მოწევა დავიწყე 2013 წლის ივლისიდან. თითო-თითო ღერით დღეში. დარწმუნებული ვიყავი, როცა მომინდებოდა, მაშინ დავანებებდი თავს. არასდროს გავხდებოდი დამოკიდებული. ალბათ სადღაც 1 წელი ასეც იყო, ცოტას ვეწეოდი მართლა, მაქსიმუმ 3 ღერს დღეში, ისიც მხოლოდ სახლში, მარტო, ჩემს ოთახში, აივანზე, დღის ბოლოს.
მერე გართულდა. ახალ სამსახურში გადავედი და იმის ფონზე, რომ კარგი თანამშრომლები მყავდა, სიგარეტის მოწევამ მიიღო გარკვეული რიტუალის სახე – აივანზე გავდიოდით დროის ერთად გასატარებლად, დღეში 4-5 ჯერ თავიდან, მერე თუ საინტერესოდ ვსაუბრობდით, ერთ გასვლაზე ერთი ღერიც აღარ იყო საკმარისი და მოკლედ უცებ აღმოვაჩინე, რომ 10 ღერამდე ავედი. მერე ისიც აღმოვაჩინე, რომ ასე ადვილად ვერც ვამცირებდი და მითუმეტეს, თავს ვერ ვანებებდი.
რატომ ვეწეოდი? აი სულ თავიდან, ის 3 ღერი იყო გამართლებული. ყველა ფიქრს ვატანდი და სიამოვნებას ვიღებდი ტვინის გათიშვისგან, გარდა ამისა, საკუთარ თავთან მარტო დარჩენისას რაღაცნაირად მომწონდა ეს მოწევის იდეა. მიხდებოდა.
შემდეგ, ბევრი რომ გახდა ეს 3 ღერი – სრულიად დაკარგა ფიზიკური ეფექტი, ეს იყო ჩვევა, რომელსაც ვეღარ დავანებებდი თავს როცა მომინდებოდა.
კიდევ, იცით, ჩემნაირი ადამიანებისთვის გამოსავალია, როცა ხშირად არ იცი, რა აკეთო სხვა ადამიანებთან ერთად. მით უმეტეს, სუფრებზე, ადამიანების თავშეყრის ადგილას, მაშინ, როცა ყველას მონახული აქვს სალაპარაკო თემა და სულ მარტო რომ არ იგრძნო თავი, სიგარეტი გატყუებინებს თავს, რომ დაკავებული ხარ. ამ ყველაფერს ჰქონდა ფსიქოლოგიური დატვირთვა.
მერე დავფიქრდი, რომ არ მომწონდა გარკვეული „გვერდითი მოვლენები“ – მუდმივად მქონდა სუნი თმაზე (ტანსაცმელზე დიდად ვერ ვამჩნევდი), ვერ ვსუნთქავდი მთელი ფილტვებით, მიჭირდა სუნთქვა ცხვირით, მაწუხებდა გული – ისე არა, რომ შემშინებოდა, მაგრამ გაღვიძებისას განსაკუთრებით ვგრძნობდი რომ სუნთქვა მიჭირდა.
ერთი დღეც ვერ ვძლებდი, რომ არ მომეწია… მომიგო მოკლედ ჩვევამ, დავკარგე კონტროლი.
მინდოდა, რომ აღარ მომდომებოდა მოწევა, უბრალოდ დამენებებინა თავი, მაგრამ წარმოუდგენელი იყო დღე, დილა, საღამო, სუფრა სიგარეტის გარეშე.
იმდენად მივეჩვიე, რომ თუ მგზავრობა მიწევდა მაგალითად, ბათუმში, ანუ მატარებელში 5 საათი მაინც უნდა გამეტარებინა, სული მეხუთებოდა, მარტო იმას ვფიქრობდი როდის ჩავიდოდა მატარებელი და გაჩერდებოდა, გადმოსვლისთანავე ვეწეოდი, შეპყრობილი ვიყავი, გაღიზიანებული, სხვაზე ვერაფერზე ვფიქრობდი.
დილით რა წყალი ან საჭმელი – პირველ რიგში სიგარეტს ჩავაფრინდებოდი ხოლმე. აღარ ვიცოდი, რა უნდა მომხდარიყო თავი რომ დამენებებინა. თანდათან უნდა შემექმნა სარჩული და მეფიქრა უარყოფითად. რას მაძლევდა მოწევა? უკვე არაფერს.
ველოდებოდი ნიშნებს, მაგალითად ) ექიმთან მივიდე და მითხრას კიბო გაქვს ფილტვების და ვსო, აღარ შეიძლება მოწევა – ეგრევე დავანებებდი. ვიცოდი, რომ მქონდა გამოსართველი ტვინში, უბრალოდ რაღაც სჭირდებოდა – მომწიფება იდეას. ის უკვე ზუსტად ვიცოდი, რომ ღერ-ღერის გამოცლით ვერ შევწყვეტდი. ვერც ისე გამომივიდა – ჩემთვის აღარ ვიყიდი და ვისაც ექნება გამოვართმევ თქო და შემცირდება ასე თავისთავად. ჰოდა, როცა შემრცხვა თითო-თითო ღერის მათხოვრობა სამსახურში, ისევ ვიყიდე.
მერე ერთმა ადამიანმა, ვინც პირველად დამინახა, არც რაიმე იცოდა ჩემ შესახებ, არც სიგარეტის სუნი უნდა მქონოდა წესით, ხელებზე დახედვით მითხრა რომ ვეწეოდი და სუნთქვის პრობლემები მქონდა. ვერ ვიტყვი, რომ ეს იყო საკვანძო მომენტი, მაგრამ მომწიფებულ ფსიქოლოგიურ მდგომარეობას იდეალურად დაემატა უცხო ადამიანის მიერ ნათქვამი, რაც იმ „ნიშნად“ მივიღე, რასაც ველოდებოდი. მაშინვე არ დამინებებია თავი, მაგრამ გამომრთველი ვიპოვე ტვინში გაუცნობიერებლად.
გავიდა კიდევ პერიოდი და არის 17 დეკემბერი, ვარ ბათუმში.
ვუყურებ სიგარეტის ცარიელ კოლოფს. ვწევარ საწოლზე. ვხედავ ნისლივით ფენა-ფენად დაგროვებულ თეთრ კვამლს, დაფენილს მთელ ოთახში.
„მოდი, აღარ ვიყიდი ახალ კოლოფს“… თან საქმე მქონდა და მთელი დღე ვერ მოვახერხებდი მოწევას, მოკლედ, იმ წამს გადავწყვიტე ალბათ, რომ დამენებებინა თავი. სულსულსულ.
„უკვე 3 წელი გავიდა, ვერც კი მიხვდი ისე, როგორ დაიწყე და სადამდე მოხვედი? ნახევარ კოლოფს ეწევი, გულისრევამდე ეწევი ზოგჯერ, ბუღში იძინებ, ვერ სუნთქავ, გაჯობა“.. მაგრამ უფრო ეფექტური იყო უფრო ღრმად ჩავსულიყავი, გამოვმტყდარიყავი, რატომ ვეწეოდი და რა მოხდებოდა რომ არ მომეწია, რას დავკარგავდი და ასე შემომელაწუნებინა საკუთარი თავისთვის.
როგორმე უნდა გამეძლო და მენახა უსიგარეტოდ რას ვიზამდი სუფრაზე, როგორ წავიდოდი სამსახურში დილით უსიგარეტოდ, როგორ გავიდოდი აივანზე მხოლოდ ყავით, როგორ გავუმკლავდებოდი უხერხულ სიჩუმეებს, ბოლოსდაბოლოს, ეს ხომ ისევ ჩემს კომპლექსებთან ბრძოლა იყო, უფრო მეტი გამოწვევაც, მენახა შევძლებდი თუ არა, თავი ხელში ამეყვანა, დამებრუნებინა კონტროლი, არ მიმეშვა ისე, როგორც გამოვიდოდა თავისით. ჩავრეულიყავი.
ჰოდა დავიწყე იმ დღეს. არ ვიყიდე ახალი კოლოფი. საქმემ მთელი დღე გამაძლებინა, თავისუფალ საღამოს კი, სული რომ მეხუთებოდა და ხელები მიკანკალებდა უსიგარეტობისგან და ლამის რომ გადავიფიქრე, რაღა დღეს დავიწყო თქო, ჩაირთო პროგრამა, რომ ასე არასდროს დადგებოდა თავისით ის დღე, როცა რაღაც უნდა შეცვალო, თან შენთვის უკეთესი, არაფერს არ კარგავ, პირიქით იმატებ თვითშეფასებას, რომ შეძელი, ხომ ვიპოვე სათავე, რატომ ვეწეოდი ახლა, როცა აღარ ჰქონდა ფიზიოლოგიური ეფექტი მოწევას, ეს იყო სოციალიზაციის სურვილი?? მოთხოვნილება?? მარტოობის უხერხულობა?? ყველაფერი ეს შემეძლო სხვა გზებით შემეცვალა. ჰოდა გამოვიდა.
პირველ რიგში, საჭირო იყო ყურადღების გადატანა სხვა თემებზე, დაკავება საკუთარი თავის სხვა საგნებით, მაგრამ თუ წავიდოდა ფიქრი მოწევისკენ და საქმეც არ იქნებოდა გასაკეთებელი, წინასწარ მომემზადებინა თავი, რომ მეპოვა ადგილი იმ უხერხულ ადგილას, სადაც დრო და სივრცე არაა, მარტო ხარ და არ იცი რა გააკეთო, აი ბავშვობაში იყო ბევრი ასეთი მომენტი, რომ იწექი საწოლზე მიშტერებოდი რამეს და არ იცოდი, რა გეკეთებინა.
ჰოდა ესეც ჩვენი ნაწილია მეგობრებო, ან სხვა რამით გავირთოთ თავი, ან იქ ვიპოვოთ ადგილი იმ უმიზნობაში.
ფიქრის გადატანა იყო მთავარი, უფრო მეტჯერ მეფიქრებოდა და მეტად მინდებოდა, მაგრამ წარმოვიდგენდი, რომ მოვწიე ეს ღერი და რა ? ისევ ამ მდგომარეობაში დავბრუნდებოდი, უსასრულოდ გაგრძელდებოდა. მოკლედ, პირველი დღე გადავაგორე, ბედნიერი ვიძინებდი რომ გამოვიდა, აი ის ერთი დღე, როცა არ მოვწიე!
მეორე დღეს თავისით მქონდა უკვე მოტივაცია, ამდენი ხნის განმავლობაში რომ არ გამომიტოვებია არცერთი დღე და გუშინ შევძელი, უკვე გასიგრძეგანებული მქონდა, რომ ეს ცუდი ჩვევაა, რომლის საფუძველიც ტვინშია და იმ პრობლემებისთვის სხვა გზები ჯობია ვიპოვო.
ისევ საქმით და ფიქრის გადატანით გავიდა მეორე დღეც. და მართლა ძალიან ძალიან მინდებოდა, პირველი სამი დღე იყო გადამწყვეტი, აი ნებისმიერ დროს შეიძლებოდა დავნებებულიყავი და გადამეფიქრებინა, „მინდა და ვეწევი-თ“ მომეგო საკუთარი თავისთვის.
და მართლა, არაფერი დამიკარგავს, პირიქით, მივიღე (მათ შორის, ზედმეტი კილოგრამები) – რამდენიმე დღის მერე, მივხვდი რომ საჭმელი უფრო გემრიელია, ვიგრძენი რომ უკეთესად ვსუნთქავ, უფრო მეტად, უფრო მეტი სურნელი შემოდის და კარგად გაგრძნობინებს თავს და პლიუს ამას ის, რომ შეძელი.
დარჩა კიდევ ერთი რამ – ყველა ის ადგილი გამევლო უსიგარეტოდ, სადაც აქამდე არ ვყოფილვარ. ყოველდღიური საქმე მეკეთებინა, მეგობრები მენახა, წავსულიყავი სადმე, მარტო მეგრძნო თავი და არ მომეწია. ყოველ ჯერზე ფსიქოლოგიურად ვემზადებოდი, რამდენჯერმე დამესიზმრა, რომ ვერ მოვითმინე და მოვწიე ერთი, და მერე სინანულის გრძნობა მჭამდა, აი მერე რა რომ მოწიე თქო? ამდენი ნამუშევარი წყალში ჩაყარე და დაარღვიე ეს პირობა და აქამდე რაც გიშრომია, ხაზი გადაუსვი თქო ამ ერთი ღერით. ვიყავი გოგოებთან, ვისხედით და ყველა ეწეოდა ჩემ გარდა, მაგრამ იგივენაირად ვლაპარაკობდით იცით? თან მაქებდნენ, რა მაგარი ხარ რომ დაანებე თავიო, არაფერი დამკლებია, გაიარა იმ 2-მა წუთმა და ისინიც მორჩნენ მოწევას.
ვიყავი ჩემს ძმასთან, სადაც დაიწყო ჩემი სიგარეტთან ურთიერთობა. სადაც კარტს ვთამაშობდით, თუ მუსიკას ვუსმენდით, სიგარეტს ვეწეოდით. რაც მთავარია, ვიყავი ისეთ სუფრებზე, წარმოდგენა რომ არ მაქვს, იქ რა მინდოდა, ვერც ვერთობოდი, არც მეცეკვეოდა, არც ლაპარაკი მინდოდა, არც მომწონდა გარემო, არც ვსვამდი, მაგრამ არ მოვწიე. არ მოვწიე! და გაიარა.
