გახსოვდეს საკუთარი მიზანი - იყო თამბაქოსგან თავისუფალი, არცერთი ნაფაზი;
- იფიქრე რა კარგ დროს ატარებ მოწევის გარეშე. ეცადე, გაიუმჯობესო უნარები, რომლებიც გეხმარება თავიდან აიცილო ცდუნება;
- გაანალიზე მაპროვოცირებელი მიზეზი. რამ გაიძულა, რომ მოგეწია? მოიფიქრე, როგორ უნდა გაუმკლავდე ამ მიზეზს მომავალში;
- ისწავლე საკუთარი გამოცდილებიდან, ყველაზე მეტად რამ შეგიწყო ხელი, რომ არ მოგეწია? აუცილებლად გაიმეორე საჭიროების შემთხვევაში;
- იყენებ თამბაქოზე დამოკიდებულების მკურნალობის მედიკამენტებს? ნუ შეწყვეტ მის მიღებას ერთი ან ორი სიგარეტის მოწევის გამო.
- თხოვე დახმარება მეგობრებს, ოჯახის წევრებს, თანამშრომლებს. არ არის საჭირო განმარტოება!
რისი გაკეთება შეგიძლიათ:
- გაანალიზე, რომ შეცდი. ადგილი ჰქონდა უბრალოდ მცირე რეგრესს. ამით ხელახლა არ ხდები მწეველი;
- ნუ გააკრიტიკებ ზედმეტად საკუთარ თავს. ეს არ ნიშნავს, რომ დამარცხდი და არ შეგიძლია მოწევის სამუდამოდ შეწყვეტა;
- ძალიან მარტივადაც ნუ შეხედავ ჩავარდნას. ნუ იფიქრებ "არა უშავს, შემიძლია მთელი კოლოფიც მოვწიო". აუცილებელია მაშინვე არამწეველ გადაწყვეტილებას დაუბრუნდე. გახსოვდეს საკუთარი მიზანი - იყო თამბაქოსგან თავისუფალი, არცერთი ნაფაზი;
- იფიქრე რა კარგ დროს ატარებ მოწევის გარეშე. ეცადე, გაიუმჯობესო უნარები, რომლებიც გეხმარება თავიდან აიცილო ცდუნება;
- გაანალიზე მაპროვოცირებელი მიზეზი. რამ გაიძულა, რომ მოგეწია? მოიფიქრე, როგორ უნდა გაუმკლავდე ამ მიზეზს მომავალში;
- ისწავლე საკუთარი გამოცდილებიდან, ყველაზე მეტად რამ შეგიწყო ხელი, რომ არ მოგეწია? აუცილებლად გაიმეორე საჭიროების შემთხვევაში;
- იყენებ თამბაქოზე დამოკიდებულების მკურნალობის მედიკამენტებს? ნუ შეწყვეტ მის მიღებას ერთი ან ორი სიგარეტის მოწევის გამო.
- თხოვე დახმარება მეგობრებს, ოჯახის წევრებს, თანამშრომლებს. არ არის საჭირო განმარტოება!
თამბაქოსგან თავისუფლად ყოფნა
მოწევის შეწყვეტას და თამბაქოსგან თავისუფლად დარჩენას გამბედაობა სჭირდება. უნდა იამაყო იმით, რასაც მიაღწიე. ეხლა, როცა მოწევა შეწყვიტე, უნდა იფიქრო იმაზე, რომ საერთოდ არ მოწიო.
გთავაზობთ 5 რჩევას არამწეველის სტატუსის შესანარჩუნებლად:
1. ნუ მოადუნებთ ყურადღებას
ორგანიზმი შეიცვალა, რაც მოწევა შეწყვიტე. გარკვეული ადამიანები, ადგილები, ნივთები, სიტუაციები მოწევის დიდ სურვილს გამოიწვევს მოწევის შეწყვეტიდან წლების შემდეგაც; ამიტომ, აუცილებელია, რომ არ მოწიო არც-ერთი ნაფაზი, არ აქვს მნიშვნელობა რამდენი ხნის წინ შეწყვიტე მოწევა.
მოწევის შეწყვეტის შემდეგ, მოწევის სურვილი ხშირად ერთსა და იმავე დროს ან ერთსა და იმავე ადგილას ჩნდება. გაანალიზე მოწევის სურვილის გამომწვევი მიზეზები, რომ მათი დამარცხება შეძლო.
2. შეებრძოლე სურვილს
რაც უფრო ხშირად გაუძლებ სურვილებს, მით უფრო ადვილად გაქრება მოწევის სურვილი. გაუძელი ამ სურვილს, გამოიყენე მეთოდები, რომელიც ამ სურვილის უარყოფაში გეხმარება (მაგ. გასეირნება, ღრმად ჩასუნთქვა, და სხვა).
3. იყავი ოპტიმისტი
ნუ დასჯი საკუთარ თავს, თუ რამდენიმე კვირის შემდეგ ერთ სიგარეტს მოწევ. ნუ იფიქრებ, რომ მოწევა ან სრულად უნდა შეწყვიტო ან მოწიო; ყოველდღე თითო ნაბიჯი გადადგით, მოწევის შეწყვეტის პროცესი გამოცდილების დაგროვებას უწყობს ხელს.
4. დაასაჩუქრე საკუთარი თავი
მოწევის შეწყვეტა რთულია და თამბაქოსგან თავისუფლად ყოფნა მიღწევაა, ამიტომ დაასაჩუქრე საკუთარი თავი ასეთი მიღწევისათვის. მას შემდეგ, რაც აღარ ყიდულობ სიგარეტს და ფულს ზოგავ, გაუკეთე საკუთარ თავს საჩუქარი. ან უბრალოდ გაისეირნე და ისიამოვნე სუფთა ჰაერით, თუნდაც კინოში მეგობართან ერთად წაბრძანდი.
5. დაიხმარე სხვები
მიუხედავად იმისა, რომ გარკვეული პერიოდია თამბაქოსგან თავისუფალი ხარ, შესაძლებელია კვლავ გაგიჩნდეს მოწევის სურვილი. ასეთ შემთხვევაში ნუ შეგრცხვებათ დახმარებისთვის მიმართო მათ, ვინც ადრე გეხმარებოდათ. ეს ნორმალურია და არ მიანიშნებს თქვენს სისუსტეზე. ხშირად ამ თემებზე საუბარი ხელს უწყობს, იყო თამბაქოსგან თავისუფალი.
გახსოვდეს, რომ მოწევის შეწყვეტა ყოველდღიური პროცესია. იზეიმე მიღწევები (დიდი თუ პატარა); შენ ეს დაიმსახურე!
გთავაზობთ 5 რჩევას არამწეველის სტატუსის შესანარჩუნებლად:
1. ნუ მოადუნებთ ყურადღებას
ორგანიზმი შეიცვალა, რაც მოწევა შეწყვიტე. გარკვეული ადამიანები, ადგილები, ნივთები, სიტუაციები მოწევის დიდ სურვილს გამოიწვევს მოწევის შეწყვეტიდან წლების შემდეგაც; ამიტომ, აუცილებელია, რომ არ მოწიო არც-ერთი ნაფაზი, არ აქვს მნიშვნელობა რამდენი ხნის წინ შეწყვიტე მოწევა.
მოწევის შეწყვეტის შემდეგ, მოწევის სურვილი ხშირად ერთსა და იმავე დროს ან ერთსა და იმავე ადგილას ჩნდება. გაანალიზე მოწევის სურვილის გამომწვევი მიზეზები, რომ მათი დამარცხება შეძლო.
2. შეებრძოლე სურვილს
რაც უფრო ხშირად გაუძლებ სურვილებს, მით უფრო ადვილად გაქრება მოწევის სურვილი. გაუძელი ამ სურვილს, გამოიყენე მეთოდები, რომელიც ამ სურვილის უარყოფაში გეხმარება (მაგ. გასეირნება, ღრმად ჩასუნთქვა, და სხვა).