რაც შეეხება ზედმეტ კილოგრამებს – ვიცოდი, რომ ასე იქნებოდა, მაგრამ მაინც არ მჯეროდა, ვერ ვხვდებოდი რა კავშირში იყო მოწევა წონის მომატება ან დაკლებასთან, იმის ფონზე, რომ იგივენაირად ბევრს ვჭამდი, როგორც მანამდე. არ დამიმატებია არაფერი, არ ჩამინაცვლებია სიგარეტი ტკბილეულით ან სხვა რაიმეთი. ზუსტად იგივე რაოდენობა და გრაფიკი. მაგრამ მოწევისთვის თავის დანებებიდან 3 თვის მერე ვიყავი + 4 კგ.
არა, რა თქმა უნდა ამის გამო არ დავიწყებ ისევ მოწევას.
ახლა როგორ ვარ იცით? სიგარეტის კვამლში ვერ ვსუნთქავ, თვალები მეჭუტება და ხელით ვიშორებ ადრე ვერც ვამჩნევდი რაიმე სუნი თუ ჰქონდა სიგარეტს, თუნდაც სხვებს მოეწიათ და არა მე. და კიდევ მგონია, რომ უკეთესად ვაზროვნებ, მეხსიერება გამოუმჯობესდა, უფრო ვხვდები, როგორ გადის დღეები. უფრო კარგად ვხედავ, უფრო კარგად ვსუნთქავ, უფრო გემრიელია საჭმელი, უფრო შინაარსიანი ცხოვრება.
იმედი მაქვს, რომ არ გაჩნდება ახალი „თრიგერი“, არ მომეწონება იდეა თავიდან, არ ჩავთვლი რომ, მერე რა მოხდა, მინდა, რომ ასე დავრჩე გამარჯვებული საკუთარ თავზე მთელი ცხოვრების განმავლობაში.
მოკლედ, ეს იყო ჩემი არჩევანი. და ვერავინ ვერ გირჩევთ თქვენთვის შესაბამის გზას, როგორ უნდა დაანებო თავი მოწევას, ჩემი რჩევა იქნებოდა, უბრალოდ იფიქრეთ ამაზე ბევრი.
ნინო
მერე გართულდა. ახალ სამსახურში გადავედი და იმის ფონზე, რომ კარგი თანამშრომლები მყავდა, სიგარეტის მოწევამ მიიღო გარკვეული რიტუალის სახე – აივანზე გავდიოდით დროის ერთად გასატარებლად, დღეში 4-5 ჯერ თავიდან, მერე თუ საინტერესოდ ვსაუბრობდით, ერთ გასვლაზე ერთი ღერიც აღარ იყო საკმარისი და მოკლედ უცებ აღმოვაჩინე, რომ 10 ღერამდე ავედი. მერე ისიც აღმოვაჩინე, რომ ასე ადვილად ვერც ვამცირებდი და მითუმეტეს, თავს ვერ ვანებებდი.
რატომ ვეწეოდი? აი სულ თავიდან, ის 3 ღერი იყო გამართლებული. ყველა ფიქრს ვატანდი და სიამოვნებას ვიღებდი ტვინის გათიშვისგან, გარდა ამისა, საკუთარ თავთან მარტო დარჩენისას რაღაცნაირად მომწონდა ეს მოწევის იდეა. მიხდებოდა.
შემდეგ, ბევრი რომ გახდა ეს 3 ღერი – სრულიად დაკარგა ფიზიკური ეფექტი, ეს იყო ჩვევა, რომელსაც ვეღარ დავანებებდი თავს როცა მომინდებოდა.
კიდევ, იცით, ჩემნაირი ადამიანებისთვის გამოსავალია, როცა ხშირად არ იცი, რა აკეთო სხვა ადამიანებთან ერთად. მით უმეტეს, სუფრებზე, ადამიანების თავშეყრის ადგილას, მაშინ, როცა ყველას მონახული აქვს სალაპარაკო თემა და სულ მარტო რომ არ იგრძნო თავი, სიგარეტი გატყუებინებს თავს, რომ დაკავებული ხარ. ამ ყველაფერს ჰქონდა ფსიქოლოგიური დატვირთვა.
მერე დავფიქრდი, რომ არ მომწონდა გარკვეული „გვერდითი მოვლენები“ – მუდმივად მქონდა სუნი თმაზე (ტანსაცმელზე დიდად ვერ ვამჩნევდი), ვერ ვსუნთქავდი მთელი ფილტვებით, მიჭირდა სუნთქვა ცხვირით, მაწუხებდა გული – ისე არა, რომ შემშინებოდა, მაგრამ გაღვიძებისას განსაკუთრებით ვგრძნობდი რომ სუნთქვა მიჭირდა.
ერთი დღეც ვერ ვძლებდი, რომ არ მომეწია… მომიგო მოკლედ ჩვევამ, დავკარგე კონტროლი.
მინდოდა, რომ აღარ მომდომებოდა მოწევა, უბრალოდ დამენებებინა თავი, მაგრამ წარმოუდგენელი იყო დღე, დილა, საღამო, სუფრა სიგარეტის გარეშე.
იმდენად მივეჩვიე, რომ თუ მგზავრობა მიწევდა მაგალითად, ბათუმში, ანუ მატარებელში 5 საათი მაინც უნდა გამეტარებინა, სული მეხუთებოდა, მარტო იმას ვფიქრობდი როდის ჩავიდოდა მატარებელი და გაჩერდებოდა, გადმოსვლისთანავე ვეწეოდი, შეპყრობილი ვიყავი, გაღიზიანებული, სხვაზე ვერაფერზე ვფიქრობდი.
დილით რა წყალი ან საჭმელი – პირველ რიგში სიგარეტს ჩავაფრინდებოდი ხოლმე. აღარ ვიცოდი, რა უნდა მომხდარიყო თავი რომ დამენებებინა. თანდათან უნდა შემექმნა სარჩული და მეფიქრა უარყოფითად. რას მაძლევდა მოწევა? უკვე არაფერს.
ველოდებოდი ნიშნებს, მაგალითად ) ექიმთან მივიდე და მითხრას კიბო გაქვს ფილტვების და ვსო, აღარ შეიძლება მოწევა – ეგრევე დავანებებდი. ვიცოდი, რომ მქონდა გამოსართველი ტვინში, უბრალოდ რაღაც სჭირდებოდა – მომწიფება იდეას. ის უკვე ზუსტად ვიცოდი, რომ ღერ-ღერის გამოცლით ვერ შევწყვეტდი. ვერც ისე გამომივიდა – ჩემთვის აღარ ვიყიდი და ვისაც ექნება გამოვართმევ თქო და შემცირდება ასე თავისთავად. ჰოდა, როცა შემრცხვა თითო-თითო ღერის მათხოვრობა სამსახურში, ისევ ვიყიდე.
მერე ერთმა ადამიანმა, ვინც პირველად დამინახა, არც რაიმე იცოდა ჩემ შესახებ, არც სიგარეტის სუნი უნდა მქონოდა წესით, ხელებზე დახედვით მითხრა რომ ვეწეოდი და სუნთქვის პრობლემები მქონდა. ვერ ვიტყვი, რომ ეს იყო საკვანძო მომენტი, მაგრამ მომწიფებულ ფსიქოლოგიურ მდგომარეობას იდეალურად დაემატა უცხო ადამიანის მიერ ნათქვამი, რაც იმ „ნიშნად“ მივიღე, რასაც ველოდებოდი. მაშინვე არ დამინებებია თავი, მაგრამ გამომრთველი ვიპოვე ტვინში გაუცნობიერებლად.
გავიდა კიდევ პერიოდი და არის 17 დეკემბერი, ვარ ბათუმში.
ვუყურებ სიგარეტის ცარიელ კოლოფს. ვწევარ საწოლზე. ვხედავ ნისლივით ფენა-ფენად დაგროვებულ თეთრ კვამლს, დაფენილს მთელ ოთახში.
„მოდი, აღარ ვიყიდი ახალ კოლოფს“… თან საქმე მქონდა და მთელი დღე ვერ მოვახერხებდი მოწევას, მოკლედ, იმ წამს გადავწყვიტე ალბათ, რომ დამენებებინა თავი. სულსულსულ.
„უკვე 3 წელი გავიდა, ვერც კი მიხვდი ისე, როგორ დაიწყე და სადამდე მოხვედი? ნახევარ კოლოფს ეწევი, გულისრევამდე ეწევი ზოგჯერ, ბუღში იძინებ, ვერ სუნთქავ, გაჯობა“.. მაგრამ უფრო ეფექტური იყო უფრო ღრმად ჩავსულიყავი, გამოვმტყდარიყავი, რატომ ვეწეოდი და რა მოხდებოდა რომ არ მომეწია, რას დავკარგავდი და ასე შემომელაწუნებინა საკუთარი თავისთვის.
როგორმე უნდა გამეძლო და მენახა უსიგარეტოდ რას ვიზამდი სუფრაზე, როგორ წავიდოდი სამსახურში დილით უსიგარეტოდ, როგორ გავიდოდი აივანზე მხოლოდ ყავით, როგორ გავუმკლავდებოდი უხერხულ სიჩუმეებს, ბოლოსდაბოლოს, ეს ხომ ისევ ჩემს კომპლექსებთან ბრძოლა იყო, უფრო მეტი გამოწვევაც, მენახა შევძლებდი თუ არა, თავი ხელში ამეყვანა, დამებრუნებინა კონტროლი, არ მიმეშვა ისე, როგორც გამოვიდოდა თავისით. ჩავრეულიყავი.
ჰოდა დავიწყე იმ დღეს. არ ვიყიდე ახალი კოლოფი. საქმემ მთელი დღე გამაძლებინა, თავისუფალ საღამოს კი, სული რომ მეხუთებოდა და ხელები მიკანკალებდა უსიგარეტობისგან და ლამის რომ გადავიფიქრე, რაღა დღეს დავიწყო თქო, ჩაირთო პროგრამა, რომ ასე არასდროს დადგებოდა თავისით ის დღე, როცა რაღაც უნდა შეცვალო, თან შენთვის უკეთესი, არაფერს არ კარგავ, პირიქით იმატებ თვითშეფასებას, რომ შეძელი, ხომ ვიპოვე სათავე, რატომ ვეწეოდი ახლა, როცა აღარ ჰქონდა ფიზიოლოგიური ეფექტი მოწევას, ეს იყო სოციალიზაციის სურვილი?? მოთხოვნილება?? მარტოობის უხერხულობა?? ყველაფერი ეს შემეძლო სხვა გზებით შემეცვალა. ჰოდა გამოვიდა.
პირველ რიგში, საჭირო იყო ყურადღების გადატანა სხვა თემებზე, დაკავება საკუთარი თავის სხვა საგნებით, მაგრამ თუ წავიდოდა ფიქრი მოწევისკენ და საქმეც არ იქნებოდა გასაკეთებელი, წინასწარ მომემზადებინა თავი, რომ მეპოვა ადგილი იმ უხერხულ ადგილას, სადაც დრო და სივრცე არაა, მარტო ხარ და არ იცი რა გააკეთო, აი ბავშვობაში იყო ბევრი ასეთი მომენტი, რომ იწექი საწოლზე მიშტერებოდი რამეს და არ იცოდი, რა გეკეთებინა.
ჰოდა ესეც ჩვენი ნაწილია მეგობრებო, ან სხვა რამით გავირთოთ თავი, ან იქ ვიპოვოთ ადგილი იმ უმიზნობაში.
ფიქრის გადატანა იყო მთავარი, უფრო მეტჯერ მეფიქრებოდა და მეტად მინდებოდა, მაგრამ წარმოვიდგენდი, რომ მოვწიე ეს ღერი და რა ? ისევ ამ მდგომარეობაში დავბრუნდებოდი, უსასრულოდ გაგრძელდებოდა. მოკლედ, პირველი დღე გადავაგორე, ბედნიერი ვიძინებდი რომ გამოვიდა, აი ის ერთი დღე, როცა არ მოვწიე!
მეორე დღეს თავისით მქონდა უკვე მოტივაცია, ამდენი ხნის განმავლობაში რომ არ გამომიტოვებია არცერთი დღე და გუშინ შევძელი, უკვე გასიგრძეგანებული მქონდა, რომ ეს ცუდი ჩვევაა, რომლის საფუძველიც ტვინშია და იმ პრობლემებისთვის სხვა გზები ჯობია ვიპოვო.
ისევ საქმით და ფიქრის გადატანით გავიდა მეორე დღეც. და მართლა ძალიან ძალიან მინდებოდა, პირველი სამი დღე იყო გადამწყვეტი, აი ნებისმიერ დროს შეიძლებოდა დავნებებულიყავი და გადამეფიქრებინა, „მინდა და ვეწევი-თ“ მომეგო საკუთარი თავისთვის.
და მართლა, არაფერი დამიკარგავს, პირიქით, მივიღე (მათ შორის, ზედმეტი კილოგრამები) – რამდენიმე დღის მერე, მივხვდი რომ საჭმელი უფრო გემრიელია, ვიგრძენი რომ უკეთესად ვსუნთქავ, უფრო მეტად, უფრო მეტი სურნელი შემოდის და კარგად გაგრძნობინებს თავს და პლიუს ამას ის, რომ შეძელი.
დარჩა კიდევ ერთი რამ – ყველა ის ადგილი გამევლო უსიგარეტოდ, სადაც აქამდე არ ვყოფილვარ. ყოველდღიური საქმე მეკეთებინა, მეგობრები მენახა, წავსულიყავი სადმე, მარტო მეგრძნო თავი და არ მომეწია. ყოველ ჯერზე ფსიქოლოგიურად ვემზადებოდი, რამდენჯერმე დამესიზმრა, რომ ვერ მოვითმინე და მოვწიე ერთი, და მერე სინანულის გრძნობა მჭამდა, აი მერე რა რომ მოწიე თქო? ამდენი ნამუშევარი წყალში ჩაყარე და დაარღვიე ეს პირობა და აქამდე რაც გიშრომია, ხაზი გადაუსვი თქო ამ ერთი ღერით. ვიყავი გოგოებთან, ვისხედით და ყველა ეწეოდა ჩემ გარდა, მაგრამ იგივენაირად ვლაპარაკობდით იცით? თან მაქებდნენ, რა მაგარი ხარ რომ დაანებე თავიო, არაფერი დამკლებია, გაიარა იმ 2-მა წუთმა და ისინიც მორჩნენ მოწევას.