3. იყავი ოპტიმისტი
ნუ დასჯი საკუთარ თავს, თუ რამდენიმე კვირის შემდეგ ერთ სიგარეტს მოწევ. ნუ იფიქრებ, რომ მოწევა ან სრულად უნდა შეწყვიტო ან მოწიო; ყოველდღე თითო ნაბიჯი გადადგით, მოწევის შეწყვეტის პროცესი გამოცდილების დაგროვებას უწყობს ხელს.
4. დაასაჩუქრე საკუთარი თავი
მოწევის შეწყვეტა რთულია და თამბაქოსგან თავისუფლად ყოფნა მიღწევაა, ამიტომ დაასაჩუქრე საკუთარი თავი ასეთი მიღწევისათვის. მას შემდეგ, რაც აღარ ყიდულობ სიგარეტს და ფულს ზოგავ, გაუკეთე საკუთარ თავს საჩუქარი. ან უბრალოდ გაისეირნე და ისიამოვნე სუფთა ჰაერით, თუნდაც კინოში მეგობართან ერთად წაბრძანდი.
5. დაიხმარე სხვები
მიუხედავად იმისა, რომ გარკვეული პერიოდია თამბაქოსგან თავისუფალი ხარ, შესაძლებელია კვლავ გაგიჩნდეს მოწევის სურვილი. ასეთ შემთხვევაში ნუ შეგრცხვებათ დახმარებისთვის მიმართო მათ, ვინც ადრე გეხმარებოდათ. ეს ნორმალურია და არ მიანიშნებს თქვენს სისუსტეზე. ხშირად ამ თემებზე საუბარი ხელს უწყობს, იყო თამბაქოსგან თავისუფალი.
გახსოვდეს, რომ მოწევის შეწყვეტა ყოველდღიური პროცესია. იზეიმე მიღწევები (დიდი თუ პატარა); შენ ეს დაიმსახურე!
თუ დამოუკიდებლად ვერ ახერხებთ მოწევის შეწყვეტას - ჩვენ დაგეხმარებით!
გაეცანით ,,ანტინიკოტინის" მოწევის შეწყვეტის ციფრულ პროგრამას, ჩაეწერეთ და უმარტივესი გზით დაანებეთ მოწევას თავი
გაეცანით ,,ანტინიკოტინის" მოწევის შეწყვეტის ციფრულ პროგრამას, ჩაეწერეთ და უმარტივესი გზით დაანებეთ მოწევას თავი
სიგარეტის ბოლი, რომელსაც ისუნთქავს პატარა, იწვევს გულისრევას, ალერგიას...
თუ დედა გააგრძელებს სიგარეტის მოწევას ძუძუთი კვების დროსაც, პატარას შეიძლება განუვითარდეს გულის უკმარისობა.
დღეს მოსახლეობა ინფორმირებულია იმის შესახებ, თუ რა რისკებს შეიცავს მოწევა მწეველისთვის და მის გარშემო მყოფთათვის.
რა თქმა უნდა, ორსულებმაც იციან, რომ რაც უფრო მეტ სიგარეტს მოწევს დედა, მით მეტ მავნებლობას მოუტანს როგორც ნაყოფს, ასევე საკუთარ თავს.
მაგრამ რა ხდება ლაქტაციის დროს? ხშირად გვეკითხებიან, რა მავნებლობა შეიძლება მოუტანოს დედასა და ბავშვს მოწევამ, როცა დედა ძუძუს აწოვებს.
ჯერ ერთი, მწეველი დედის მიერ გამომუშავებული რძის რაოდენობა ბევრად ნაკლებია, ვიდრე არამწეველი ქალის.
ამ დროს ჰორმონ პროლაქტინის დონე სისხლში მცირდება და არ გამომუშავდება საკმარისი რაოდენობის რძე.
რაოდენობასთან ერთად უარესდება რძის ხარისხიც. იგი აღარ არის მდიდარი საჭირო ვიტამინებით, სასარგებლო ფერმენტებით, ჰორმონებითა და ანტისხეულებით.
გამოკვლევების თანახმად, რისკის ქვეშ არიან ბავშვები, რომელთა ორივე მშობელი მწეველია. ისინი ხშირად ავადდებიან ბრონქიტით, პნევმონიით და ასევე სიცოცხლის პირველ წელს ხშირია უეცარი სიკვდილიანობა.
სამწუხაროა, როცა სკოლის მოსწავლეები მოსახვევებსა თუ სადარბაზოებში მალულად ეწევიან და იწამლავენ ჯერ კიდევ ჯანმრთელ ორგანიზმს. მაგრამ უფრო მეტად საგანგაშოა, როცა დედა ეტლით ასეირნებს შვილს და თან ეწევა.
პატარა კი წევს და ჯერ კიდევ არაფორმირებულ ფილტვებს ,,ამდიდრებს” თამბაქოს კანცეროგენებით, და თუ ამასთან ერთად დედა ძუძუთი კვებავს ბავშვს, ის „კვებავს“ ბავშვს ნიკოტინით გაჟღენთილი რძით.
ორსული ქალისა და მეძუძური დედის მიერ მოწეული 1 ღერიც კი, არ შეიძლება არ აისახოს ბავშვისა თუ ნაყოფის ჯანმრთელობაზე. ის აუცილებლად მიიღებს მავნე ნივთიერებების ულუფას ჭიპლარის მეშვეობით, ხოლო შემდგომ - დედის რძით.
მეძუძურმა დედამ, რომელიც ეწევა, აუცილებლად უნდა იცოდეს მოწევის შედეგები: რომ ნიკოტინი შეიწოვება სისხლიდან პირველი 30 წუთის განმავლობაში. შემდეგ მიეწოდება რძის მეშვეობით ბავშვს.
სიგარეტის ბოლი, რომელსაც ისუნთქავს პატარა, იწვევს გულისრევას, ალერგიას, სისხლძარღვების სპაზმს და სასუნთქი ორგანოების სხვადასხვა დაავადებას. ძილის დროს ხშირად იღვიძებს, მოუსვენრადაა და აგზნებულია;
მწეველი მშობლების ბავშვებს აღენიშნებათ მადის დაქვეითება, წონაში კლება, მათ უმრავლესობას თითქმის 100%-იანი მიდრეკილება აქვთ ალერგიული რეაქციებისადმი.
რთულია ახალი პროდუქტის დამატება ბავშვის რაციონში, კანი რეაგირებს გამონაყარითა და ანთებებით, ხშირია კუჭნაწლავის ტრაქტის აშლილობა - ბავშვს აღენიშნება ხშირი მუცლის ტკივილი, მეტეორიზმი და ღებინება; ეცემა იმუნიტეტი;
ყველაზე საშიში არის მიდრეკილება ონკოლოგიური დაავადებებისადმი და ახალშობილების უეცარი სიკვდილიანობა.
ნიკოტინი იწვევს ახალშობილის გულის მუშაობის დარღვევას და თუ დედა გააგრძელებს სიგარეტის მოწევას ძუძუთი კვების დროსაც, პატარას შეიძლება განუვითარდეს გულის უკმარისობა.
ნიკოტინის ყოველდღიური ,,მიღებით” ახალშობილს ერღვევა გულის რიტმი, რის შედეგადაც ვითარდება ისეთი დაავადებები, როგორიცაა ტაქიკარდია და არითმია. ახალშობილის ორგანიზმისათვის ასეთი დარღვევები სიცოცხლისთათვის შეუთავსებელია.
ხშირია შემთხვევები, როდესაც მომავალი დედა იგებს, რომ ორსულადაა ცდილობს თავი დაანებოს მოწევას, ან ლაქტაციის პერიოდში ცდილობს ამას. ჩვენი რჩევები სწორედ მათთვისაა:
21 საათიდან დილის 9 საათამდე ნუ მოწევთ.