ვიყავი ჩემს ძმასთან, სადაც დაიწყო ჩემი სიგარეტთან ურთიერთობა. სადაც კარტს ვთამაშობდით, თუ მუსიკას ვუსმენდით, სიგარეტს ვეწეოდით. რაც მთავარია, ვიყავი ისეთ სუფრებზე, წარმოდგენა რომ არ მაქვს, იქ რა მინდოდა, ვერც ვერთობოდი, არც მეცეკვეოდა, არც ლაპარაკი მინდოდა, არც მომწონდა გარემო, არც ვსვამდი, მაგრამ არ მოვწიე. არ მოვწიე! და გაიარა.
რაც შეეხება ზედმეტ კილოგრამებს – ვიცოდი, რომ ასე იქნებოდა, მაგრამ მაინც არ მჯეროდა, ვერ ვხვდებოდი რა კავშირში იყო მოწევა წონის მომატება ან დაკლებასთან, იმის ფონზე, რომ იგივენაირად ბევრს ვჭამდი, როგორც მანამდე. არ დამიმატებია არაფერი, არ ჩამინაცვლებია სიგარეტი ტკბილეულით ან სხვა რაიმეთი. ზუსტად იგივე რაოდენობა და გრაფიკი. მაგრამ მოწევისთვის თავის დანებებიდან 3 თვის მერე ვიყავი + 4 კგ.
არა, რა თქმა უნდა ამის გამო არ დავიწყებ ისევ მოწევას.
ახლა როგორ ვარ იცით? სიგარეტის კვამლში ვერ ვსუნთქავ, თვალები მეჭუტება და ხელით ვიშორებ ადრე ვერც ვამჩნევდი რაიმე სუნი თუ ჰქონდა სიგარეტს, თუნდაც სხვებს მოეწიათ და არა მე. და კიდევ მგონია, რომ უკეთესად ვაზროვნებ, მეხსიერება გამოუმჯობესდა, უფრო ვხვდები, როგორ გადის დღეები. უფრო კარგად ვხედავ, უფრო კარგად ვსუნთქავ, უფრო გემრიელია საჭმელი, უფრო შინაარსიანი ცხოვრება.
იმედი მაქვს, რომ არ გაჩნდება ახალი „თრიგერი“, არ მომეწონება იდეა თავიდან, არ ჩავთვლი რომ, მერე რა მოხდა, მინდა, რომ ასე დავრჩე გამარჯვებული საკუთარ თავზე მთელი ცხოვრების განმავლობაში.
მოკლედ, ეს იყო ჩემი არჩევანი. და ვერავინ ვერ გირჩევთ თქვენთვის შესაბამის გზას, როგორ უნდა დაანებო თავი მოწევას, ჩემი რჩევა იქნებოდა, უბრალოდ იფიქრეთ ამაზე ბევრი.
ნინო
როცა ორსული ეწევა, ნაყოფის საფრთხისგან დაცვა არავის და არაფერს არ შეუძლია.
თამბაქოს კვამლის ზემოქმედება ემბრიონზე ან ნაყოფზე შეიძლება გამოუსწორებელი შედეგებით დასრულდეს.
ორსულობის დროს მოწევის საფრთხეები მოიცავს ახალშობილის ნაადრევ დაბადებას, გარკვეულ თანდაყოლილ პათოლოგიებს და ახალშობილთა სიკვდილს.
ორსულობისას სიგარეტის მოწევა 20-30 პროცენტში იწვევს ნორმაზე ნაკლები წონის ბავშვების დაბადებას, ასეთი ახალშობილები უფრო სუსტები არიან და მეტი დროით დაყოვნება უწევთ საავადმყოფოში, ზოგიერთი მათგანი იღუპება კიდეც, 14 პროცენტში ნაადრევ მშობიარობას და დაახლოებით 10 პროცენტში ჩვილ ბავშვთა სიკვდილიანობას.
ორსული ქალის თამბაქოს წევასთანაა დაკავშირებული მათ შთამომავლობაში ავთვისებიანი სიმსივნეები (თავის ტვინის სიმსივნისა და ლეიკემიის) განვითარების გაზრდილი რისკი.
თამბაქოს კვამლის გარემოცვაში ყოფნაც კი (პასიური მოწევა) სერიოზულ საფრთხეებს უქმნის ორსულ ქალს და მის ნაყოფს.
თამბაქოს მომხმარებლებში ხშირია საშვილოსნოსგარე ორსულობის განვითარების რისკი. გარდა ამისა თამბაქოს მომხმარებელი ქალების მშობიარობა 20 საათზე მეტხანს გრძელდება.
რაც უფრო მეტ თამბაქოს მოიხმარს ორსული ქალი მით უფრო მცირე მასისაა ახალშობილი. თუ ქალი თამბაქოს მოხმარებაზე, უარს იტყვის ორსულობის ოთხ თვემდე, მაშინ იზრდება შანსი, რონ ახალშობილი ნორმალური წონით დაიბადოს.
თამბაქოს კვამლის ტოქსიური კომპონენტები ადვილად გადის პლაცენტის ბარიერს, რაც ორსულობისას ბავშვისთვის საკვებისა და ჟანგბადის მიწოდების წყაროს წარმოადგენს.
ასევე, შესაძლოა მოხდეს პლაცენტის საშვილოსნოსგან ნაადრევი აცლა, რაც იწვევს სისხლდენას და საშიშია.როცა ფეხმძიმე ქალი ეწევა ბავშვი იღებს თამბაქოს შემადგენელ ყველა ტოქსიკურ ნივთიერებას დედის სისხლის მეშვეობით.
ნახშირჟანგი ხელს უშლის ნაყოფისათვის ჟანგბადის საკმარისი რაოდენობით მიწოდებას. სიმსივნის გამომწვევი აგენტები აზიანებენ გენეტიკურ მასალას – დნმ-ს და შედეგად ზრდიან ნაყოფის დეფექტების განვითარების რისკს. ასევე:
- შემცირებულია სმენითი ორიენტაცია და ადეკვატური ქცევითი რეაქცია;
- ახალშობილებში ტრემორი;
- სკოლამდელ ასაკში ზოგადი უნარ – ჩვევების ტესტებში დაბალი შეფასებები;
- სკოლაში შესვლამდე ქცევითი და ფსიქოლოგიური პრობლემები;
- სკოლის პერიოდში ვერბალური შეფასების დაბალი ქულები;
- მომატებული აქტივობა, იმპულსურობა და უყურადღებობა.
- მოზარდობის პერიოდში ქცევითი დარღვევები (ვაჟებში) და ნივთიერებებზე-ნიკოტინ დამოკიდებულება (გოგონებში).
შეიძლება განვითარდეს სპონტანური აბორტი (ნაყოფის სიკვდილი). ასეთი რისკი უფრო მეტია ისეთ ორსულებში, რომლებიც 20 ღერზე მეტს ეწევიან დღეში.
მწეველი ორსულის შემთხვევებში ახალშობილებში მეტია ახალშობილის უეცარი სიკვდილის სინდრომის განვითარების ალბათობა.
გამოთვლებმა აჩვენა, რომ თუ ყველა ორსული ქალი თავს თუ დაანებებს თამბაქოს მოხმარებას, ნაყოფისა და ახალშობილთა სიკვდილიანობა შემცირდება 10%-ით.
ერთმანეთისაგან დამოუკიდებელმა გამოკვლევებმა კი აჩვენა, რომ ყოველი მეხუთე მკვდარი ახალშობილი იცოცხლებდა, თუკი მათი დედა არ იქნებოდა მწეველი.
არამწეველებთან შედარებით მწეველ ქალებში 20-50%-ით მაღალია ნაყოფისა და ახალშობილის სიკვდილიანობა.
რა არის ორსულისთვის მოწევისთვის თავის დანებების დადებითი მხარეები?
- მოწევისთვის თავის დანებება თავს უკეთ გაგრძნობინებთ და თქვენი ბავშვისთვის უფრო ჯანსაღ გარემოს უზრუნველყოფს;
- .როდესაც თავს ანებებთ მოწევას თქვენ ბავბშვს მეტი ჟანგბადი მიეწოდება;
- მცირდება რისკი, რომ თქვენი ბავშვი დროზე ადრე დაიბადება;
- იზრდება ალბათობა, რომ თქვენი ბავშვი თქვენთან ერთად დაბრუნდება სახლში სამშობიაროდან.
თამბაქოს კვამლის ზემოქმედება ემბრიონზე ან ნაყოფზე შეიძლება გამოუსწორებელი შედეგებით დასრულდეს.
ორსულობის დროს მოწევის საფრთხეები მოიცავს ახალშობილის ნაადრევ დაბადებას, გარკვეულ თანდაყოლილ პათოლოგიებს და ახალშობილთა სიკვდილს.
ორსულობისას სიგარეტის მოწევა 20-30 პროცენტში იწვევს ნორმაზე ნაკლები წონის ბავშვების დაბადებას, ასეთი ახალშობილები უფრო სუსტები არიან და მეტი დროით დაყოვნება უწევთ საავადმყოფოში, ზოგიერთი მათგანი იღუპება კიდეც, 14 პროცენტში ნაადრევ მშობიარობას და დაახლოებით 10 პროცენტში ჩვილ ბავშვთა სიკვდილიანობას.
ორსული ქალის თამბაქოს წევასთანაა დაკავშირებული მათ შთამომავლობაში ავთვისებიანი სიმსივნეები (თავის ტვინის სიმსივნისა და ლეიკემიის) განვითარების გაზრდილი რისკი.
თამბაქოს კვამლის გარემოცვაში ყოფნაც კი (პასიური მოწევა) სერიოზულ საფრთხეებს უქმნის ორსულ ქალს და მის ნაყოფს.
თამბაქოს მომხმარებლებში ხშირია საშვილოსნოსგარე ორსულობის განვითარების რისკი. გარდა ამისა თამბაქოს მომხმარებელი ქალების მშობიარობა 20 საათზე მეტხანს გრძელდება.
რაც უფრო მეტ თამბაქოს მოიხმარს ორსული ქალი მით უფრო მცირე მასისაა ახალშობილი. თუ ქალი თამბაქოს მოხმარებაზე, უარს იტყვის ორსულობის ოთხ თვემდე, მაშინ იზრდება შანსი, რონ ახალშობილი ნორმალური წონით დაიბადოს.
თამბაქოს კვამლის ტოქსიური კომპონენტები ადვილად გადის პლაცენტის ბარიერს, რაც ორსულობისას ბავშვისთვის საკვებისა და ჟანგბადის მიწოდების წყაროს წარმოადგენს.
ასევე, შესაძლოა მოხდეს პლაცენტის საშვილოსნოსგან ნაადრევი აცლა, რაც იწვევს სისხლდენას და საშიშია.როცა ფეხმძიმე ქალი ეწევა ბავშვი იღებს თამბაქოს შემადგენელ ყველა ტოქსიკურ ნივთიერებას დედის სისხლის მეშვეობით.
ნახშირჟანგი ხელს უშლის ნაყოფისათვის ჟანგბადის საკმარისი რაოდენობით მიწოდებას. სიმსივნის გამომწვევი აგენტები აზიანებენ გენეტიკურ მასალას – დნმ-ს და შედეგად ზრდიან ნაყოფის დეფექტების განვითარების რისკს. ასევე:
- შემცირებულია სმენითი ორიენტაცია და ადეკვატური ქცევითი რეაქცია;
- ახალშობილებში ტრემორი;
- სკოლამდელ ასაკში ზოგადი უნარ – ჩვევების ტესტებში დაბალი შეფასებები;
- სკოლაში შესვლამდე ქცევითი და ფსიქოლოგიური პრობლემები;
- სკოლის პერიოდში ვერბალური შეფასების დაბალი ქულები;
- მომატებული აქტივობა, იმპულსურობა და უყურადღებობა.
- მოზარდობის პერიოდში ქცევითი დარღვევები (ვაჟებში) და ნივთიერებებზე-ნიკოტინ დამოკიდებულება (გოგონებში).
შეიძლება განვითარდეს სპონტანური აბორტი (ნაყოფის სიკვდილი). ასეთი რისკი უფრო მეტია ისეთ ორსულებში, რომლებიც 20 ღერზე მეტს ეწევიან დღეში.
მწეველი ორსულის შემთხვევებში ახალშობილებში მეტია ახალშობილის უეცარი სიკვდილის სინდრომის განვითარების ალბათობა.
გამოთვლებმა აჩვენა, რომ თუ ყველა ორსული ქალი თავს თუ დაანებებს თამბაქოს მოხმარებას, ნაყოფისა და ახალშობილთა სიკვდილიანობა შემცირდება 10%-ით.
ერთმანეთისაგან დამოუკიდებელმა გამოკვლევებმა კი აჩვენა, რომ ყოველი მეხუთე მკვდარი ახალშობილი იცოცხლებდა, თუკი მათი დედა არ იქნებოდა მწეველი.
არამწეველებთან შედარებით მწეველ ქალებში 20-50%-ით მაღალია ნაყოფისა და ახალშობილის სიკვდილიანობა.
რა არის ორსულისთვის მოწევისთვის თავის დანებების დადებითი მხარეები?