თავიდან ეცადეთ, თუ მოწიოთ ბავშვის კვების შემდეგ მაინც, როდესაც წინ გაქვთ 2-საათიანი შესვენება და შემდეგ პირველი რძე გამოიწველოთ, რომ ნიკოტინით გაჟღენთილი არ მისცეთ ბავშვს.
3 დღის განმავლობაში არ მოწიოთ 5 ღერზე მეტი.
იკვებეთ სრულფასოვნად და ხშირად დალიეთ სუფთა წყალი.
ორგანიზმი მთლიანად იწმინდება სიგარეტის თავის დანებების მხოლოდ 3 წლის შემდეგ. ნაწილობრივ კი წელიწად-ნახევრის შემდეგ.
მოწევა მყარი ფსიქოლოგიური დამოკიდებულებაა, რომლისგანაც თავის დაღწევა დამოუკიდებლად საკმაოდ რთულია.
ნიკოტინთან ბრძოლის არაერთი სისტემა არსებობს, მათ შორის ფსიქოლოგიურიც. თუ მოინდომებთ, აუცილებლად დაამარცხებთ ამ მავნე ჩვევას.
მითუმეტეს, ქალს საოცრად დიდი მოტივაცია უჩნდება, რომ მოწევას თავი დაანებოს - მის ცხოვრებაში ხომ უძვირფასესი და ყველაზე საყვარელი არსება, შვილი შემოდის. ეს მიზეზი საკმარისია იმისთვის, რომ სიგარეტი მთლიანად ჩაანაცვლოს პატარამ.
ნუ ასუნთქებთ თქვენს პაწიას თქვენი დაუმარცხებელი ჩვევებისა და მიდრეკილებების შედეგს და ნუ შეუქმნით პრობლემას მის ჯანმრთელობას, იმას, რაც თქვენთვის პირველი საზრუნავი უნდა იყოს.
თუ დედა გააგრძელებს სიგარეტის მოწევას ძუძუთი კვების დროსაც, პატარას შეიძლება განუვითარდეს გულის უკმარისობა.
დღეს მოსახლეობა ინფორმირებულია იმის შესახებ, თუ რა რისკებს შეიცავს მოწევა მწეველისთვის და მის გარშემო მყოფთათვის.
რა თქმა უნდა, ორსულებმაც იციან, რომ რაც უფრო მეტ სიგარეტს მოწევს დედა, მით მეტ მავნებლობას მოუტანს როგორც ნაყოფს, ასევე საკუთარ თავს.
მაგრამ რა ხდება ლაქტაციის დროს? ხშირად გვეკითხებიან, რა მავნებლობა შეიძლება მოუტანოს დედასა და ბავშვს მოწევამ, როცა დედა ძუძუს აწოვებს.
ჯერ ერთი, მწეველი დედის მიერ გამომუშავებული რძის რაოდენობა ბევრად ნაკლებია, ვიდრე არამწეველი ქალის.
ამ დროს ჰორმონ პროლაქტინის დონე სისხლში მცირდება და არ გამომუშავდება საკმარისი რაოდენობის რძე.
რაოდენობასთან ერთად უარესდება რძის ხარისხიც. იგი აღარ არის მდიდარი საჭირო ვიტამინებით, სასარგებლო ფერმენტებით, ჰორმონებითა და ანტისხეულებით.
გამოკვლევების თანახმად, რისკის ქვეშ არიან ბავშვები, რომელთა ორივე მშობელი მწეველია. ისინი ხშირად ავადდებიან ბრონქიტით, პნევმონიით და ასევე სიცოცხლის პირველ წელს ხშირია უეცარი სიკვდილიანობა.
სამწუხაროა, როცა სკოლის მოსწავლეები მოსახვევებსა თუ სადარბაზოებში მალულად ეწევიან და იწამლავენ ჯერ კიდევ ჯანმრთელ ორგანიზმს. მაგრამ უფრო მეტად საგანგაშოა, როცა დედა ეტლით ასეირნებს შვილს და თან ეწევა.
პატარა კი წევს და ჯერ კიდევ არაფორმირებულ ფილტვებს ,,ამდიდრებს” თამბაქოს კანცეროგენებით, და თუ ამასთან ერთად დედა ძუძუთი კვებავს ბავშვს, ის „კვებავს“ ბავშვს ნიკოტინით გაჟღენთილი რძით.
ორსული ქალისა და მეძუძური დედის მიერ მოწეული 1 ღერიც კი, არ შეიძლება არ აისახოს ბავშვისა თუ ნაყოფის ჯანმრთელობაზე. ის აუცილებლად მიიღებს მავნე ნივთიერებების ულუფას ჭიპლარის მეშვეობით, ხოლო შემდგომ - დედის რძით.
მეძუძურმა დედამ, რომელიც ეწევა, აუცილებლად უნდა იცოდეს მოწევის შედეგები: რომ ნიკოტინი შეიწოვება სისხლიდან პირველი 30 წუთის განმავლობაში. შემდეგ მიეწოდება რძის მეშვეობით ბავშვს.
სიგარეტის ბოლი, რომელსაც ისუნთქავს პატარა, იწვევს გულისრევას, ალერგიას, სისხლძარღვების სპაზმს და სასუნთქი ორგანოების სხვადასხვა დაავადებას. ძილის დროს ხშირად იღვიძებს, მოუსვენრადაა და აგზნებულია;
მწეველი მშობლების ბავშვებს აღენიშნებათ მადის დაქვეითება, წონაში კლება, მათ უმრავლესობას თითქმის 100%-იანი მიდრეკილება აქვთ ალერგიული რეაქციებისადმი.
რთულია ახალი პროდუქტის დამატება ბავშვის რაციონში, კანი რეაგირებს გამონაყარითა და ანთებებით, ხშირია კუჭნაწლავის ტრაქტის აშლილობა - ბავშვს აღენიშნება ხშირი მუცლის ტკივილი, მეტეორიზმი და ღებინება; ეცემა იმუნიტეტი;
ყველაზე საშიში არის მიდრეკილება ონკოლოგიური დაავადებებისადმი და ახალშობილების უეცარი სიკვდილიანობა.
ნიკოტინი იწვევს ახალშობილის გულის მუშაობის დარღვევას და თუ დედა გააგრძელებს სიგარეტის მოწევას ძუძუთი კვების დროსაც, პატარას შეიძლება განუვითარდეს გულის უკმარისობა.
ნიკოტინის ყოველდღიური ,,მიღებით” ახალშობილს ერღვევა გულის რიტმი, რის შედეგადაც ვითარდება ისეთი დაავადებები, როგორიცაა ტაქიკარდია და არითმია. ახალშობილის ორგანიზმისათვის ასეთი დარღვევები სიცოცხლისთათვის შეუთავსებელია.
ხშირია შემთხვევები, როდესაც მომავალი დედა იგებს, რომ ორსულადაა ცდილობს თავი დაანებოს მოწევას, ან ლაქტაციის პერიოდში ცდილობს ამას. ჩვენი რჩევები სწორედ მათთვისაა:
21 საათიდან დილის 9 საათამდე ნუ მოწევთ.
თავიდან ეცადეთ, თუ მოწიოთ ბავშვის კვების შემდეგ მაინც, როდესაც წინ გაქვთ 2-საათიანი შესვენება და შემდეგ პირველი რძე გამოიწველოთ, რომ ნიკოტინით გაჟღენთილი არ მისცეთ ბავშვს.
3 დღის განმავლობაში არ მოწიოთ 5 ღერზე მეტი.
იკვებეთ სრულფასოვნად და ხშირად დალიეთ სუფთა წყალი.
ორგანიზმი მთლიანად იწმინდება სიგარეტის თავის დანებების მხოლოდ 3 წლის შემდეგ. ნაწილობრივ კი წელიწად-ნახევრის შემდეგ.
მოწევა მყარი ფსიქოლოგიური დამოკიდებულებაა, რომლისგანაც თავის დაღწევა დამოუკიდებლად საკმაოდ რთულია.
ნიკოტინთან ბრძოლის არაერთი სისტემა არსებობს, მათ შორის ფსიქოლოგიურიც. თუ მოინდომებთ, აუცილებლად დაამარცხებთ ამ მავნე ჩვევას.
მითუმეტეს, ქალს საოცრად დიდი მოტივაცია უჩნდება, რომ მოწევას თავი დაანებოს - მის ცხოვრებაში ხომ უძვირფასესი და ყველაზე საყვარელი არსება, შვილი შემოდის. ეს მიზეზი საკმარისია იმისთვის, რომ სიგარეტი მთლიანად ჩაანაცვლოს პატარამ.
ნუ ასუნთქებთ თქვენს პაწიას თქვენი დაუმარცხებელი ჩვევებისა და მიდრეკილებების შედეგს და ნუ შეუქმნით პრობლემას მის ჯანმრთელობას, იმას, რაც თქვენთვის პირველი საზრუნავი უნდა იყოს.
ზოგადად, რაიმეზე დამოკიდებულება, რაც უნდა იყოს ის, ცუდია. განსაკუთრებით მავნებელი კი, თამბაქოს მოწევაზე დამოკიდებულებაა. არსებობს უამრავი რამ, რაც ორგანიზმში იცვლება მაშინ, როცა თამბაქოს მოწევას იწყებთ და მაშინაც, როცა მოწევას თავს ანებებთ.
ვნახოთ, რა ხდება ორგანიზმში ამ დროს და რა სირთულეებთანაა დაკავშირება მოწევისთვის თავის დანებება?
სისხლის მიმოქცევა - მოწევისთვის თავის დანებების გადაწყვეტილების მიღება რთულია, მაგრამ უნდა იცოდეთ, რომ ბოლო ღერის მოწევიდან მხოლოდ 20 წუთის გასვლის შემდეგ, პულსი და სისხლის მიმოქცევა იწყებს ნორმალიზებას.
ჟანგბადი - მოწევისთვის თავის დანებებიდან 8 საათის შემდეგ, სისხლში ჟანგბადის დონე იზრდება.
გულის შეტევა - მოწევისთვის თავის დანებებიდან 24 საათის შემდეგ, მცირედით, მაგრამ მაინც, შემცირებულია გულის შეტევის რისკი. მიუხედავად იმისა, რომ მოწევის სურვილი უფრო იზრდება და ამის გამო გაღიზიანებული ხართ, უნდა იცოდეთ, რომ ორგანიზმი იწყებს გაწმენდას მავნე ნივთიერებებისგან და ერთი დღის თავის დანებების შემდეგაც, უკვე სერიოზული ცვლილებებია ჯანმრთელობის მდგომარეობის გაუმჯობესების კუთხით.
მგრძნობელობა - იზრდება ადამიანის მგრძნობელობა თამბაქოს მოწევისთვის თავის დანებებიდან 48 საათის შემდეგ. უმჯობესდება გემოს შეგრძნება. ნახავთ, რომ საკვები უფრო გემრიელია, ასევე გაგიუმჯობესდებათ სმენის ხარისხიც, ყნოსვა და მხედველობა.
ცირკულაცია - თამბაქოს მოწევის თავის დანებებიდან 2 კვირის შემდეგ, ორგანიზმში მნიშვნელოვნად უმჯობესდება სისხლის მიმოქცევის ხარისხი. აღმოაჩენთ, რომ უფრო მარტივად შეგიძლიათ შორ მანძილზე ფეხით გადაადგილება და მარტივად არ იღლებით. 30%-ით უმჯობესდება ფილტვების მუშაობის ხარისხი.
ფილტვები - მოწევისთვის თავის დანებებიდან 1-დან 9 თვემდე პერიოდში ორგანიზმი აგრძელებს ენერგიის აღდგენის პროცესს. უმჯობესდება ფილტვების მუშაობის ხარისხი, ხოლო ორგანიზმს უმუშავდება უნარი, უფრო მარტივად გაუმკლავდეს სხვადასხვა დაავადებებს.
ზოგადად, ჯანმრთელობის მდგომარეობა - მოწევისთვის თავის დანებებიდან ერთი წლის შემდეგ, გულის დაავადებების გაჩენის რისკი ორჯერ უფრო ნაკლებია.
შემცირებული რისკები - მოწევისთვის თავის დანებებიდან 5 წლის შემდეგ, ყელისა და საყლაპავი მილის სიმსივნის გაჩენის რისკი 50%-ითაა შემცირებული. ასევე, შემცირებულია ფილტვის სიმსივნის გაჩენის რისკებიც.
ფილტვის სიმსივნე - მოწევისთვის თავის დანებებიდან 10 წლის შემდეგ, თქვენს ფილტვებზე სიმსივნის გაჩენის რისკი ზუსტად იგივე იქნება, როგორიცაა არამწველების შემთხვევაში.
დაბრუნება ნორმალურ რეჟიმში - მოწევისთვის თავის დანებებიდან 15 წლის გასვლის შემდეგ, გულის შეტევის რისკი შემცირებულია და ის ზუსტად ისეთივეა, როგორც არამწველებში.
რთულად შესასრულებელი გრძელვადიანი გეგმა - ახლა იცით, თუ რა მოხდება წლების განმავლობაში და რომ თამბაქოსთვის თავის დანებება და ორგანიზმის გაჯანსაღების პროცესი გრძელვადიანია. თავში გიტრიალებთ, რომ ეს ძალიან რთული საქმე და რთულად შესასრულებელი გეგემაა.
მოწევის დაუოკებელი სურვილი - ეს სურვილი განსაკუთრებით თავს იჩენს მოწევისთვის თავის დანებების შესახებ მიღებული გადაწყვეტილებიდან ორი საათის შემდეგ.
გგონიათ, რომ გაგიჟდებით თამბაქოს მოწევის გარეშე - მოწევის წარმოუდგენელი სურვილი თავდაპირველად ნორმალურია. იგრძნობთ შფოთვას, მოუსვენრობას, გადაღლილობას. შესაძლოა, შეგექმნათ ძილთან დაკავშირებული პრობლემები, შეგეცვალოთ მადა.
სიმპტომები - მოწევისთვის თავის დანებებიდან სამი დღის შემდეგ, ნიკოტინი მთლიანად ტოვებს ორგანიზმს. ამიტომ, შესაძლოა შეგაწუხოთ თავის ტკივილმა, ოფლიანობამ, გულისრევის შეგრძნებამ. რთულია, მაგრამ ჯანმრთელობა უფრო მნიშვნელოვანია, ამიტომ მოტივაცია არ უნდა დაკარგოთ და არ უნდა დანებდეთ. გახსოვდეთ, რომ ეს სირთულეები მალე გაივლის.
მხარდაჭერა - თუ გიჭირთ შეინარჩუნოთ მოტივაცია, სთხოვეთ საყვარელ ადამიანს, მეგობარს ოჯახის წევრს დახმარება. ხშირად შეგახსენონ, რომ მარტო არ ხართ, რომ მხარს გიჭერენ, რომ შეგახსენონ, რამდენად მნიშვნელოვანია ჯანმრთელობისთვის მოწევაზე უარის თქმა. ასევე მნიშვნელოვანია ისიც, რომ თქვენ გარშემომყოფებს უთხრათ თქვენი გადაწყვეტილების შესახებ, რათა არ გაუკვირდეთ, თუ რატომ შეგეცვალათ ხასიათი და რთულ მომენტებში თქვენი გაგება შეძლონ.