- მოწევისთვის თავის დანებება თავს უკეთ გაგრძნობინებთ და თქვენი ბავშვისთვის უფრო ჯანსაღ გარემოს უზრუნველყოფს;
- .როდესაც თავს ანებებთ მოწევას თქვენ ბავბშვს მეტი ჟანგბადი მიეწოდება;
- მცირდება რისკი, რომ თქვენი ბავშვი დროზე ადრე დაიბადება;
- იზრდება ალბათობა, რომ თქვენი ბავშვი თქვენთან ერთად დაბრუნდება სახლში სამშობიაროდან.
გაეცანით თუ რა ემართება ორგანიზმს მოწევისთვის თავის დანებების შემდეგ პირველ წუთებში, საათებში და წლებში.
20 წუთი
გაგიკვირდებათ, მაგრამ სარგებელი იგრძნობა ბოლო სიგარეტის მოწევიდან სულ რაღაც 20 წუთის შემდეგ - თქვენი გულისცემა დაიწყებს კლებას, წნევა ნორმაში დაბრუნდება. ფაქტია, რომ ნიკოტინი აჩქარებს გულის ცემას, სისხლძარღვები კი იკუმშება, რადგან ასტიმულირებს ადრენალინის ჰორმონის გამოყოფას.
თუმცა, რამდენად გამოხატული იქნება ეს ეფექტი, დამოკიდებულია იმაზე, თუ რამდენ ხანს ეწევით. რადგან ხანგრძლივი მოწევა იწვევს გულის კუნთის (მიოკარდიუმის) და სისხლძარღვების დაზიანებას, რაც ემუქრება გულის რითმის დარღვევას (ტაქიკარდია). გარდა ამისა, ხანგრძლივი მოწევა ხელს უწყობს ჰიპერტენზიის განვითარებას.
სწორედ ამიტომ მწეველებს აქვთ მიოკარდიუმის ინფარქტის გაზრდილი რისკი.
8 საათი
ბოლო სიგარეტის მოწევიდან რვა საათის შემდეგ, სისხლში ჟანგბადის დონე დაიწყებს მატებას და ტოქსიკური ნახშირბადის მონოქსიდის დონე დაიწყებს დაცემას. ნახშირბადის მონოქსიდი გამოიყოფა თამბაქოს წვისას, რომელიც შეიცავს ნახშირბადს.
მოწევის დროს ეს უსუნო აირი ანაცვლებს ჟანგბადს სისხლში. შედეგად, თქვენი ფილტვების ფუნქცია დაქვეითებულია, გული იწყებს უფრო ძლიერ მუშაობას და უჯრედებსა და ქსოვილებს აკლიათ საჭირო ჟანგბადი, რამაც შეიძლება გამოიწვიოს ინსულტი ან გულის შეტევა.
48 საათი
სიგარეტის გარეშე ორი დღის გატარების შემდეგ, ძალიან გაგიკვირდებათ, რამდენად გემრიელი აღმოჩნდება ნაცნობი კერძები. ეს იმიტომ ხდება, რომ თქვენი გემოვნებისა და ყნოსვის შეგრძნებები იწყებს აღდგენას. მოწევამ შეიძლება დააზიანოს ყნოსვის ნერვული რეცეპტორი ცხვირში, რაც ართულებს მწეველებში სუნისა და გემოს გარჩევას.
გარდა ამისა, ამ დროისთვის ორგანიზმი მთლიანად გაწმენდილია ნახშირბადის მონოქსიდისგან და სასუნთქი გზები იწყებს მათში დაგროვილი ლორწოს გამოდევნას.
72 საათი
მესამე დღეს შეამჩნევთ, რამდენად გაგიადვილდებათ სუნთქვა. ეს იმიტომ ხდება, რომ ალვეოლები და ბრონქიოლები - სასუნთქი სისტემის ნაწილები, რომლებიც გაღიზიანებული და დაზიანებულია კვამლით - იწყებენ რეგენერაციას. გარდა ამისა, თქვენ ენერგიულად იგრძნობთ თავს, რადგანაც სისხლში ჟანგბადის დონე გაიზარდა.
ორი კვირა
სულ რაღაც ორი კვირა სიგარეტის გარეშე და თქვენი სისხლის მიმოქცევა საგრძნობლად გაუმჯობესდება, სისხლი უფრო ეფექტურად დაიწყებს გულსა და კუნთებში მიმქცევას. ფაქტია, რომ სიგარეტის კვამლში შემავალი ტოქსიკური ნივთიერებები, უპირველეს ყოვლისა, ნახშირბადის მონოქსიდი, ხელს უწყობს არტერიებში ფოლაქების და ვითარდება ათეროსკლეროზი, რაც იწვევს გულის შეტევას.
სამი თვე
ბოლო სიგარეტის მოწევიდან სამი თვის შემდეგ, თქვენი ფილტვების ფუნქცია გაიზრდება 10%-ით და ხველა, ქოშინი და სუნთქვის სხვა პრობლემები გაქრება.
ამასთან, თუ ხველა ჯერ არ გაქრა, არ უნდა ინერვიულოთ - თქვენი ფილტვები და ბრონქები კვლავაც იწმენდება მოწევის წლების განმავლობაში დაგროვილი ლორწოსგან.
წელიწადი
თუ ერთი წლის განმავლობაში ერთი ღერი სიგარეტიც არ მოგიწევთ, გაიხარეთ - გულის შეტევის და გულის სხვა დაავადებების რისკი ახლა მწეველებთან შედარებით განახევრებულია.
10 წელი
სიგარეტის გარეშე ათწლეულის შემდეგ, ფილტვის კიბოთი სიკვდილის რისკი განახევრებულია იმათთან, ვინც აგრძელებს მოწევას.
გაითვალისწინეთ, რომ სიგარეტის კვამლი შეიცავს 5000-ზე მეტ სხვადასხვა ქიმიურ ნივთიერებას, რომელთა უმეტესობა ტოქსიკურია ორგანიზმისთვის. მოწევა ზრდის არა მხოლოდ ფილტვის კიბოს, არამედ სულ მცირე 15 სხვა სახის რისკს.
20 წუთი
გაგიკვირდებათ, მაგრამ სარგებელი იგრძნობა ბოლო სიგარეტის მოწევიდან სულ რაღაც 20 წუთის შემდეგ - თქვენი გულისცემა დაიწყებს კლებას, წნევა ნორმაში დაბრუნდება. ფაქტია, რომ ნიკოტინი აჩქარებს გულის ცემას, სისხლძარღვები კი იკუმშება, რადგან ასტიმულირებს ადრენალინის ჰორმონის გამოყოფას.
თუმცა, რამდენად გამოხატული იქნება ეს ეფექტი, დამოკიდებულია იმაზე, თუ რამდენ ხანს ეწევით. რადგან ხანგრძლივი მოწევა იწვევს გულის კუნთის (მიოკარდიუმის) და სისხლძარღვების დაზიანებას, რაც ემუქრება გულის რითმის დარღვევას (ტაქიკარდია). გარდა ამისა, ხანგრძლივი მოწევა ხელს უწყობს ჰიპერტენზიის განვითარებას.
სწორედ ამიტომ მწეველებს აქვთ მიოკარდიუმის ინფარქტის გაზრდილი რისკი.
8 საათი
ბოლო სიგარეტის მოწევიდან რვა საათის შემდეგ, სისხლში ჟანგბადის დონე დაიწყებს მატებას და ტოქსიკური ნახშირბადის მონოქსიდის დონე დაიწყებს დაცემას. ნახშირბადის მონოქსიდი გამოიყოფა თამბაქოს წვისას, რომელიც შეიცავს ნახშირბადს.
მოწევის დროს ეს უსუნო აირი ანაცვლებს ჟანგბადს სისხლში. შედეგად, თქვენი ფილტვების ფუნქცია დაქვეითებულია, გული იწყებს უფრო ძლიერ მუშაობას და უჯრედებსა და ქსოვილებს აკლიათ საჭირო ჟანგბადი, რამაც შეიძლება გამოიწვიოს ინსულტი ან გულის შეტევა.
48 საათი
სიგარეტის გარეშე ორი დღის გატარების შემდეგ, ძალიან გაგიკვირდებათ, რამდენად გემრიელი აღმოჩნდება ნაცნობი კერძები. ეს იმიტომ ხდება, რომ თქვენი გემოვნებისა და ყნოსვის შეგრძნებები იწყებს აღდგენას. მოწევამ შეიძლება დააზიანოს ყნოსვის ნერვული რეცეპტორი ცხვირში, რაც ართულებს მწეველებში სუნისა და გემოს გარჩევას.
გარდა ამისა, ამ დროისთვის ორგანიზმი მთლიანად გაწმენდილია ნახშირბადის მონოქსიდისგან და სასუნთქი გზები იწყებს მათში დაგროვილი ლორწოს გამოდევნას.
72 საათი
მესამე დღეს შეამჩნევთ, რამდენად გაგიადვილდებათ სუნთქვა. ეს იმიტომ ხდება, რომ ალვეოლები და ბრონქიოლები - სასუნთქი სისტემის ნაწილები, რომლებიც გაღიზიანებული და დაზიანებულია კვამლით - იწყებენ რეგენერაციას. გარდა ამისა, თქვენ ენერგიულად იგრძნობთ თავს, რადგანაც სისხლში ჟანგბადის დონე გაიზარდა.
ორი კვირა
სულ რაღაც ორი კვირა სიგარეტის გარეშე და თქვენი სისხლის მიმოქცევა საგრძნობლად გაუმჯობესდება, სისხლი უფრო ეფექტურად დაიწყებს გულსა და კუნთებში მიმქცევას. ფაქტია, რომ სიგარეტის კვამლში შემავალი ტოქსიკური ნივთიერებები, უპირველეს ყოვლისა, ნახშირბადის მონოქსიდი, ხელს უწყობს არტერიებში ფოლაქების და ვითარდება ათეროსკლეროზი, რაც იწვევს გულის შეტევას.
სამი თვე
ბოლო სიგარეტის მოწევიდან სამი თვის შემდეგ, თქვენი ფილტვების ფუნქცია გაიზრდება 10%-ით და ხველა, ქოშინი და სუნთქვის სხვა პრობლემები გაქრება.
ამასთან, თუ ხველა ჯერ არ გაქრა, არ უნდა ინერვიულოთ - თქვენი ფილტვები და ბრონქები კვლავაც იწმენდება მოწევის წლების განმავლობაში დაგროვილი ლორწოსგან.
წელიწადი
თუ ერთი წლის განმავლობაში ერთი ღერი სიგარეტიც არ მოგიწევთ, გაიხარეთ - გულის შეტევის და გულის სხვა დაავადებების რისკი ახლა მწეველებთან შედარებით განახევრებულია.
10 წელი
სიგარეტის გარეშე ათწლეულის შემდეგ, ფილტვის კიბოთი სიკვდილის რისკი განახევრებულია იმათთან, ვინც აგრძელებს მოწევას.
გაითვალისწინეთ, რომ სიგარეტის კვამლი შეიცავს 5000-ზე მეტ სხვადასხვა ქიმიურ ნივთიერებას, რომელთა უმეტესობა ტოქსიკურია ორგანიზმისთვის. მოწევა ზრდის არა მხოლოდ ფილტვის კიბოს, არამედ სულ მცირე 15 სხვა სახის რისკს.
მწეველებს კარგად ესმით სიგარეტის მავნებლობის არსი, თუმცა ვერ ახერხებენ მოწევაზე უარის თქმას და ასეთ დროს, ხშირ შემთხვევაში, ცდილობენ ალიბი მოუძებნონ და ამით გაამართლონ მოწევა. თუმცა, არის ისეთი შემთხვევებიც, როცა მწეველს უყალიბდება არასწორი წარმოდგენა და ეს სრულიად ბუნებრივად მოსდით - სრულყოფილი ინფორმაციის ნაკლებობის მიზეზით.
მწეველი: ჩემი ორგანიზმი უკვე დაზიანებულია, ამიტომ შემიძლია მოწევა გავაგრძელო
რამდენი წლის მწეველიც არ უნდა იყოთ, თავის დანებება დაგეხმარებათ ჯანმრთელობის გაუმჯობესებასა და სიცოცხლის გახანგრძლივებაში. მართალია, რაც უფრო დიდხანს ეწევით სიგარეტს, მით უფრო ძლიერია მავნე ზემოქმედების კვალი თქვენს ჯანმრთელობაზე, მაგრამ თუ შეჩერდებით, რა ასაკისაც არ უნდა იყოთ, თქვენი სხეული აღდგენასა და გაჯანსაღებას, მომენტალურად დაიწყებს.
ამისთვის მხოლოდ 20 წუთია საკმარისი! დიახ, 20 წუთი! მიუხედავად იმისა, რომ ინფაქტის რისკის შემცირებას, გაცილებით დიდი დრო სჭირდება, თუმცა გულისცემის დასარეგულირებლად, მხოლოდ ეს მცირე დროა საჭირო. ამავდროულად, თქვენი სუნთქვა უკეთესი გახდება რამდენიმე დღის ან კვირის განმავლობაში. ასე რომ, შემდგომი დაზიანების თავიდან ასაცილებლად, შეწყვიტეთ მოწევა დღესვე!
მწეველი: ნიკოტინის შემცვლელი პროდუქტები ისეთივე არაჯანსაღია, როგორც სიგარეტი
კვლევებით დასტურდება, რომ ნიკოტინის შემცვლელი პროდუქტები გაცილებით უსაფრთხოა, ვიდრე სიგარეტის მოწევა. ისინი მხოლოდ ნიკოტინს შეიცავენ და მაშინაც კი, თუ ადამიანი “საჭიროებისამებრ“, მთელი დღის განმავლობაში მოიხმარს ამ პროდუქტებს, უფრო მცირე რაოდენობით ნიკოტინს იღებს ორგანიზმი. რაც მთავარია, ისინი არ შეიცავს ათასობით სხვა ქიმიკატებს, რომლებიც სიგარეტშია თავმოყრილი. ნიკოტინის შემცვლელი პროდუქტების გამოყენება, თუნდაც გრძელვადიან პერიოდში, გაცილებით უსაფრთხოა, ვიდრე მოწევის გაგრძელება.
მწეველი: ,,რბილი“, ..მსუბუქი” ან ..ულტრა მსუბუქი” სიგარეტი უფრო ჯანმრთელია ვიდრე ჩვეულებრივი სიგარეტი
იმ პროდუქტებში, რომელსაც ზოგჯერ ,,რბილ” ან ,,მსუბუქ” ან ,,ულტრა მსუბუქ” სიგარეტსაც უწოდებენ, ხშირად შეხვდებით ფილტრს გამწოვი ხვრელით, რომლის მიზანია, კვამლის განზავების გზით, სიგარეტის მავნე ნაფაზების შემსუბუქება. მაგრამ მწეველები, როგორც წესი, ამ ხვრელს თითებისა თუ ტუჩის საშუალებით ფარავენ. გარდა ამისა, კვლევებით დასტურდება, რომ მწეველები, რომლებიც იყენებენ „მსუბუქ“ სიგარეტს, კომპენსაციას იღებენ უფრო ხშირი ნაფაზებითა ან მეტი სიგარეტის მოწევით. ამ შემთხვევაში, თითოეულმა ჩასუნთქვამ, შესაძლოა უფრო ღრმად შეიტანოს მავნე ქიმიკატები ფილტვებში და კიდევ უფრო გააძლიეროს თამბაქოს მავნე ზემოქმედება.
მწეველი: თავის დანებება წონაში მომატებას უწყობს ხელს, რაც ისეთივე არაჯანსაღია, როგორც სიგარეტის მოწევა
მართალია, რომ ზოგი ადამიანი, წონაში იმატებს სიგარეტის თავის დანებების შემდეგ. ამის მიზეზი ისაა, რომ თამბაქოს კვამლი მადას თრგუნავს და მისი შეწყვეტის შემდეგ, ის ძლიერდება. ასევე, შესაძლებელია, წონაში მომატების მიზეზი, ყურადღების გადატანის მიზნით გახშირებული კვება გახდეს. ასეა თუ ისე, ადამიანების უმეტესობას, მსგავსი სიმპტომები მხოლოდ 1-2 კვირის განმავლობაში აღენიშნება. დაგვეთანხმებით, რომ ამ დროში, ფაქტობრივად შეუძლებელია ჯანმრთელობისთვის საშიში კილოგრამების დაგროვება. მაშინაც კი, თუ თამბაქოზე უარის თქმის შემდეგ, პირიქით, წონაში დაიკლებთ, თავის დანებება მაინც ქცევის საუკეთესო მოდიფიკაციაა, რაც გულის ჯანმრთელობისთვის შეგიძლიათ გააკეთოთ. ჯანსაღი კვების გეგმის დაცვა და მსუბუქი ფიზიკური დატვირთვა დაგეხმარებათ თავიდან აიცილოთ წონის მომატება.
მწეველი: ნიკოტინი სიგარეტის მთავარი ტოქსიკური ინგრედიენტია
სიგარეტზე დამოკიდებულების მთავარი მიზეზი ნიკოტია, თუმცა ის არ არის ერთადერთი მავნე ნივთიერება. უფრო მეტიც, სიგარეტში არსებული დოზებით ნიკოტინი არ იწვევს გულის შეტევებს, კიბოს ან ფილტვების დაზიანებას. ამ დაავადებების მიზეზი სხვა 7000 ტოქსინი და ქიმიკატია, რომლებიც თამბაქოს შემადგენლობაში შედის. განსაკუთრებით კი, კუპრი და ნახშირბადის მონოოქსიდი, იგივე მხუთავი აირი. თამბაქოს კვამლის შემადგენლობაშია კიბოს გამომწვევი 70 აგენტი.
ყოველივედან გამომდინარე, მოგიწოდებთ ნუ მოექცევით ილუზიების ტყვეობაში და სასწრაფოდ უარი თქვით მოწევაზე!
მწეველი: ჩემი ორგანიზმი უკვე დაზიანებულია, ამიტომ შემიძლია მოწევა გავაგრძელო
რამდენი წლის მწეველიც არ უნდა იყოთ, თავის დანებება დაგეხმარებათ ჯანმრთელობის გაუმჯობესებასა და სიცოცხლის გახანგრძლივებაში. მართალია, რაც უფრო დიდხანს ეწევით სიგარეტს, მით უფრო ძლიერია მავნე ზემოქმედების კვალი თქვენს ჯანმრთელობაზე, მაგრამ თუ შეჩერდებით, რა ასაკისაც არ უნდა იყოთ, თქვენი სხეული აღდგენასა და გაჯანსაღებას, მომენტალურად დაიწყებს.
ამისთვის მხოლოდ 20 წუთია საკმარისი! დიახ, 20 წუთი! მიუხედავად იმისა, რომ ინფაქტის რისკის შემცირებას, გაცილებით დიდი დრო სჭირდება, თუმცა გულისცემის დასარეგულირებლად, მხოლოდ ეს მცირე დროა საჭირო. ამავდროულად, თქვენი სუნთქვა უკეთესი გახდება რამდენიმე დღის ან კვირის განმავლობაში. ასე რომ, შემდგომი დაზიანების თავიდან ასაცილებლად, შეწყვიტეთ მოწევა დღესვე!
მწეველი: ნიკოტინის შემცვლელი პროდუქტები ისეთივე არაჯანსაღია, როგორც სიგარეტი
კვლევებით დასტურდება, რომ ნიკოტინის შემცვლელი პროდუქტები გაცილებით უსაფრთხოა, ვიდრე სიგარეტის მოწევა. ისინი მხოლოდ ნიკოტინს შეიცავენ და მაშინაც კი, თუ ადამიანი “საჭიროებისამებრ“, მთელი დღის განმავლობაში მოიხმარს ამ პროდუქტებს, უფრო მცირე რაოდენობით ნიკოტინს იღებს ორგანიზმი. რაც მთავარია, ისინი არ შეიცავს ათასობით სხვა ქიმიკატებს, რომლებიც სიგარეტშია თავმოყრილი. ნიკოტინის შემცვლელი პროდუქტების გამოყენება, თუნდაც გრძელვადიან პერიოდში, გაცილებით უსაფრთხოა, ვიდრე მოწევის გაგრძელება.
მწეველი: ,,რბილი“, ..მსუბუქი” ან ..ულტრა მსუბუქი” სიგარეტი უფრო ჯანმრთელია ვიდრე ჩვეულებრივი სიგარეტი
იმ პროდუქტებში, რომელსაც ზოგჯერ ,,რბილ” ან ,,მსუბუქ” ან ,,ულტრა მსუბუქ” სიგარეტსაც უწოდებენ, ხშირად შეხვდებით ფილტრს გამწოვი ხვრელით, რომლის მიზანია, კვამლის განზავების გზით, სიგარეტის მავნე ნაფაზების შემსუბუქება. მაგრამ მწეველები, როგორც წესი, ამ ხვრელს თითებისა თუ ტუჩის საშუალებით ფარავენ. გარდა ამისა, კვლევებით დასტურდება, რომ მწეველები, რომლებიც იყენებენ „მსუბუქ“ სიგარეტს, კომპენსაციას იღებენ უფრო ხშირი ნაფაზებითა ან მეტი სიგარეტის მოწევით. ამ შემთხვევაში, თითოეულმა ჩასუნთქვამ, შესაძლოა უფრო ღრმად შეიტანოს მავნე ქიმიკატები ფილტვებში და კიდევ უფრო გააძლიეროს თამბაქოს მავნე ზემოქმედება.
მწეველი: თავის დანებება წონაში მომატებას უწყობს ხელს, რაც ისეთივე არაჯანსაღია, როგორც სიგარეტის მოწევა
მართალია, რომ ზოგი ადამიანი, წონაში იმატებს სიგარეტის თავის დანებების შემდეგ. ამის მიზეზი ისაა, რომ თამბაქოს კვამლი მადას თრგუნავს და მისი შეწყვეტის შემდეგ, ის ძლიერდება. ასევე, შესაძლებელია, წონაში მომატების მიზეზი, ყურადღების გადატანის მიზნით გახშირებული კვება გახდეს. ასეა თუ ისე, ადამიანების უმეტესობას, მსგავსი სიმპტომები მხოლოდ 1-2 კვირის განმავლობაში აღენიშნება. დაგვეთანხმებით, რომ ამ დროში, ფაქტობრივად შეუძლებელია ჯანმრთელობისთვის საშიში კილოგრამების დაგროვება. მაშინაც კი, თუ თამბაქოზე უარის თქმის შემდეგ, პირიქით, წონაში დაიკლებთ, თავის დანებება მაინც ქცევის საუკეთესო მოდიფიკაციაა, რაც გულის ჯანმრთელობისთვის შეგიძლიათ გააკეთოთ. ჯანსაღი კვების გეგმის დაცვა და მსუბუქი ფიზიკური დატვირთვა დაგეხმარებათ თავიდან აიცილოთ წონის მომატება.
მწეველი: ნიკოტინი სიგარეტის მთავარი ტოქსიკური ინგრედიენტია
სიგარეტზე დამოკიდებულების მთავარი მიზეზი ნიკოტია, თუმცა ის არ არის ერთადერთი მავნე ნივთიერება. უფრო მეტიც, სიგარეტში არსებული დოზებით ნიკოტინი არ იწვევს გულის შეტევებს, კიბოს ან ფილტვების დაზიანებას. ამ დაავადებების მიზეზი სხვა 7000 ტოქსინი და ქიმიკატია, რომლებიც თამბაქოს შემადგენლობაში შედის. განსაკუთრებით კი, კუპრი და ნახშირბადის მონოოქსიდი, იგივე მხუთავი აირი. თამბაქოს კვამლის შემადგენლობაშია კიბოს გამომწვევი 70 აგენტი.
ყოველივედან გამომდინარე, მოგიწოდებთ ნუ მოექცევით ილუზიების ტყვეობაში და სასწრაფოდ უარი თქვით მოწევაზე!
გთავაზობთ მწეველი მოზარდების მოსაზრებებს თამბაქოს მოხმარებასან დაკავშირებით:
16 წლის ირაკლი თამბაქოს უკვე მეცხრე თვეა მოიხმარს. მისი თქმით, მშობლები და მეგობრები სიგარეტს აქტიურად ეწევიან, ამიტომ თავადაც გასინჯა, შემდეგ კი ყოველდღიურად მისი შეძენა დაიწყო:
"რაც მოწევა დავიწყე, თავის დანებება არ მიცდია, იმიტომ რომ ამისი მიზეზი არ მაქვს და ჯერჯერობით სიგარეტის მოწევას ისევ ვაპირებ,"- აღნიშნა მოზარდმა.
მაკა 15 წლისაა, თუმცა, როგორც თავად აცხადებს უკვე 2 წელია რაც თამბაქოს მოიხმარს:
,,მახსოვს, როცა პირველად მოვწიე, კინაღამ ცუდათ გავხდი; მაგრამ მაინც მოვწიე და ამის შემდეგ დღე არ ჩამიგდია; ვიცი რომ ცუდია, მაგრამ სიგარეტის გარეშე უფრო ცუდია"
ელენე, რომელიც ამჟამად 17 წლისაა, თამბაქოს უკვე 3 წელია მოიხმარს. მან სიგარეტი პირველად მეგობრებთან ერთად მოწია, შემდეგ კი რეგულარულად დაიწყო მისი მოხმარება.
"14 წლის ვიყავი, მე და ჩემმა მეგობრებმა სიგარეტი პირველად რომ მოვწიეთ და მას შემდეგ, როცა ვიკრიბებოდით, სულ ვეწეოდით ხოლმე. ახლაც ყოველდღე ვეწევი, თუმცა ჩემმა მშობლებმა ამის შესახებ არ იციან. მიუხედავად იმისა, რომ მწეველი ვარ, ვფიქრობ, სიგარეტისთვის თავის დანებება შემიძლია, მაგრამ არ მინდა," - აღნიშნა ელენემ.
15 წლის დათო:
,,არ ვიცი, მე მგონი მომწონს, როცა ბიჭები ვიკრიბებით და ყველა ერთად ვეწევით, თან ვლაპარაკობთ, რაღაც სხვა მუღამი აქვს; რომ დავანებო უკაცრიელ კუნძულზე აღმოვჩნდები, ყველა ეწევა და მართლა რატომ უნდა გამოვაკლდე, თანაც ასწორებს"
ლიკას უხარია, რომ დედამ გაუგო და სიგარეტის მოწევის გამო არ დასაჯა:
,,სულ მეშინოდა ამის, მეგონა დედას ძაან ცუდი რეაქცია ექნებოდა; ასე არ მოხდა, ყველაზე მაგარი კი ისაა, რომ დღეს ერთად ვეწევით და ასე ვჭორაობთლ რომ გავთხოვდები აუცილებლად გადავაგდებ, არ მიყვარს ორსული რომ ეწევა"
ვაჩე ამტკიცებს, რომ ძალიან კარგად იცის მოწევის მავბებლობის შესახებ, თუმცა საკუთარ თავზე ჯერ არაფერი ცუდი არ უგრძვნია; ვაჩე 14 წლისაა და მოწევის ერთწლიანი სტაჟი გააჩნია:
,,ჩვეულებრივად ვარ, სიგარეტზე რაც ცუდი წამიკითხავს, მე არაფერი შემხებია, იმედი მაქვს ასეც იქნება; ვეწევი და ცოტათი მომწონს კიდეც, დანარჩენი ვნახოთ; ღმერთმა არ ქნას, რომ ბებიამ გამიგოს, ცოცხლად ჩამმარხავს, სხვა პროლემა არ მაქვს"
ნიკა 16 წლისაა და უკვე ორჯერ მოასწრო მოწევის შეწყვეტა, თუმცა ახლა მწეველია:
,,არ მომეწონა, მაინც ვეწეოდი, მერე ვთქვი და მოვიშორე, 1 თვეში ისევ დავიწყე მოწევა; მეორეჯერ ნაძლავი დავდე რომ გადავაგდებდი, ესეც შევძელი, მხოლოდ ამჟამად 10 დღით; ამის შემდეგ მოწევის შეწყვეტა აღარ მიცდია და ალბათ, არც ვცდი, მივეჩვიე და შევეგუე"
თამბაქო ბავშვის განვითარებაზე უარყოფითად აისახება, განსაკუთრებით მაშინ, თუ მისი მოხმარება ადრეულ ასაკში ხდება.