დროის გასვლის შემდეგ - ორგანიზმი და გარემო უფრო ჯანსაღი, თქვენი საყვარელი ადამიანები კი გაცილებით ბედნიერები იქნებიან თქვენ მიერ მიღებული ამ გადაწყვეტილების გამო. იგრძნობთ უფრო მეტ სიყვარულს საკუთარი თავის მიმართ, იქნებით ჯანმრთელები და თან, საფულეში უფრო მეტი ფული გექნებათ.
ვნახოთ, რა ხდება ორგანიზმში ამ დროს და რა სირთულეებთანაა დაკავშირება მოწევისთვის თავის დანებება?
სისხლის მიმოქცევა - მოწევისთვის თავის დანებების გადაწყვეტილების მიღება რთულია, მაგრამ უნდა იცოდეთ, რომ ბოლო ღერის მოწევიდან მხოლოდ 20 წუთის გასვლის შემდეგ, პულსი და სისხლის მიმოქცევა იწყებს ნორმალიზებას.
ჟანგბადი - მოწევისთვის თავის დანებებიდან 8 საათის შემდეგ, სისხლში ჟანგბადის დონე იზრდება.
გულის შეტევა - მოწევისთვის თავის დანებებიდან 24 საათის შემდეგ, მცირედით, მაგრამ მაინც, შემცირებულია გულის შეტევის რისკი. მიუხედავად იმისა, რომ მოწევის სურვილი უფრო იზრდება და ამის გამო გაღიზიანებული ხართ, უნდა იცოდეთ, რომ ორგანიზმი იწყებს გაწმენდას მავნე ნივთიერებებისგან და ერთი დღის თავის დანებების შემდეგაც, უკვე სერიოზული ცვლილებებია ჯანმრთელობის მდგომარეობის გაუმჯობესების კუთხით.
მგრძნობელობა - იზრდება ადამიანის მგრძნობელობა თამბაქოს მოწევისთვის თავის დანებებიდან 48 საათის შემდეგ. უმჯობესდება გემოს შეგრძნება. ნახავთ, რომ საკვები უფრო გემრიელია, ასევე გაგიუმჯობესდებათ სმენის ხარისხიც, ყნოსვა და მხედველობა.
ცირკულაცია - თამბაქოს მოწევის თავის დანებებიდან 2 კვირის შემდეგ, ორგანიზმში მნიშვნელოვნად უმჯობესდება სისხლის მიმოქცევის ხარისხი. აღმოაჩენთ, რომ უფრო მარტივად შეგიძლიათ შორ მანძილზე ფეხით გადაადგილება და მარტივად არ იღლებით. 30%-ით უმჯობესდება ფილტვების მუშაობის ხარისხი.
ფილტვები - მოწევისთვის თავის დანებებიდან 1-დან 9 თვემდე პერიოდში ორგანიზმი აგრძელებს ენერგიის აღდგენის პროცესს. უმჯობესდება ფილტვების მუშაობის ხარისხი, ხოლო ორგანიზმს უმუშავდება უნარი, უფრო მარტივად გაუმკლავდეს სხვადასხვა დაავადებებს.
ზოგადად, ჯანმრთელობის მდგომარეობა - მოწევისთვის თავის დანებებიდან ერთი წლის შემდეგ, გულის დაავადებების გაჩენის რისკი ორჯერ უფრო ნაკლებია.
შემცირებული რისკები - მოწევისთვის თავის დანებებიდან 5 წლის შემდეგ, ყელისა და საყლაპავი მილის სიმსივნის გაჩენის რისკი 50%-ითაა შემცირებული. ასევე, შემცირებულია ფილტვის სიმსივნის გაჩენის რისკებიც.
ფილტვის სიმსივნე - მოწევისთვის თავის დანებებიდან 10 წლის შემდეგ, თქვენს ფილტვებზე სიმსივნის გაჩენის რისკი ზუსტად იგივე იქნება, როგორიცაა არამწველების შემთხვევაში.
დაბრუნება ნორმალურ რეჟიმში - მოწევისთვის თავის დანებებიდან 15 წლის გასვლის შემდეგ, გულის შეტევის რისკი შემცირებულია და ის ზუსტად ისეთივეა, როგორც არამწველებში.
რთულად შესასრულებელი გრძელვადიანი გეგმა - ახლა იცით, თუ რა მოხდება წლების განმავლობაში და რომ თამბაქოსთვის თავის დანებება და ორგანიზმის გაჯანსაღების პროცესი გრძელვადიანია. თავში გიტრიალებთ, რომ ეს ძალიან რთული საქმე და რთულად შესასრულებელი გეგემაა.
მოწევის დაუოკებელი სურვილი - ეს სურვილი განსაკუთრებით თავს იჩენს მოწევისთვის თავის დანებების შესახებ მიღებული გადაწყვეტილებიდან ორი საათის შემდეგ.
გგონიათ, რომ გაგიჟდებით თამბაქოს მოწევის გარეშე - მოწევის წარმოუდგენელი სურვილი თავდაპირველად ნორმალურია. იგრძნობთ შფოთვას, მოუსვენრობას, გადაღლილობას. შესაძლოა, შეგექმნათ ძილთან დაკავშირებული პრობლემები, შეგეცვალოთ მადა.
სიმპტომები - მოწევისთვის თავის დანებებიდან სამი დღის შემდეგ, ნიკოტინი მთლიანად ტოვებს ორგანიზმს. ამიტომ, შესაძლოა შეგაწუხოთ თავის ტკივილმა, ოფლიანობამ, გულისრევის შეგრძნებამ. რთულია, მაგრამ ჯანმრთელობა უფრო მნიშვნელოვანია, ამიტომ მოტივაცია არ უნდა დაკარგოთ და არ უნდა დანებდეთ. გახსოვდეთ, რომ ეს სირთულეები მალე გაივლის.
მხარდაჭერა - თუ გიჭირთ შეინარჩუნოთ მოტივაცია, სთხოვეთ საყვარელ ადამიანს, მეგობარს ოჯახის წევრს დახმარება. ხშირად შეგახსენონ, რომ მარტო არ ხართ, რომ მხარს გიჭერენ, რომ შეგახსენონ, რამდენად მნიშვნელოვანია ჯანმრთელობისთვის მოწევაზე უარის თქმა. ასევე მნიშვნელოვანია ისიც, რომ თქვენ გარშემომყოფებს უთხრათ თქვენი გადაწყვეტილების შესახებ, რათა არ გაუკვირდეთ, თუ რატომ შეგეცვალათ ხასიათი და რთულ მომენტებში თქვენი გაგება შეძლონ.
დროის გასვლის შემდეგ - ორგანიზმი და გარემო უფრო ჯანსაღი, თქვენი საყვარელი ადამიანები კი გაცილებით ბედნიერები იქნებიან თქვენ მიერ მიღებული ამ გადაწყვეტილების გამო. იგრძნობთ უფრო მეტ სიყვარულს საკუთარი თავის მიმართ, იქნებით ჯანმრთელები და თან, საფულეში უფრო მეტი ფული გექნებათ.
პასიური მწეველი ანუ მეორეული მწეველი არის ის ადამიანი, რომელიც შეისუნთქავს თამბაქოს მომხმარებლის მიერ ამოსუნთქულ კვამლს.
ბევრს აინტერესებს დგება თუ არა პასიური მწევლის ჯანმრთელობა საფრთხის წინაშე და ამ კითხვაზე მარტივი პასუხია - დიახ.
მეორეული მწევლის ორგანიზმში ხვდება იგივე ტოქსიკური ნივთიერებები, (ნიკოტინი, მხუთავი აირი, ბენზოლი, ფორმალინი, ციანიდი და სხვა სიმსივნის გამომწვევი სუბსტანციები) რომლებსაც ჩაისუნთქავს უშუალოდ სიგარეტის მომხმარებელი.