თამბაქოს მოზარდები სოციალური გავლენის გამო მოიხმარენ, რათა საკუთარი თავი უფრო დიდი ასაკის მქონედ წარმოაჩინონ და საზოგადოებაში თავი დაიმკვიდრონ, თუმცა რისკებს ინფორმაციის არქონისა და მიმბაძველობის გამო ვერ აანალიზებენ.
მოწევა მეორად სასქესო სისტემებზე, ბავშვის ზრდა-განვითარებაზე აისახება, ასევე ზეგავლენას როგორც მოზარდის წონაზე, ისე მის სიმაღლეზე ახდენს.
მწეველი მაზარდების გონებრივი განვითარების მაჩვენებელი და IQ ჩამორჩება არამწეველებისას, რაც კვლევებითაა დადგენილი.
მასალაში გამოყენებულია Allnews.ge-ში გამოქვეყნებული ინფორმაციები
16 წლის ირაკლი თამბაქოს უკვე მეცხრე თვეა მოიხმარს. მისი თქმით, მშობლები და მეგობრები სიგარეტს აქტიურად ეწევიან, ამიტომ თავადაც გასინჯა, შემდეგ კი ყოველდღიურად მისი შეძენა დაიწყო:
"რაც მოწევა დავიწყე, თავის დანებება არ მიცდია, იმიტომ რომ ამისი მიზეზი არ მაქვს და ჯერჯერობით სიგარეტის მოწევას ისევ ვაპირებ,"- აღნიშნა მოზარდმა.
მაკა 15 წლისაა, თუმცა, როგორც თავად აცხადებს უკვე 2 წელია რაც თამბაქოს მოიხმარს:
,,მახსოვს, როცა პირველად მოვწიე, კინაღამ ცუდათ გავხდი; მაგრამ მაინც მოვწიე და ამის შემდეგ დღე არ ჩამიგდია; ვიცი რომ ცუდია, მაგრამ სიგარეტის გარეშე უფრო ცუდია"
ელენე, რომელიც ამჟამად 17 წლისაა, თამბაქოს უკვე 3 წელია მოიხმარს. მან სიგარეტი პირველად მეგობრებთან ერთად მოწია, შემდეგ კი რეგულარულად დაიწყო მისი მოხმარება.
"14 წლის ვიყავი, მე და ჩემმა მეგობრებმა სიგარეტი პირველად რომ მოვწიეთ და მას შემდეგ, როცა ვიკრიბებოდით, სულ ვეწეოდით ხოლმე. ახლაც ყოველდღე ვეწევი, თუმცა ჩემმა მშობლებმა ამის შესახებ არ იციან. მიუხედავად იმისა, რომ მწეველი ვარ, ვფიქრობ, სიგარეტისთვის თავის დანებება შემიძლია, მაგრამ არ მინდა," - აღნიშნა ელენემ.
15 წლის დათო:
,,არ ვიცი, მე მგონი მომწონს, როცა ბიჭები ვიკრიბებით და ყველა ერთად ვეწევით, თან ვლაპარაკობთ, რაღაც სხვა მუღამი აქვს; რომ დავანებო უკაცრიელ კუნძულზე აღმოვჩნდები, ყველა ეწევა და მართლა რატომ უნდა გამოვაკლდე, თანაც ასწორებს"
ლიკას უხარია, რომ დედამ გაუგო და სიგარეტის მოწევის გამო არ დასაჯა:
,,სულ მეშინოდა ამის, მეგონა დედას ძაან ცუდი რეაქცია ექნებოდა; ასე არ მოხდა, ყველაზე მაგარი კი ისაა, რომ დღეს ერთად ვეწევით და ასე ვჭორაობთლ რომ გავთხოვდები აუცილებლად გადავაგდებ, არ მიყვარს ორსული რომ ეწევა"
ვაჩე ამტკიცებს, რომ ძალიან კარგად იცის მოწევის მავბებლობის შესახებ, თუმცა საკუთარ თავზე ჯერ არაფერი ცუდი არ უგრძვნია; ვაჩე 14 წლისაა და მოწევის ერთწლიანი სტაჟი გააჩნია:
,,ჩვეულებრივად ვარ, სიგარეტზე რაც ცუდი წამიკითხავს, მე არაფერი შემხებია, იმედი მაქვს ასეც იქნება; ვეწევი და ცოტათი მომწონს კიდეც, დანარჩენი ვნახოთ; ღმერთმა არ ქნას, რომ ბებიამ გამიგოს, ცოცხლად ჩამმარხავს, სხვა პროლემა არ მაქვს"
ნიკა 16 წლისაა და უკვე ორჯერ მოასწრო მოწევის შეწყვეტა, თუმცა ახლა მწეველია:
,,არ მომეწონა, მაინც ვეწეოდი, მერე ვთქვი და მოვიშორე, 1 თვეში ისევ დავიწყე მოწევა; მეორეჯერ ნაძლავი დავდე რომ გადავაგდებდი, ესეც შევძელი, მხოლოდ ამჟამად 10 დღით; ამის შემდეგ მოწევის შეწყვეტა აღარ მიცდია და ალბათ, არც ვცდი, მივეჩვიე და შევეგუე"
თამბაქო ბავშვის განვითარებაზე უარყოფითად აისახება, განსაკუთრებით მაშინ, თუ მისი მოხმარება ადრეულ ასაკში ხდება.
თამბაქოს მოზარდები სოციალური გავლენის გამო მოიხმარენ, რათა საკუთარი თავი უფრო დიდი ასაკის მქონედ წარმოაჩინონ და საზოგადოებაში თავი დაიმკვიდრონ, თუმცა რისკებს ინფორმაციის არქონისა და მიმბაძველობის გამო ვერ აანალიზებენ.
მოწევა მეორად სასქესო სისტემებზე, ბავშვის ზრდა-განვითარებაზე აისახება, ასევე ზეგავლენას როგორც მოზარდის წონაზე, ისე მის სიმაღლეზე ახდენს.
მწეველი მაზარდების გონებრივი განვითარების მაჩვენებელი და IQ ჩამორჩება არამწეველებისას, რაც კვლევებითაა დადგენილი.
მასალაში გამოყენებულია Allnews.ge-ში გამოქვეყნებული ინფორმაციები
მიიჩნეოდა, რომ სიგარეტის მოწევისგან გამოწვეული მუტაციები, რომელიც ხშირად კიბოს იწვევენ ხოლმე, ფილტვებს შეუუქცევად ზიანს აყენებდა. ახალი კვლევის შედეგად გაირკვა, რომ სიგარეტის კვამლისგან ,,გადარჩენილ" ჯანსაღ უჯრედებს ფილტვების ქსოვილი აღდგენის გასაოცარი უნარი აქვთ, — თუ ადამიანი მოწევას შეწყვეტს.
თამბოქოს მოწევა ფილტვებში ათასობით ქიმიურ ნაერთს ათავისუფლებს, რომელიც ფილტვის უჯრედების დნმ-ს აზიანებს. დნმ-ის დაზიანება კი ფილტვის კიბოს შანსს მრავალჯერადად ზრდის.
გამოქვეყნებულ კვლევაში განხილულია რა ემართებათ მწეველების ფილტვებს მანამ, სანამ სიმსივნე განვითარდება.
როგორც ჩანს, მწეველების ფილტვის უჯრედების უმეტესობას უზარმაზარი გენეტიკური ზიანი ადგებათ და თითოეულ უჯრედში 10 000-მდე გენეტიკური ცვლილება ხდება.
ამას შეგვიძლია შევხედოთ როგორც მინიატურულ ბომბებს, რომლებიც მალე აფეთქდებიან, რის შედეგადაც სიმსივნე გაჩნდება.
ამის მიუხედავად, ფილტვებში არსებობს უჯრედების რაღაც ნაწილი, რომელიც ახერხებს, რომ არ დაზიანდეს. ამ ეტაპზე გაუგებერია, რა მექანიზმებით ხდება ეს.
მკველვარებმა აღმოაჩინეს, რომ ყოფილი მწეველების დაზიანებული უჯრედების 40% სრულ რეგენერაციას განიცდის და ჯანმრთელი უჯრედებისგან განურჩეველი ხდება.
საინტერესო ის არის, რომ უჯრედების გამოჯანმრთელების ეს მაჩვენელი, ისეთ ყოფილ მწეველებს აღენიშნათ, რომლებიც 40 წლის მანძილზე ეწეოდნენ (დღეში დაახლოებით ერთ კოლოფს).
მკვლევრები ფილტვების აღდგენილი ქსოვილის რაოდენობის დაზუსტებაზე მუშაობენ. მიუხედავად იმისა, რომ აღნიშნული კვლევა ფილტვების "მთავარ არხებს" ფარავს, მეცნიერებს არ შეუსწავლიათ როგორ აისახება მოწევისთვის თავის განებება ფილტვების უფრო მცირე სტრუქტურებზე — ალვეოლებზე.
მეცნიერები მიიჩნევენ, რომ მოწევისთვის თავის განებება მომენტალურად ამცირებს კიბოს რისკს. დროთა განმავლობაში კი რისკი მინიმუმამდე დადის.
სიგარეტის მუდმივი მოწევა ფილტვის კიბოს რისკს 70-90%-ით ზრდის.
დროა, ნამდვილად დროა შეწყვიტოთ მოწევა!
თუ დახმარება გესაჭიროებათ, მოგვმართეთ,
თამბოქოს მოწევა ფილტვებში ათასობით ქიმიურ ნაერთს ათავისუფლებს, რომელიც ფილტვის უჯრედების დნმ-ს აზიანებს. დნმ-ის დაზიანება კი ფილტვის კიბოს შანსს მრავალჯერადად ზრდის.
გამოქვეყნებულ კვლევაში განხილულია რა ემართებათ მწეველების ფილტვებს მანამ, სანამ სიმსივნე განვითარდება.
როგორც ჩანს, მწეველების ფილტვის უჯრედების უმეტესობას უზარმაზარი გენეტიკური ზიანი ადგებათ და თითოეულ უჯრედში 10 000-მდე გენეტიკური ცვლილება ხდება.
ამას შეგვიძლია შევხედოთ როგორც მინიატურულ ბომბებს, რომლებიც მალე აფეთქდებიან, რის შედეგადაც სიმსივნე გაჩნდება.
ამის მიუხედავად, ფილტვებში არსებობს უჯრედების რაღაც ნაწილი, რომელიც ახერხებს, რომ არ დაზიანდეს. ამ ეტაპზე გაუგებერია, რა მექანიზმებით ხდება ეს.
მკველვარებმა აღმოაჩინეს, რომ ყოფილი მწეველების დაზიანებული უჯრედების 40% სრულ რეგენერაციას განიცდის და ჯანმრთელი უჯრედებისგან განურჩეველი ხდება.
საინტერესო ის არის, რომ უჯრედების გამოჯანმრთელების ეს მაჩვენელი, ისეთ ყოფილ მწეველებს აღენიშნათ, რომლებიც 40 წლის მანძილზე ეწეოდნენ (დღეში დაახლოებით ერთ კოლოფს).
მკვლევრები ფილტვების აღდგენილი ქსოვილის რაოდენობის დაზუსტებაზე მუშაობენ. მიუხედავად იმისა, რომ აღნიშნული კვლევა ფილტვების "მთავარ არხებს" ფარავს, მეცნიერებს არ შეუსწავლიათ როგორ აისახება მოწევისთვის თავის განებება ფილტვების უფრო მცირე სტრუქტურებზე — ალვეოლებზე.
მეცნიერები მიიჩნევენ, რომ მოწევისთვის თავის განებება მომენტალურად ამცირებს კიბოს რისკს. დროთა განმავლობაში კი რისკი მინიმუმამდე დადის.
სიგარეტის მუდმივი მოწევა ფილტვის კიბოს რისკს 70-90%-ით ზრდის.
დროა, ნამდვილად დროა შეწყვიტოთ მოწევა!
თუ დახმარება გესაჭიროებათ, მოგვმართეთ,
თამბაქო უარყოფით გავლენას ახდენს თქვენს გარეგნობაზე
ყველაფერი იჟღინთება უსიამოვნო სუნით: კანი, ტანსაცმელი, თითები, პირის ღრუ, მთლიანად სახლი.
თამბაქო იწვევს კბილის ნადების წარმოქმნას და კბილების გაყვითლებას.
სიგარეტისა და თამბაქოს სხვა პროდუქტების გამოყენება იწვევს უსიამოვნო სუნს პირიდან.
თამბაქო ხელს უწყობს ნაოჭების წარმოქმნას, რის გამოც ადამიანი თავის ასაკთან შედარებით ხნიერად გამოიყურება.
მოწევა იწვევს კანის ნაადრევ დაბერებას, ხელს უწყობს იმ ცილების დაშლას, რომლებიც უზრუნველყოფენ კანის ელასტიურობას, აქვეითებს A ვიტამინის დონეს და არღვევს სისხლის მიმოქცევას.
ასეთი ნაოჭები თავს ყველაზე მეტად იჩენენ თვალებისა და ტუჩების გარშემო. ამასთანავე, თამბაქო აუხეშებს და აშრობს კანს.
მოწევა ზრდის ფსორიაზის, კანის არაინფექციური ანთებითი დაავადების განვითარების რისკს, რომელსაც ახასიათებს ქავილი და წითელი ლაქები მთელ სხეულზე.
ყველაფერი იჟღინთება უსიამოვნო სუნით: კანი, ტანსაცმელი, თითები, პირის ღრუ, მთლიანად სახლი.
თამბაქო იწვევს კბილის ნადების წარმოქმნას და კბილების გაყვითლებას.
სიგარეტისა და თამბაქოს სხვა პროდუქტების გამოყენება იწვევს უსიამოვნო სუნს პირიდან.
თამბაქო ხელს უწყობს ნაოჭების წარმოქმნას, რის გამოც ადამიანი თავის ასაკთან შედარებით ხნიერად გამოიყურება.
მოწევა იწვევს კანის ნაადრევ დაბერებას, ხელს უწყობს იმ ცილების დაშლას, რომლებიც უზრუნველყოფენ კანის ელასტიურობას, აქვეითებს A ვიტამინის დონეს და არღვევს სისხლის მიმოქცევას.
ასეთი ნაოჭები თავს ყველაზე მეტად იჩენენ თვალებისა და ტუჩების გარშემო. ამასთანავე, თამბაქო აუხეშებს და აშრობს კანს.
მოწევა ზრდის ფსორიაზის, კანის არაინფექციური ანთებითი დაავადების განვითარების რისკს, რომელსაც ახასიათებს ქავილი და წითელი ლაქები მთელ სხეულზე.
სახლში მშობლების მწეველობა, სკოლამდელი ასაკის ბავშვებისათვის თამბაქოს მავნე ზემოქმედების ძირითად წყაროს წარმოადგენს.
მთელ მსოფლიოში, ყოველწლიურად, თამბაქოს მოხმარება 6 მილიონი ადამიანის სიკვდილს იწვევს; თუ სათანადო ზომები არ გატარდა, 2030 წლისათვის ამ რიცხვმა შესაძლებელია 8 მილიონს მიაღწიოს; მათ შორის 80 % დაბალი და საშუალო განვითარების ქვეყნებზე მოდის.
სამეცნიერო ნაშრომებმა და სხვადასხვა კვლევებმა გვიჩვენა, როგორ განვახორციელოთ ბავშვებში თამბაქოს მოხმარების პრევენცია, როგორ დავეხმაროთ მწეველებს და დავიცვათ პასიური მწეველები (არამწეველები) თამბაქოს მეორადი კვამლის მავნე ზემოქმედებისაგან.
თანმიმდევრულად გატარებული თამბაქოს საწინააღმდეგო პოლიტიკა, შეამცირებს მის მოხმარებას მოზარდებში:
თამბაქოს გაყიდვის აკრძალვა 18 წლამდე ასაკის მოზარდებში
20 ღერზე ნაკლები თამბაქოს ღერების გაყიდვის აკრძალვა
მოწევის აკრძალვა სკოლებში, უმაღლეს საწავლებლებსა და საზოგადოებრივი თავშეყრის ადგილებში
ინფორმირება თამბაქოს მავნებლობის შესახებ.
თამბაქოს რეკლამირების პოპულარიზაციისა და სპონსორობის აკრძალვა
გადასახადის გაზრდა თამბაქოს წარმოებასა და რეალიზაციაში
პასიური მწეველობა
პასიური მწეველობა (თამბაქოს მეორადი კვამლის ზემოქმედება), ბავშვებისათვის დიდ საფრთხეს წარმოადგენს. 3-დან 11 წლამდე ასაკის ბავშვების 60 %, თამბაქოს კვამლის მავნე, მეორადი ზემოქმედების ქვეშ იმყოფება. ამ ბავშვებში საკმაოდ მაღალია ისეთი დაავადებების განვითარების რისკი, როგორიც არის ასთმა, რესპირატორული (სასუნთქი სისტემის) ინფექციები, ფიზიკური განვითარების შეფერხება; ამასთან, თამბაქოს მეორადი კვამლი ბავშვებში, უეცარი სიკვდილის სინდრომს იწვევს.
სახლში მშობლების მწეველობა, სკოლამდელი ასაკის ბავშვებისათვის თამბაქოს მავნე ზემოქმედების ძირითად წყაროს წარმოადგენს. ეს ზემოქმედება განსაკუთრებულ საფრთხეს ჩვილ ბავშვებს უქმნის, რადგან ისინი მშობლებთან დიდ დროს ატარებენ. მწეველ ოჯახებში (სადაც თუნდაც ერთ მშობელი ეწევა) გაზრდილი ბავშვები მწეველად ჩამოყალიბების მაღალი რისკის ქვეშ იმყოფებიან. გარდა ამისა, მწეველთა გარემო (და შესაბამისად, მეორადი კვამლი) ხელს უწყობს ბავშვებში ონკოლოგიური დაავადებების, ლეიკემიის, ლიმფომის და თავის ტვინის სიმსივნის განვითარებას.
თამბაქოს აქტიური მოხმარება ბავშვებსა და ახალგაზდებში იწვევს ხშირ ხველას, სასუნქი სისტემის არასრულყოფილ განვითარებას, ფილტვების ფუნქციის და ნივთიერებათა ცვლის დარღვევას, ბრონქიტის, ფილტვის ემფიზემის განვითარებას, კბილებისა და ღრძილების სხვადასხვა დაავადებებს.
მოზრდილ ასაკში გულ-სისხლძარღთა დაავადებების ძირითადი მიზეზი თამბაქოს მოხმარება და პასიური მწეველობაა. თამბაქოს მოხმარებით გამოწვეული სიკვდილიანობის ხვედრითი წილი გულ-სისხლძრღვთა დაავადებებით გამოწვეული სიკვდილობის 10%-ია, ანუ ყოველი 10 დაავადებულიდან 1 თამბაქოს მოხმარების შედეგად იღუპება.
მშობლებს
ხელი შეუწყვეთ თქვენს შვილებს იცხოვრონ თამბაქოსაგან თავისუფალ ოჯახში. თქვენ განსაკუთრებული ზეგავლენა გაქვთ მათ მომავალზე. შვილისათვის მშობელი ნებისმიერი ქცევით (მათ შორის მავნე ჩვევით) მისაბაძი და სამაგალითოა.
მშობელმა შვილს ინფორმაცია ამ საკითხის შესახებ სწორად უნდა მიაწოდოს, დაიცვას ოჯახში მოწევის წესები (არ მოწიოს ბავშვის თანდასწრებით, მომსველთათვის გამოყოს თამბაქოს მოსაწევი ადგილი).
თუნდაც თქვენ ეწეოდეთ, ბავშვობიდან უნდა ესაუბროთ მწეველობის მავნე ზეგავლენასა და არაპრესტიჟულობაზე.
აუხსენით მას, რომ თამბაქო ადამიანს არ ხდის თავისუფალს, დამოუკიდებელს, ემართება სხვადასხვა დაავადებები, უფუჭდება კანი, კბილები...
თამბაქოს მოწევა არ ხსნის სტრესსა და სასოწარკვეთილებას.
მოზრდილების 90 % თამბაქოსა და მისი ნაწარმის მოხმარებას ბავშვობის ასაკიდან იწყებს.
თამბაქოს ერთ-ერთ შემადგენელ ნაწილს, ნიკოტინს ადამიანი ისევე ეჩვევა, როგორც კოკაინს ან ჰეროინს. დროთა განმავლობაში ადამიანის ორგანიზმი ნიკოტინზე ფიზიკურად და ფსიქოლოგიურად დამოკიდებული ხდება. მრავალრიცხოვანმა კვლევებმა ცხადყო, რომ მწეველი ახალგაზრდები მიდრეკილნი არიან ნარკოტიკული საშუალებების მოხმარებისკენაც. ამიტომ მნიშვნელოვანია იცოდეთ, აქვთ თუ არა თქვენს ბავშვებს ინფორმაცია თამბაქოს მოხმარების მავნებლობაზე.
მშობლებმა შვილებს უნდა მიაწოდონ სწორი ინფორმაცია მწეველობასთან დაკავშირებული რისკების შესახებ, რათა დაიცვან ისინი ამ მავნე ჩვევისაგან. მშობლები ბავშვებს თამბაქოს მოხმარების მავნებლობაზე მათი ასაკის შესაფერისად და გასაგებად უნდა ესაუბრონ, დააკავოთ ისინი ცხოვრების აქტიური წესით, სპორტით, რათა დრო არ დარჩეთ აყვნენ თანატოლების მავნე ჩვევებს.
აუხსენით ბავშვებს სიგარეტის რეკლამების მოჩვენებითი მომხიბვლელობის შესახებ.
მწეველობის მავნებლობასა და არაპრესტიჟულობაზე ბავშვებს უნდა ესაუბროს ორივე მშობელი (მწეველობის მიუხედავად)
ყველაზე კარგია მშობელი არ ეწეოდეს ან შეწყვიტოს! უთხარით თქვენს შვილებს მხოლოდ სიმართლე!
მთელ მსოფლიოში, ყოველწლიურად, თამბაქოს მოხმარება 6 მილიონი ადამიანის სიკვდილს იწვევს; თუ სათანადო ზომები არ გატარდა, 2030 წლისათვის ამ რიცხვმა შესაძლებელია 8 მილიონს მიაღწიოს; მათ შორის 80 % დაბალი და საშუალო განვითარების ქვეყნებზე მოდის.
სამეცნიერო ნაშრომებმა და სხვადასხვა კვლევებმა გვიჩვენა, როგორ განვახორციელოთ ბავშვებში თამბაქოს მოხმარების პრევენცია, როგორ დავეხმაროთ მწეველებს და დავიცვათ პასიური მწეველები (არამწეველები) თამბაქოს მეორადი კვამლის მავნე ზემოქმედებისაგან.
თანმიმდევრულად გატარებული თამბაქოს საწინააღმდეგო პოლიტიკა, შეამცირებს მის მოხმარებას მოზარდებში:
თამბაქოს გაყიდვის აკრძალვა 18 წლამდე ასაკის მოზარდებში
20 ღერზე ნაკლები თამბაქოს ღერების გაყიდვის აკრძალვა
მოწევის აკრძალვა სკოლებში, უმაღლეს საწავლებლებსა და საზოგადოებრივი თავშეყრის ადგილებში
ინფორმირება თამბაქოს მავნებლობის შესახებ.
თამბაქოს რეკლამირების პოპულარიზაციისა და სპონსორობის აკრძალვა
გადასახადის გაზრდა თამბაქოს წარმოებასა და რეალიზაციაში
პასიური მწეველობა
პასიური მწეველობა (თამბაქოს მეორადი კვამლის ზემოქმედება), ბავშვებისათვის დიდ საფრთხეს წარმოადგენს. 3-დან 11 წლამდე ასაკის ბავშვების 60 %, თამბაქოს კვამლის მავნე, მეორადი ზემოქმედების ქვეშ იმყოფება. ამ ბავშვებში საკმაოდ მაღალია ისეთი დაავადებების განვითარების რისკი, როგორიც არის ასთმა, რესპირატორული (სასუნთქი სისტემის) ინფექციები, ფიზიკური განვითარების შეფერხება; ამასთან, თამბაქოს მეორადი კვამლი ბავშვებში, უეცარი სიკვდილის სინდრომს იწვევს.
სახლში მშობლების მწეველობა, სკოლამდელი ასაკის ბავშვებისათვის თამბაქოს მავნე ზემოქმედების ძირითად წყაროს წარმოადგენს. ეს ზემოქმედება განსაკუთრებულ საფრთხეს ჩვილ ბავშვებს უქმნის, რადგან ისინი მშობლებთან დიდ დროს ატარებენ. მწეველ ოჯახებში (სადაც თუნდაც ერთ მშობელი ეწევა) გაზრდილი ბავშვები მწეველად ჩამოყალიბების მაღალი რისკის ქვეშ იმყოფებიან. გარდა ამისა, მწეველთა გარემო (და შესაბამისად, მეორადი კვამლი) ხელს უწყობს ბავშვებში ონკოლოგიური დაავადებების, ლეიკემიის, ლიმფომის და თავის ტვინის სიმსივნის განვითარებას.
თამბაქოს აქტიური მოხმარება ბავშვებსა და ახალგაზდებში იწვევს ხშირ ხველას, სასუნქი სისტემის არასრულყოფილ განვითარებას, ფილტვების ფუნქციის და ნივთიერებათა ცვლის დარღვევას, ბრონქიტის, ფილტვის ემფიზემის განვითარებას, კბილებისა და ღრძილების სხვადასხვა დაავადებებს.
მოზრდილ ასაკში გულ-სისხლძარღთა დაავადებების ძირითადი მიზეზი თამბაქოს მოხმარება და პასიური მწეველობაა. თამბაქოს მოხმარებით გამოწვეული სიკვდილიანობის ხვედრითი წილი გულ-სისხლძრღვთა დაავადებებით გამოწვეული სიკვდილობის 10%-ია, ანუ ყოველი 10 დაავადებულიდან 1 თამბაქოს მოხმარების შედეგად იღუპება.
მშობლებს
ხელი შეუწყვეთ თქვენს შვილებს იცხოვრონ თამბაქოსაგან თავისუფალ ოჯახში. თქვენ განსაკუთრებული ზეგავლენა გაქვთ მათ მომავალზე. შვილისათვის მშობელი ნებისმიერი ქცევით (მათ შორის მავნე ჩვევით) მისაბაძი და სამაგალითოა.