აღნიშნული ქიმიური ნივთიერებების ცუდი ეფექტი უფრო ძლიერად გამოვლინდება, როდესაც იგი ორგანიზმში ხვდება თამბაქოს საშუალებით, თუმცა მისი გავლენა საკამრისად მომწამვლელი რჩება პასიური მწევლისთვისაც.
აქტიური მწევლის მიერ ამოსუნთქული მავნე ნივთიერებები ჰაერში რჩება 4 საათის განმავლობაში, ებღაუჭება თმებს, ტანსაცმელს და სხვა საგნებს, რომლებიც ასევე რისკის შემცველნი ხდებიან გარშემო მყოფებისათვის, განსაკუთრებით კი ბავშვებისთვის. გამჯდარი დალექილი ნივთიერებების მოქმედებას მესამეულ მწეველობას უწოდებენ.
პასიური მწევლობის ზუსტი რისკის განსაზღვრა რთულია, რადგან თამბაქოს ამოსუნთქული კვამლი წარმოადგენს დინამიკურ ნარევს, რომელიც ურთიერთქმედებს არსებულ გარემოსთან.
მიუხედავად ამისა, ყველა ექიმი თუ მეცნიერი თანხმდება, რომ მეორეული მწევლობა არ არის უსაფრთხო თავისი თანდაყოლილი ტოქსიკურობიდან გამომდიანარე.
ადამიანისათვის 20–30%–ით იზრდება ფილტვის კიბოს წარმოქმნის საშიშროება თუ იგი არ არიდებს თავს პასიურ მწევლობას და ცხოვრობს თამბაქოს მომხმარებელ პირთან ერთად.
ასევე ხსენებული ვითარება 20–30%–ით ზრდის გულ–სისხლძარღვთა დაავადებების რისკს და იწვევს სხვადასხვა ჯანმრთელობის პრობლემებს ბავშვებსა და ორსულებში.
რაც შეეხება აქტიურ მწევლებს, მათთვის საფრთხე მით უფრო იზრდება, რაც უფრო მეტია თამბაქოს მოხმარების ინტენსივობა და ხანგრძლივობა. სიგარეტის გამოყენების მოკლე პერიოდმაც კი შესაძლოა გამოიწვიოს ასთმა ან გულის დაავადებები.
სამწუხაროდ, ჰაერის გამწმენდი საშუალებები და ფილტრები ვერ იცავენ არამწეველ საზოგადოებას გამონაბოლქვი ტოქსიკური ნივთიერებებისგან. ერთადერთი გზა რისკების შემცირებისა არის თამბაქოს მოხმარების შემცირება და აღმოფხვრა.
აქტიური მწევლისთვის თამბაქოსგან თავის დაღწევას სჭირდება რთული გზის გავლა, მაგრამ ეს არის მართლაც მნიშვნელოვანი გადაწყვეტილება, როგორც საკუთარი თავისთვის ასევე გარშემო მყოფებისთვის.
როდესაც მოიხმარ თამბაქოს, საფრთხეს უქმნი არა მარტო პირად ჯანმრთელობას, არამედ სერიოზული რისკის ქვეშ აყენებ ძვირფას ადამიანებსაც.
ბევრს აინტერესებს დგება თუ არა პასიური მწევლის ჯანმრთელობა საფრთხის წინაშე და ამ კითხვაზე მარტივი პასუხია - დიახ.
მეორეული მწევლის ორგანიზმში ხვდება იგივე ტოქსიკური ნივთიერებები, (ნიკოტინი, მხუთავი აირი, ბენზოლი, ფორმალინი, ციანიდი და სხვა სიმსივნის გამომწვევი სუბსტანციები) რომლებსაც ჩაისუნთქავს უშუალოდ სიგარეტის მომხმარებელი.
აღნიშნული ქიმიური ნივთიერებების ცუდი ეფექტი უფრო ძლიერად გამოვლინდება, როდესაც იგი ორგანიზმში ხვდება თამბაქოს საშუალებით, თუმცა მისი გავლენა საკამრისად მომწამვლელი რჩება პასიური მწევლისთვისაც.
აქტიური მწევლის მიერ ამოსუნთქული მავნე ნივთიერებები ჰაერში რჩება 4 საათის განმავლობაში, ებღაუჭება თმებს, ტანსაცმელს და სხვა საგნებს, რომლებიც ასევე რისკის შემცველნი ხდებიან გარშემო მყოფებისათვის, განსაკუთრებით კი ბავშვებისთვის. გამჯდარი დალექილი ნივთიერებების მოქმედებას მესამეულ მწეველობას უწოდებენ.
პასიური მწევლობის ზუსტი რისკის განსაზღვრა რთულია, რადგან თამბაქოს ამოსუნთქული კვამლი წარმოადგენს დინამიკურ ნარევს, რომელიც ურთიერთქმედებს არსებულ გარემოსთან.
მიუხედავად ამისა, ყველა ექიმი თუ მეცნიერი თანხმდება, რომ მეორეული მწევლობა არ არის უსაფრთხო თავისი თანდაყოლილი ტოქსიკურობიდან გამომდიანარე.
ადამიანისათვის 20–30%–ით იზრდება ფილტვის კიბოს წარმოქმნის საშიშროება თუ იგი არ არიდებს თავს პასიურ მწევლობას და ცხოვრობს თამბაქოს მომხმარებელ პირთან ერთად.
ასევე ხსენებული ვითარება 20–30%–ით ზრდის გულ–სისხლძარღვთა დაავადებების რისკს და იწვევს სხვადასხვა ჯანმრთელობის პრობლემებს ბავშვებსა და ორსულებში.
რაც შეეხება აქტიურ მწევლებს, მათთვის საფრთხე მით უფრო იზრდება, რაც უფრო მეტია თამბაქოს მოხმარების ინტენსივობა და ხანგრძლივობა. სიგარეტის გამოყენების მოკლე პერიოდმაც კი შესაძლოა გამოიწვიოს ასთმა ან გულის დაავადებები.
სამწუხაროდ, ჰაერის გამწმენდი საშუალებები და ფილტრები ვერ იცავენ არამწეველ საზოგადოებას გამონაბოლქვი ტოქსიკური ნივთიერებებისგან. ერთადერთი გზა რისკების შემცირებისა არის თამბაქოს მოხმარების შემცირება და აღმოფხვრა.
აქტიური მწევლისთვის თამბაქოსგან თავის დაღწევას სჭირდება რთული გზის გავლა, მაგრამ ეს არის მართლაც მნიშვნელოვანი გადაწყვეტილება, როგორც საკუთარი თავისთვის ასევე გარშემო მყოფებისთვის.
როდესაც მოიხმარ თამბაქოს, საფრთხეს უქმნი არა მარტო პირად ჯანმრთელობას, არამედ სერიოზული რისკის ქვეშ აყენებ ძვირფას ადამიანებსაც.
თუ თქვენ მწეველი ხართ, ცხოვრებაში ერთხელ მაინც გექნებოდათ მომენტი, როდესაც არამწეველებისთვის იმის დამტკიცება მოგიწიათ, რომ თამბაქო არ კლავს, კი, ცუდია ჯანმრთელობისთვის, მაგრამ არც იმდენად, რომ მასზე უარი თქვათ. ბევრს იმისაც კი სჯერა, რომ თუ მოწევას თავს დაანებებს, შეიძლება უარესი პრობლემებიც შეექმნას, მაგალითად, კბილები დასცვივდეს.
რა არის ამის მიზეზი?
პირველი ვარიანტია, რომ კონკრეტულ მწეველებს მოწევის მავნებლობის შესახებ ინფორმაცია არ აქვთ;
რაც ნაკლებად დასაჯერებელია.
მეორე და გაცილებით უფრო დასაჯერებელია, რომ მწეველთა გარკვეული კატეგორია ცდილობს შეიქმნას ალიბი და ამით დაფაროს ნიკოტინთან განცდილი სრული მარცხი, რის გამოც მოწევის შეწყვეტაზე ფიქრსაც არ ცდილობენ;
მოკლედ, ამ საკითხის გარშემო მწეველების აღნიშნულმა კატეგორიამ მრავალი ,,ალიბი" შექმნა. მათი უმეტესობა იმ აზრის გამყარებას ისახავს მიზნად, რომ მოწევა გარკვეული, თუმცა არც თუ ისე დიდი საფრთხის შემცველია.
1. ორგანიზმს ნიკოტინი სჭირდება
ბევრი მწეველი აცხადებს, რომ ორგანიზმს გარკვეული რაოდენობით ნიკოტინი სჭირდება. ისინი ფიქრობენ, რომ თუ მოწევას თავს დაანებებენ, კბილები დასცვივდებათ, რადგან კბილების სიმაგრეს ნიკოტინი უწყობს ხელს.
ეს ალბათ ერთერთი ყველაზე დიდი ზღაპარია, რაც თამბაქოს შესახებ არსებობს. რეალურად, საქმე პირიქითაა. ლამაზი და თეთრი კბილებისთვის მხოლოდ კარგი კბილის პასტა და ჯაგრისი არაა საკმარისი.
თითოეული ღერის მოწევისას და კვამლის დაგუბებისას პირში, კბილების მინაქარი ნელ–ნელა ზიანდება, ჩნდება კარიესი, ყვითლდება კბილები, სუსტდება ღრძილები და ხშირ შემთხვევაში სტომატიტიც ვითარდება.
არაერთი კვლევით არის დადასტურებული, რომ ნიკოტინი ღრძილების და კბილის ქსოვილების მკვებავი სისხლძარღვების შევიწროვებას იწვევს, ანუ პირის ღრუში სისხლის მიდინება ირღვევა, ღრძილის ქსოვილი სქელდება და კბილების ადრე გაფუჭების, ან სულაც დაკარგვის რისკი იზრდება.
2. ცოტას ვეწევი და არაფერი მომივა
ეს ერთერთი ყველაზე ხშირად მოსმენილი ფრაზაა მწეველებისგან. მათ, ვინც შეზღუდული რაოდენობით ეწევა, მართლაც სჯერა, რომ ეს ზიანს არ მოუტანს. თუმცა ეს არარეალურია.
რეალურად ჯანმრთელობასთან დაკავშირებული რისკების შემცირება მხოლოდ თამბაქოზე სრულად უარის თქმას შეუძლია. თუ თქვენ დღეში ორი კოლოფის ნაცვლად 5 ღერს მოწევთ, ნაადრევი სიკვდილისგან მეტნაკლებად დაცული იქნებით. მაგრამ ეს არ ნიშნავს, რომ არ შეგაწუხებთ ფილტვის პრობლემები, ხველა, არ დაიღლებით მარტივად, არ გაგიყვითლდებათ კბილები და ფრჩხილები...
თუ მართლა გსურთ რისკების შემცირება, მაშინ თქვენი საბოლოო მიზანი სიგარეტისთვის თავის დანებება უნდა იყოს.
3. მოწევა სასიამოვნო და სექსუალურია
მწეველები ამბობენ, რომ მათ მოწევა სიამოვნებას ანიჭებს. სიგარეტი გარკვეულ თავდაჯერებულობას, სითამამეს, ზოგ შემთხვევაში სექსუალურობას სძენს.
თუმცა, რეალურად ესეც არარეალურია. სხვადასხვა კვლევითა და ფოკუსჯგუფებზე დაკვირვებით დადგენილია, რომ მწეველების 90% მოწევის დაწყებას ნანობს. მათ 40%–ს კი წელიწადში ერთხელ თავის დანებების მცდელობა აქვს. ეს ამტკიცებს, რომ რეალურად მოწვა სასიამოვნო სულაც არაა.
რაც შეეხება სიგარეტის სექსუალურობას, წლების წინ შეიძლება ასეც მიიჩნეოდა, მაგრამ 21–ე საუკუნეში თამბაქოს სექსუალურად თითქმის აღარავინ მიიჩნევს, მისი სუნი არასასიამოვნოა და ადამიანებს არ იზიდავს. ასევე, კვლევებით არის დადასტურებული, რომ მწეველ მამაკაცებს უფრო ხშირად აწუხებთ ერექციული დისფუნქცია, ვიდრე – არამწეველებს.
4. რისკების შესახებ ყველამ კარგად ვიცით
დიახ, რისკების შესახებ ყველამ იცის, მაგრამ კონკრეტულად რა იცის? არსებობს 4 დონის ცოდნა:
- გაგებული მაქვს, რომ მოწევა ჯანმრთელობასთან დაკავშირებულ რისკებს ზრდის.
- ვიცი, რომ მოწევა კონკრეტულ დაავადებებს იწვევს.
- კარგად ვაცნობიერებ, რომ ძალიან რთული და მოუგვარებელი პრობლემები შეიძლება შემიქმნას თამბაქომ.
- ვიცი, რომ ზემოთ ნახსენები თითოეული პრობლემა შეიძლება ჩემიც აღმოჩნდეს და ეს მხოლოდ სხვა მწეველებს არ ემართებათ.
ვითარება ასეთია: პირველი დონის ცნობადობა მართლაც ძალიან მაღალია, მაგრამ დანარჩენი საკითხების შესახებ ცნობადობა საგრძნობლად იკლებს. მაგალითად, მხოლოდ ძალიან ცოტა მწეველმა იცის კონკრეტულად, რომ ათიდან ერთი მწეველი სიგარეტით გამოწვეული დაავადებით კვდება.
5. მწეველების ორგანიზმი სამუდამოდ დაზიანებულია
ამ წარმოდგენით მწეველები, როგორც წესი, საკუთარი თავის იმაში დარწმუნებას ცდილობენ, რომ დანებებას აზრი აღარ აქვს.
რეალურად კი, ცვლილებები ხდება დანებებიდან არა მხოლოდ პირველ რამდენიმე წელიწადში, არამედ
პირველ დღეებში, საათებსა და წუთებშიც კი.
პირველი ცვლილება 20 წუთში ჩნდება, როდესაც ორგანიზმი იწყებს რეგენერაციის პროცესს, გულისცემა და არტერიული წნევა სტაბილურდება.
ორ თვეში გულის შეტევის რისკი იკლებს, უმჯობესდება ფილტვის ფუნქცია. 10 წელში კი თქვენი ორგანიზმი ფაქტობრივად არამწეველის ორგანიზმს ჰგავს.
რას ვურჩევთ ასეთ მწეველებს?
პირველ რიგში, მათ უნდა გაიცნობიერონ რომ მოწევასთან დაკავშირებული ილუზიები ყველაზე დამღუპველია მწეველისთვის; რადგან ამ ილუზიების ტყვეობაში მყოფები აღარც კი ფიქრობენ მოწევის შეწყვეტაზე.
მეორე, ნიკოტინთან თანაცხოვრება არავისთვის სიკეთის მომტანი არ ყოფილა; ამიტომ, ჯობს აღიარონ რომ ამ ეტაპზე ნიკოტინს სრულად აქვს მათი ფსიქიკა დამორჩილებული და სანამ დროა, დაიწყონ ფიქრი და შემდეგ ბრძოლა ამ დამღუპველ ქცევასთან.
ეს ადვილია? არა, არ არის ადვილი, მაგრამ შეუძლებელიც ნამდვილად არ არის; თუ მოინდომებ და თუ სწორად დაგეგმავ, აუცილებლად დაამარცხებ ნიკოტინს!
რა არის ამის მიზეზი?
პირველი ვარიანტია, რომ კონკრეტულ მწეველებს მოწევის მავნებლობის შესახებ ინფორმაცია არ აქვთ;
რაც ნაკლებად დასაჯერებელია.