მშობელმა შვილს ინფორმაცია ამ საკითხის შესახებ სწორად უნდა მიაწოდოს, დაიცვას ოჯახში მოწევის წესები (არ მოწიოს ბავშვის თანდასწრებით, მომსველთათვის გამოყოს თამბაქოს მოსაწევი ადგილი).
თუნდაც თქვენ ეწეოდეთ, ბავშვობიდან უნდა ესაუბროთ მწეველობის მავნე ზეგავლენასა და არაპრესტიჟულობაზე.
აუხსენით მას, რომ თამბაქო ადამიანს არ ხდის თავისუფალს, დამოუკიდებელს, ემართება სხვადასხვა დაავადებები, უფუჭდება კანი, კბილები...
თამბაქოს მოწევა არ ხსნის სტრესსა და სასოწარკვეთილებას.
მოზრდილების 90 % თამბაქოსა და მისი ნაწარმის მოხმარებას ბავშვობის ასაკიდან იწყებს.
თამბაქოს ერთ-ერთ შემადგენელ ნაწილს, ნიკოტინს ადამიანი ისევე ეჩვევა, როგორც კოკაინს ან ჰეროინს. დროთა განმავლობაში ადამიანის ორგანიზმი ნიკოტინზე ფიზიკურად და ფსიქოლოგიურად დამოკიდებული ხდება. მრავალრიცხოვანმა კვლევებმა ცხადყო, რომ მწეველი ახალგაზრდები მიდრეკილნი არიან ნარკოტიკული საშუალებების მოხმარებისკენაც. ამიტომ მნიშვნელოვანია იცოდეთ, აქვთ თუ არა თქვენს ბავშვებს ინფორმაცია თამბაქოს მოხმარების მავნებლობაზე.
მშობლებმა შვილებს უნდა მიაწოდონ სწორი ინფორმაცია მწეველობასთან დაკავშირებული რისკების შესახებ, რათა დაიცვან ისინი ამ მავნე ჩვევისაგან. მშობლები ბავშვებს თამბაქოს მოხმარების მავნებლობაზე მათი ასაკის შესაფერისად და გასაგებად უნდა ესაუბრონ, დააკავოთ ისინი ცხოვრების აქტიური წესით, სპორტით, რათა დრო არ დარჩეთ აყვნენ თანატოლების მავნე ჩვევებს.
აუხსენით ბავშვებს სიგარეტის რეკლამების მოჩვენებითი მომხიბვლელობის შესახებ.
მწეველობის მავნებლობასა და არაპრესტიჟულობაზე ბავშვებს უნდა ესაუბროს ორივე მშობელი (მწეველობის მიუხედავად)
ყველაზე კარგია მშობელი არ ეწეოდეს ან შეწყვიტოს! უთხარით თქვენს შვილებს მხოლოდ სიმართლე!
თამბაქოს წევაზე უარის თქმას ჯანმრთელობისთვის ნამდვილად ფასდაუდებელი სიკეთე მოაქვს, თუმცა ამ მავნე ჩვევის მიტოვების შესახებ უამრავი მითი არსებობს.
ელექტრონული სიგარეტი შველის
კალიფორნიელმა მეცნიერებმა დაადგინეს, რომ მწეველები, რომლებიც ელექტრონულ სიგარეტზე გადადიან, საბოლოოდ უფრო ძნელად ანებებენ თავს მოწევას, ვიდრე ისინი, ვინც თამბაქოსთვის თავის დანებებას ელექტრონული სიგარეტის გარეშე ცდილობს.
წონის მომატება გარანტირებულია
თუ სიგარეტის ნაცვლად თავს სასუსნავით შეიქცევთ, წონას ნამდვილად მოიმატებთ, მაგრამ ეს თამბაქოზე უარის თქმის კი არა, არასწორი კვების შედეგი იქნება.
გადაჩვევა ძვირია
ბევრი სიგარეტზე იმიტომ არ ამბობს უარს, რომ სამკურნალო პლასტირებისა და პრეპარატების გამოყენება ძვირი უჯდება. გამოთვალეთ, რამდენს დაზოგავთ ამ მავნე ჩვევაზე უარის თქმის შემთხვევაში და დარწმუნდებით, რომ მკურნალობისთვის გაწეული ხარჯი გამართლებულია.
სიგარეტის შემცვლელები დაგეხმარებათ
უკანასკნელ ხანს გამოჩნდა სიგარეტის შემცვლელი უამრავი მოსაწევი საშუალება, რომლებიც თამბაქოს არ შეიცავს, მაგრამ მათი რეგულარული გამოყენებისას ორგანიზმში მნიშვნელოვანი რაოდენობის კანცეროგენური ნივთიერება გროვდება, ამიტომ მათ გამოყენებას არ გირჩევთ.
გამოცდილი მწეველებისთვის უარის თქმას აზრი აღარ აქვს
სიგარეტზე უარის თქმა არასოდეს არის გვიანი. სიგარეტის გარეშე გატარებული ერთი წელი 2-ჯერ ამცირებს გულ-სისხლძარღვთა დაავადებების განვითარების ალბათობას. უკანასკნელი სიგარეტის მოწევიდან 20 წუთის შემდეგ ქვეითდება გულისცემა და არტერიული წნევა, 12 საათის შემდეგ - სისხლში ტოქსინების დონე, 2-3 თვის შემდეგ საგრძნობლად უმჯობესდება სისხლის ცირკულაცია და ფილტვების მუშაობა.
სიგარეტის გარეშე სტრესთან გამკლავება შეუძლებელია
თუ ადამიანს მიაჩნია, რომ თამბაქო მას სტრესის დაძლევაში ეხმარება, მასზე უარის თქმისას შინაგანი დაძაბულობა ნამდვილად მოიმატებს. ნიკოტინი თავისთავად სტიმულატორია, ამიტომ სტრესის მოხსნა მას არ შეუძლია. მწეველს შვებას ჰგვრის არა თამბაქოს წევა, არამედ აზრების მობილიზება მოწევის დროს.
იკლებს შრომის ნაყოფიერება
თამბაქოს წევა სწორედ რომ არ გვაძლევს საკუთარი შესაძლებლობების სრულად გამოყენების საშუალებას. ამასთან, მწეველები უფრო ხშირად ავადმყოფობენ და აცდენენ სამსახურს.
დაკარგავთ მეგობრებს
მართალია, სიგარეტზე უარის თქმისას მეგობრებთან ერთად შესვენებაზე თამბაქოს წევით ვეღარ “გაერთობით”, მაგრამ ეს სულაც არ ნიშნავს, რომ თქვენს ურთიერთობაში რაიმე შეიცვლება. გახსოვდეთ: ნამდვილი მეგობარი ყოველთვის მხარს დაუჭერს თქვენს სასარგებლო გადაწყვეტილებას, ამიტომ თამამად თქვით უარი იმაზე, რაც ჯანმრთელობას სერიოზულ ზიანს აყენებს!
ელექტრონული სიგარეტი შველის
კალიფორნიელმა მეცნიერებმა დაადგინეს, რომ მწეველები, რომლებიც ელექტრონულ სიგარეტზე გადადიან, საბოლოოდ უფრო ძნელად ანებებენ თავს მოწევას, ვიდრე ისინი, ვინც თამბაქოსთვის თავის დანებებას ელექტრონული სიგარეტის გარეშე ცდილობს.
წონის მომატება გარანტირებულია
თუ სიგარეტის ნაცვლად თავს სასუსნავით შეიქცევთ, წონას ნამდვილად მოიმატებთ, მაგრამ ეს თამბაქოზე უარის თქმის კი არა, არასწორი კვების შედეგი იქნება.
გადაჩვევა ძვირია
ბევრი სიგარეტზე იმიტომ არ ამბობს უარს, რომ სამკურნალო პლასტირებისა და პრეპარატების გამოყენება ძვირი უჯდება. გამოთვალეთ, რამდენს დაზოგავთ ამ მავნე ჩვევაზე უარის თქმის შემთხვევაში და დარწმუნდებით, რომ მკურნალობისთვის გაწეული ხარჯი გამართლებულია.
სიგარეტის შემცვლელები დაგეხმარებათ
უკანასკნელ ხანს გამოჩნდა სიგარეტის შემცვლელი უამრავი მოსაწევი საშუალება, რომლებიც თამბაქოს არ შეიცავს, მაგრამ მათი რეგულარული გამოყენებისას ორგანიზმში მნიშვნელოვანი რაოდენობის კანცეროგენური ნივთიერება გროვდება, ამიტომ მათ გამოყენებას არ გირჩევთ.
გამოცდილი მწეველებისთვის უარის თქმას აზრი აღარ აქვს
სიგარეტზე უარის თქმა არასოდეს არის გვიანი. სიგარეტის გარეშე გატარებული ერთი წელი 2-ჯერ ამცირებს გულ-სისხლძარღვთა დაავადებების განვითარების ალბათობას. უკანასკნელი სიგარეტის მოწევიდან 20 წუთის შემდეგ ქვეითდება გულისცემა და არტერიული წნევა, 12 საათის შემდეგ - სისხლში ტოქსინების დონე, 2-3 თვის შემდეგ საგრძნობლად უმჯობესდება სისხლის ცირკულაცია და ფილტვების მუშაობა.
სიგარეტის გარეშე სტრესთან გამკლავება შეუძლებელია
თუ ადამიანს მიაჩნია, რომ თამბაქო მას სტრესის დაძლევაში ეხმარება, მასზე უარის თქმისას შინაგანი დაძაბულობა ნამდვილად მოიმატებს. ნიკოტინი თავისთავად სტიმულატორია, ამიტომ სტრესის მოხსნა მას არ შეუძლია. მწეველს შვებას ჰგვრის არა თამბაქოს წევა, არამედ აზრების მობილიზება მოწევის დროს.
იკლებს შრომის ნაყოფიერება
თამბაქოს წევა სწორედ რომ არ გვაძლევს საკუთარი შესაძლებლობების სრულად გამოყენების საშუალებას. ამასთან, მწეველები უფრო ხშირად ავადმყოფობენ და აცდენენ სამსახურს.
დაკარგავთ მეგობრებს
მართალია, სიგარეტზე უარის თქმისას მეგობრებთან ერთად შესვენებაზე თამბაქოს წევით ვეღარ “გაერთობით”, მაგრამ ეს სულაც არ ნიშნავს, რომ თქვენს ურთიერთობაში რაიმე შეიცვლება. გახსოვდეთ: ნამდვილი მეგობარი ყოველთვის მხარს დაუჭერს თქვენს სასარგებლო გადაწყვეტილებას, ამიტომ თამამად თქვით უარი იმაზე, რაც ჯანმრთელობას სერიოზულ ზიანს აყენებს!
სიგარეტი 600-მდე ნივთიერებას, ხოლო მისი კვამლი 7,000-ზე მეტ საშიშ ქიმიურ ნაერთსა თუ ელემენტს შეიცავს. ასეთია, მაგალითად, ბენზოლი, ამიაკი, ტყვია, წყალბადის ციანიდი, ფორმალდეჰიდი და სხვა. მათი უდიდესი ნაწილი მომწამვლელია და ჯანმრთელობისთვის საზიანოა.
ფილტვებში ჩაღწევისას ისინი ამ ორგანოზე მნიშვნელოვან გავლენას ახდენენ და მის ნორმალურ ფუნქციონირებას უშლიან ხელს. დროთა განმავლობაში საჰაერო ღრუები, ალვეოლები ნადგურდება, ბრონქები ძნელად იკუმშება და ფართოვდება, ჰაერგამტარი გზების გამყოფი კედლები სივდება, ლორწოს რაოდენობა კი იზრდება, რაც აირის ნაკადის თავისუფალ გადაადგილებას აფერხებს.
ეს სხვადასხვა ინფექციისა და ფილტვის ქრონიკული ობსტრუქციული დაავადების გაჩენის რისკს ზრდის, რომელიც ბრონქების შეუქცევადი ან ნაწილობრივ შეუქცევადი სპაზმისა და შევიწროვების გამო ყალიბდება.
ის ქრონიკული ბრონქიტის, ფილტვის ემფიზემის და ზოგჯერ ასთმის სახითაც ვლინდება. ამ დიაგნოზის მქონე პაციენტებს ჰაერის უკამრისობა აწუხებთ, მკერდის არეში დაჭიმულობას გრძნობენ, სუნთქვისას სტვენის ხმას გამოსცემენ, ტერფები უსივდებათ და წონაში იკლებენ.
ფილტვებში ჩაღწევისას ისინი ამ ორგანოზე მნიშვნელოვან გავლენას ახდენენ და მის ნორმალურ ფუნქციონირებას უშლიან ხელს. დროთა განმავლობაში საჰაერო ღრუები, ალვეოლები ნადგურდება, ბრონქები ძნელად იკუმშება და ფართოვდება, ჰაერგამტარი გზების გამყოფი კედლები სივდება, ლორწოს რაოდენობა კი იზრდება, რაც აირის ნაკადის თავისუფალ გადაადგილებას აფერხებს.
ეს სხვადასხვა ინფექციისა და ფილტვის ქრონიკული ობსტრუქციული დაავადების გაჩენის რისკს ზრდის, რომელიც ბრონქების შეუქცევადი ან ნაწილობრივ შეუქცევადი სპაზმისა და შევიწროვების გამო ყალიბდება.
ის ქრონიკული ბრონქიტის, ფილტვის ემფიზემის და ზოგჯერ ასთმის სახითაც ვლინდება. ამ დიაგნოზის მქონე პაციენტებს ჰაერის უკამრისობა აწუხებთ, მკერდის არეში დაჭიმულობას გრძნობენ, სუნთქვისას სტვენის ხმას გამოსცემენ, ტერფები უსივდებათ და წონაში იკლებენ.