მეორე და გაცილებით უფრო დასაჯერებელია, რომ მწეველთა გარკვეული კატეგორია ცდილობს შეიქმნას ალიბი და ამით დაფაროს ნიკოტინთან განცდილი სრული მარცხი, რის გამოც მოწევის შეწყვეტაზე ფიქრსაც არ ცდილობენ;
მოკლედ, ამ საკითხის გარშემო მწეველების აღნიშნულმა კატეგორიამ მრავალი ,,ალიბი" შექმნა. მათი უმეტესობა იმ აზრის გამყარებას ისახავს მიზნად, რომ მოწევა გარკვეული, თუმცა არც თუ ისე დიდი საფრთხის შემცველია.
1. ორგანიზმს ნიკოტინი სჭირდება
ბევრი მწეველი აცხადებს, რომ ორგანიზმს გარკვეული რაოდენობით ნიკოტინი სჭირდება. ისინი ფიქრობენ, რომ თუ მოწევას თავს დაანებებენ, კბილები დასცვივდებათ, რადგან კბილების სიმაგრეს ნიკოტინი უწყობს ხელს.
ეს ალბათ ერთერთი ყველაზე დიდი ზღაპარია, რაც თამბაქოს შესახებ არსებობს. რეალურად, საქმე პირიქითაა. ლამაზი და თეთრი კბილებისთვის მხოლოდ კარგი კბილის პასტა და ჯაგრისი არაა საკმარისი.
თითოეული ღერის მოწევისას და კვამლის დაგუბებისას პირში, კბილების მინაქარი ნელ–ნელა ზიანდება, ჩნდება კარიესი, ყვითლდება კბილები, სუსტდება ღრძილები და ხშირ შემთხვევაში სტომატიტიც ვითარდება.
არაერთი კვლევით არის დადასტურებული, რომ ნიკოტინი ღრძილების და კბილის ქსოვილების მკვებავი სისხლძარღვების შევიწროვებას იწვევს, ანუ პირის ღრუში სისხლის მიდინება ირღვევა, ღრძილის ქსოვილი სქელდება და კბილების ადრე გაფუჭების, ან სულაც დაკარგვის რისკი იზრდება.
2. ცოტას ვეწევი და არაფერი მომივა
ეს ერთერთი ყველაზე ხშირად მოსმენილი ფრაზაა მწეველებისგან. მათ, ვინც შეზღუდული რაოდენობით ეწევა, მართლაც სჯერა, რომ ეს ზიანს არ მოუტანს. თუმცა ეს არარეალურია.
რეალურად ჯანმრთელობასთან დაკავშირებული რისკების შემცირება მხოლოდ თამბაქოზე სრულად უარის თქმას შეუძლია. თუ თქვენ დღეში ორი კოლოფის ნაცვლად 5 ღერს მოწევთ, ნაადრევი სიკვდილისგან მეტნაკლებად დაცული იქნებით. მაგრამ ეს არ ნიშნავს, რომ არ შეგაწუხებთ ფილტვის პრობლემები, ხველა, არ დაიღლებით მარტივად, არ გაგიყვითლდებათ კბილები და ფრჩხილები...
თუ მართლა გსურთ რისკების შემცირება, მაშინ თქვენი საბოლოო მიზანი სიგარეტისთვის თავის დანებება უნდა იყოს.
3. მოწევა სასიამოვნო და სექსუალურია
მწეველები ამბობენ, რომ მათ მოწევა სიამოვნებას ანიჭებს. სიგარეტი გარკვეულ თავდაჯერებულობას, სითამამეს, ზოგ შემთხვევაში სექსუალურობას სძენს.
თუმცა, რეალურად ესეც არარეალურია. სხვადასხვა კვლევითა და ფოკუსჯგუფებზე დაკვირვებით დადგენილია, რომ მწეველების 90% მოწევის დაწყებას ნანობს. მათ 40%–ს კი წელიწადში ერთხელ თავის დანებების მცდელობა აქვს. ეს ამტკიცებს, რომ რეალურად მოწვა სასიამოვნო სულაც არაა.
რაც შეეხება სიგარეტის სექსუალურობას, წლების წინ შეიძლება ასეც მიიჩნეოდა, მაგრამ 21–ე საუკუნეში თამბაქოს სექსუალურად თითქმის აღარავინ მიიჩნევს, მისი სუნი არასასიამოვნოა და ადამიანებს არ იზიდავს. ასევე, კვლევებით არის დადასტურებული, რომ მწეველ მამაკაცებს უფრო ხშირად აწუხებთ ერექციული დისფუნქცია, ვიდრე – არამწეველებს.
4. რისკების შესახებ ყველამ კარგად ვიცით
დიახ, რისკების შესახებ ყველამ იცის, მაგრამ კონკრეტულად რა იცის? არსებობს 4 დონის ცოდნა:
- გაგებული მაქვს, რომ მოწევა ჯანმრთელობასთან დაკავშირებულ რისკებს ზრდის.
- ვიცი, რომ მოწევა კონკრეტულ დაავადებებს იწვევს.
- კარგად ვაცნობიერებ, რომ ძალიან რთული და მოუგვარებელი პრობლემები შეიძლება შემიქმნას თამბაქომ.
- ვიცი, რომ ზემოთ ნახსენები თითოეული პრობლემა შეიძლება ჩემიც აღმოჩნდეს და ეს მხოლოდ სხვა მწეველებს არ ემართებათ.
ვითარება ასეთია: პირველი დონის ცნობადობა მართლაც ძალიან მაღალია, მაგრამ დანარჩენი საკითხების შესახებ ცნობადობა საგრძნობლად იკლებს. მაგალითად, მხოლოდ ძალიან ცოტა მწეველმა იცის კონკრეტულად, რომ ათიდან ერთი მწეველი სიგარეტით გამოწვეული დაავადებით კვდება.
5. მწეველების ორგანიზმი სამუდამოდ დაზიანებულია
ამ წარმოდგენით მწეველები, როგორც წესი, საკუთარი თავის იმაში დარწმუნებას ცდილობენ, რომ დანებებას აზრი აღარ აქვს.
რეალურად კი, ცვლილებები ხდება დანებებიდან არა მხოლოდ პირველ რამდენიმე წელიწადში, არამედ
პირველ დღეებში, საათებსა და წუთებშიც კი.
პირველი ცვლილება 20 წუთში ჩნდება, როდესაც ორგანიზმი იწყებს რეგენერაციის პროცესს, გულისცემა და არტერიული წნევა სტაბილურდება.
ორ თვეში გულის შეტევის რისკი იკლებს, უმჯობესდება ფილტვის ფუნქცია. 10 წელში კი თქვენი ორგანიზმი ფაქტობრივად არამწეველის ორგანიზმს ჰგავს.
რას ვურჩევთ ასეთ მწეველებს?
პირველ რიგში, მათ უნდა გაიცნობიერონ რომ მოწევასთან დაკავშირებული ილუზიები ყველაზე დამღუპველია მწეველისთვის; რადგან ამ ილუზიების ტყვეობაში მყოფები აღარც კი ფიქრობენ მოწევის შეწყვეტაზე.
მეორე, ნიკოტინთან თანაცხოვრება არავისთვის სიკეთის მომტანი არ ყოფილა; ამიტომ, ჯობს აღიარონ რომ ამ ეტაპზე ნიკოტინს სრულად აქვს მათი ფსიქიკა დამორჩილებული და სანამ დროა, დაიწყონ ფიქრი და შემდეგ ბრძოლა ამ დამღუპველ ქცევასთან.
ეს ადვილია? არა, არ არის ადვილი, მაგრამ შეუძლებელიც ნამდვილად არ არის; თუ მოინდომებ და თუ სწორად დაგეგმავ, აუცილებლად დაამარცხებ ნიკოტინს!

